Á.Qasteev atyndaǵy Memlekettik óner mýzeıinde MО́M ulttyq mádenıet tarıhyna qazaq áıelderi arasynan shyqqan tuńǵysh kásibı sýretshi retinde engen Qazaqstannyń halyq sýretshisi Aısha Ǵalymbaevanyń týǵanyna 100 jyl tolýyna arnalǵan kórmeniń ashylýy jáne kórkemsýretti albomynyń tusaýkeser-tanystyrylymy bolyp ótti.
A.Ǵalymbaeva qazaq beıneleý ónerindegi ulttyq taqyrypty jyrlaıtyn daryndy keskindemeshi ǵana emes, sonymen qatar kınosýretshi, ári qazaqtyń ulttyq kıimderiniń úlgisin jasaǵan biregeı tulǵa retinde tanymal. Kórmege sýretshiniń Á.Qasteev atyndaǵy MО́M qorynan, otbasylyq jáne jeke kolleksııadan alynǵan 80-nen astam keskindemelik jáne grafıkalyq jumystary qoıyldy.
Aısha Ǵalymbaeva 1949 jyly Máskeýdegi Búkilodaqtyq memlekettik kınematografııa ınstıtýtynyń kórkemsýret-bezendirý bólimin aıaqtaǵannan soń, Almaty kórkemsýretti jáne hronıkalyq fılmder kınostýdııasynda eńbek etken. Onyń kıno ónerindegi eń alǵashqy, ári dıplomdyq jumysy «Abaı ánderi» kınossenarııine dekorasııalar, kostıýmder men kadrlar kórinisiniń eskızderi. Sondaı-aq «Qozy Kórpesh-Baıan Sulý», «Mahabbat týraly dastan» (1954), «Shabandoz qyz», «Bul Shuǵylada bolǵan edi» (1955), «Dala qyzy» (1966) kınofılmderine kostıýmder eskızin jasaǵan. Sonymen qatar Shoqan Ýálıhanovqa arnalǵan «Onyń ýaqyty keledi» kınofılminiń túsirilý kezinde qazaq turmysy jáne kostıým boıynsha keńesshi bolyp qyzmet atqarady. 1958 jyly sýretshiniń talaı jyl ter tókken «Qazaqtyń ulttyq kıimderi» sýretti albomy basylyp shyǵady.
Aısha Ǵalymbaeva ómiriniń kóp bóligin qondyrmaly keskindemege arnady. Onyń kolorıst retindegi tamasha talanty, rýhy men kórkemdik oryndaý tásili, ulttyq jarqyn da kórkem obrazdardy jasaý qabileti naq osy janrda tolyǵymen ashyldy. Onyń shyǵarmashylyǵynda qazaq halqynyń óneri men mádenıeti, turmysy jyrlandy, sonymen birge qazaq áıelderiniń taǵdyry erekshe qyrynan beınelendi. Onyń bir-birine uqsamaıtyn portretterinde qazaq áıeliniń tabıǵaty, onyń óz zamanyndaǵy sándi ómiri, baqytty taǵdyry saltanatty beınelenedi. Oǵan «Belgili halyq sheberi R. Básenovanyń portreti», «Dámdi shaı», «Bir kese qymyz», «Halyq talanttary», «Biz zamanamyzdy maqtanysh etemiz», «Qazaqstan áni», «Kesteli kımeshek», «Batyr ana» jáne taǵy basqa shyǵarmalary dálel bola alady.
Aısha Ǵalymbaeva qylqalam sheberi retinde óz ultynyń qaıtalanbas qasıeti men shynaıy ómirin barynsha sýretteýge talpynys jasady. Ǵumyrynda asharshylyq, soǵys sekildi alasapyran kezeńderdi basynan ótkergenimen, onyń shyǵarmashylyǵynda halqynyń jarqyn beıneleri, óneri men mádenıeti tereńinen qozǵalady. Sondyqtan da onyń týyndylarynyń búginde ulttyq beıneleý óneriniń klassıkasyna aınalýy zańdy dep bilemiz.
Aıgúl AHANBAIQYZY,
«Egemen Qazaqstan»
ALMATY