«Mıras» qoǵamdyq keńesinde Elbasynyń halyqqa Joldaýyn túsindirý jóninde májilis ótti

Jıyndy qoǵamdyq keńes tór­aǵasy, belgili jazýshy Mar­habat Baıǵut júrgizip otyrdy. Keńeste negizgi baıandamany jasaǵan «Nur Otan» partııasy OQO fılıaly saıası jumystar bóliminiń meń­gerý­shisi Sáken Májinbekov ekon­omı­ka­nyń tıimdiligin arttyrýda shet­el­de qolǵa alynǵan ozyq tá­ji­rı­belerdi alǵa tartty. Sharýa­larymyzǵa kerek-aý degen nıetpen osyndaǵy mysaldardy keltirdik. Bálkim, kómegi tıer.

Elbasy Joldaýynda eli­mizdegi agroónerkásip keshenin jańa tehnologııalyq deńgeıge kóterý jaǵdaıy aıtylady. Ol qoldan kelmeıtin sharýa emes. Aı mańdaı ketpenge ar­qa súıe­tin ýaqyt ótip ketti. Bú­gin­de ǵy­lym­nyń jaqsy jańa­lyq­taryn óndiriske endirgen elder eki jep bıge shyǵyp otyr. S.Májinbekov Gollandııada kúnine 60 lıtr sút bermeıtin sıyrlardy qasaphanaǵa jibe­re­tindigi jóninde derek kel­tirdi. Al biz sol sıyrdyń ish­ken sýy men jegen jem-shó­bin qorek qylǵan, biraq kúnine bes-on lıtr sút berse qanaǵat qy­latyn, syrty káýkıgen, je­li­ni bos zeńgi baba tuqymyn qa­na­ǵat etip otyrmyz.

Jeri taý-tasty, dalasynyń deni aıtaqyr Izraıl memleketi tamshylatyp sýarý, jylyjaı, qarqyndy baý arqyly birtalaı mem­leketti óz ónimderimen asy­rap keledi. Túrkııanyń kók­ónisi Eýropa naryǵyn jaý­lap alǵan. Alyp jerdi ıelengen Reseı­diń ózi túrkııalyq fer­mer­lerdiń ósirgen ónimine zárý. Baltyq jaǵalaýy elderi men Gollandııa sııaqty memleketter aýyl sharýashylyǵynda ǵylym jetistikterin paıdalanýda zor tabysqa jetip otyr.

Biz aýzymyzdyń sýy qur­ǵap tamsana jep otyrǵan Pol­sha fermerleriniń alma­sy da úshinshi surypta eken. Olar bi­rin­shi, ekinshi suryp­ta­ǵy­la­ryn, ıaǵnı jartysy bal, jartysy she­ker almasyn Eýropa, AQSh na­ry­ǵyna jiberedi. Al úl­kendigi jas balanyń basyn­daı aport ósirgen, biraq ón­di­ristik qa­jet­tilik dep júrip tu­qy­myn tu­zaı qurtyp ala jazdaǵan Qazaq­stan sheteldiń ashy almasyn jep, shekesinen sherýen atyp otyr.

Elbasy Joldaýynda «aqyl­dy tehnologııalardan» bólek, «Aqyldy qalalar» týraly aıtyldy. Memleket basshysy qol jetpes kóktegi aıǵa qol sozaıyq demeıdi.

Búginde kommýnaldyq tó­lem­niń eń qymbaty Máskeý qa­la­­synda eken. Qazaqstan da sol tólem qymbat elderdiń qa­ta­r­y­na jatady. Biz keshegi KSRO-nyń jylý júrgizý, sý ót­kizý júıesiniń zardabyn tartyp otyrmyz. О́ıtkeni myń tur­ǵynǵa arnalǵan jylý jú­ıesi stan­sasy úlken bolǵany­men, úı­lerden alys ornalas­qan­dyq­tan jylýdyń deni syrt­qa kete­di. Sý júıesinde de osyn­daı retsizdikter bar. Al Skan­dı­navııa elderindegi «Aqyl­dy qalalarda» osynyń bári eske­rilgen. Olar «jasyl ener­gııa­nyń» barlyq múmkindik­terin tıimdi paıdalanyp otyr.

S.Májinbekov Germanııada jeti myń turǵyny bar úıdiń qystan úsh tonna aǵash kómirmen shy­ǵatyndyǵyn mysalǵa kel­tirdi. Olarda qazandyq jer­tó­le­­de ornalasqan. Jylý únem­di. Sol úıler kún energııasy ar­qyly jaryǵyn aıyryp otyr. Úı tóbesinde jaýyn-shashyn, qar jı­naıtyn qondyrǵy ar­qy­ly sý máselesin de sheship otyr. Yq­sham, ońtaıly ári ar­zan. 

Jýyrda oblysqa kelgen sa­pa­rynda Premer-Mı­nıstr­diń orynbasary-Aýyl sharýa­shy­lyǵy mınıstri О́mirzaq Shókeev óte ótkir máseleni kóterdi. – Aýyl sharýashylyǵyna be­ri­letin sýbsıdııa búgingi tań­da 240 mlrd teńgege jetti. Bul – Elbasynyń atalǵan salaǵa degen qamqorlyǵy. Sondaı-aq Memleket basshysy aýylsha­rýa­shylyq ónimderin 2,5 esege kóbeıtý kerektigin tapsyr­­dy. Bul turǵyda Ońtústik Qazaq­stan oblysy – agrarly sala eken­digin eskerý kerek. Et, sút, maqta ónimderi men baq­­sha da­qyl­daryn óndirýde óńir­­diń úlesi erekshe. Aldaǵy ýa­qy­t­ta Úkimet májilisinde jyl­­dyń jańa josparyn beki­tip, aýyl sharýa­shylyǵyn ór­ken­­detý úshin tyń jobalardy qol­ǵa alatyn bolamyz, – dedi О́.Shókeev. Osyny aıt­qan ol aýyl sha­rýashylyǵy­na beri­­l­ip jat­qan sýbsıdııa­nyń aı­tar­lyq­taı qaıtarymy joq­ty­ǵyna qynjylys bildirdi. Sharýa­­shylyqtar Úkimet ber­gen aq­shany únemdeı bil­meı­di. 

Qazaqstanda kóz maıyn taýysyp jańa tehnologııany jasap jatqan ǵalymdar kóp. Keı­bireýleri óz elimizde múm­kindigi bolmaǵan soń shetelge ketip jatyr. Kezinde KSRO-da shyǵatyn ǵylymı jýrnaldardy aýdarýmen aına­ly­satyn bir ortalyq Japo­nııada bolǵan eken. Jaqsy izdenisterdi is júzine asyrady. Alysqa barmaı-aq, tam­shy­latyp sýarýdyń alǵash­qy negizi Jambyldaǵy gıdro­melo­ra­tıvtik ınstıtýtta jasalǵanyn aıtsaq bolady. Tarıhı otany Izraılge kóshken ǵalym armanyn sol jerde iske asyrǵan.

Aıtpaǵymyz, Elbasy Jol­daýynda ne isteý kerek eke­nin barynsha naqtylap berdi. Ket­pen sabynan qaraýyl qara­maı, solardy júzege asyra al­saq shyn baqýatty el bola­myz. Oǵan Qazaqstannyń jaǵdaıy jetedi. 

Baqtııar TAIJAN, «Egemen Qazaqstan»

Ońtústik Qazaqstan oblysy