Qazaqstanda jekeshelendirýdiń ekinshi kezeńiniń júrgizilip jatqanyna tórt jyl boldy. Osy kezde 600-den artyq nysan satyldy. Munyń ekonomıkalyq tıimdiligi qanshalyqty boldy? Biz – «Halyqtyq kommýnıster partııasynyń» ókilderi saılaýshylarmen kezdeskende osy máselege qatysty birqatar túıtkildiń bar ekenin kórdik.
Birinshiden, barlyq satylǵan nysannyń baǵasy 256 mlrd teńge bolǵan. Bul 2014-2017 jyldarǵa arnalǵan respýblıkalyq bıýdjet kirisiniń 1 paıyzyna da jetpeıdi. Onyń ústine bul somadan jekeshelendirý shyǵyndaryn alyp tastasaq, satýdan túsken tabystyń máz emes ekeni kórinip tur.
Ekinshiden, satylǵan nysandardyń 54 paıyzy áleýmettik baǵyttaǵy nysandar (densaýlyq saqtaý, bilim jáne t.s.s.). Bular jekemenshik sektordan ekonomıkalyq tıimdilik túsirmeıdi, tek ózderiniń shyǵyndaryn jabý jáne paıda tabý úshin olar qyzmetteriniń tarıfterin kóterip jibereri haq. Sondaı-aq memlekettik organdar men ulttyq kompanııalardyń qyzmet kórsetý nysandary da kóp satylǵan. Bul da básekelestik ortany jandandyra almaıdy, tek ózderi ǵana qyzmet kórsetedi, tarıfterin túsire qoıýy ekitalaı.
Úshinshiden, memlekettiń ekonomıkaǵa aralasý rólin azaıtý mindetiniń de qanshalyqty sheshimin tapqany belgisiz... Kerisinshe, tek byltyr ǵana «Qazaqınvest» pen Qazaqtýrızm» degen asa iri eki ulttyq kompanııa quryldy. Olardyń is-áreketiniń aýqymy jekeshelendirilgen barlyq kommýnaldyq nysandar áreketinen asyp tústi. Sóıtip, is júzinde ekonomıkaǵa memlekettiń yqpalyn azaıtýdyń ornynan kóbeıtip otyrmyz.
Tórtinshiden, jekeshelendirý qor naryǵyn arttyrýǵa da paıda tıgizgen joq, óıtkeni satylǵan 114 holdıngtiń 29-nyń ǵana quny aýksıonda alǵashqy baǵasynan asa alǵan. Qalǵan 75 paıyzy (85 nysan) alǵashqy baǵasynan tómendetilip, áldeqaıda arzanǵa satyldy.
Besinshiden, jekeshelendirýge shyǵarylǵan barlyq nysandy satýdyń qajettiligi eskerilmeı, keıinirek 321 nysannyń, ıaǵnı árbir úshinshisiniń satylýy toqtatyldy. Bul jekeshelendirýge daıyndyqtyń tómen bolǵanyn kórsetti.
Altynshydan, jekeshelendirilgen kásiporyndarǵa ınvestısııalar aǵylyp, ekonomıkalyq belsendiliktiń artqany baıqalmaıdy. Búgingi tańda jekeshelendirý prosesi baıaý júrgizilýde, eń bastysy olardy satqannan qandaı maqsatqa jetý kózdelgeni anyqtalmaǵan. Belgilengen krıterııler bolmaǵan soń satatyn nysandardyń tizimderi únemi ózgerip otyrady.
Májilistegi «Halyqtyq kommýnıster» partııasynyń fraksııasy 4 jyl boıy júrgizilgen jekeshelendirýden elge ekonomıkalyq tıimdiliktiń anyq baıqalmaǵanyn kórip, kommýnaldyq menshik nysandaryn odan ári satýdy toqtatyp, onyń esesine memlekettik aktıvterdi basqarýdyń sapasyn arttyrý kerek dep sanaıdy. Osy máseleni aıtyp biz – «halyqtyq kommýnıster partııasynyń» ókilderi Premer-Mınıstr Baqytjan Saǵyntaevtyń atyna depýtattyq saýal joldadyq.
Aıqyn QOŃYROV,
Májilis depýtaty