Sıfrlandyrý sek­tor­laryn qoldaıtyn jańa zań jobalary ázirlenýi tıis - Azat Perýashev

Birinshiden, oryndaýshylar búgingi uıym­dastyrý prosesterin elektrondy format­qa aýystyrýmen aınalysyp, negizgi másele – sıfrly ındýstrııa qurýdy keıinge qal­dyryp otyr. Bul jerde másele buryn naryq­qa enbe­gen jańa sektorlardy, taýar­lar men qyz­metterdi týdyrýǵa tireledi. Máse­len, halyq­aralyq medısına kóp jyldar bo­ıy qoldanylyp kele jatqan preparattardy jańartý máselesin alǵa tartyp otyr. Krı­mı­nalıster qylmystardy ashýdyń kompıý­terlik baǵdarlamalaryn jasaýda. Sol sııaqty sarapshylar saqtandyrý, bank jáne qor bırjalarynda blokcheın tehnolo­gııalarynyń negizindegi perspektıvalar týraly aıtýda. Kólik salasynda da pılotsyz avtomobılder men avıataksıler, aýyl sharýashylyǵy avıasııasy men magıstraldy kompa­nııa­lardyń tikushaqtardan bas tartyp, ny­sandarǵa monıtorıngter jasaıtyn ap­pa­rat­tardyń shyǵyp jatqany aıtylýda.

Ekinshiden, bul jumysta jeke adamdar­dyń bastamalaryn, ǵylymnyń jetis­tigi men kásipkerlikti qoldanǵan ártúrli bıznes-ıdeıa­lardy qoldaýymyz kerek. Halyq­aralyq ekspertter ekono­mı­kany sıfr­lan­­dyrý jumysyna memle­kettiń aralasýyn shekteý kerekti­gin aıtady. Úkimet proses­ter­diń oryn­­daý­shysy emes, tek moderatory qyz­metin atqarýy kerek. 

Sonymen qatar «mıdyń syrtqa aǵylýyn» da tejeýdi qarastyratyn arnaıy baǵ­dar­lama ázirlenýi kerek. Búgingi tań­da qazaq­standyq IT mamandar Batysqa, tipti О́zbekstanǵa da ketýde. Jýy­rda Májilis depýtattarymen Reseıdiń Skolkovo tehnologııa parkindegi bolǵan kezdesýde sonda júrgen júzdegen qazaqstandyq qyzdar men jigitterdi kezdestirdik. Qazir Reseıdiń JOO-larynda jetpis myńnan astam qazaqstandyq jastar oqıdy eken. Olar­dyń oqyǵanyna esh qarsylyq joq, biraq so­lardyń elge oralýy qadaǵa­lanýy kerek qoı. 

Úshinshiden, bizde áli kúnge sıfrlandyrýdy retteıtin quqyqtyq qujattar ázir­len­begen. О́tken jyly Parlamentke sıfrly ekonomıkany retteıtin zań jobalarynyń keshendi paketi aqyry engizilmedi, al ony qajet etetin salalar jeterlik bolatyn. 

Bizdiń Ulttyq bankimiz sáýir aıynda krıptovalıýtalarmen jasalatyn opera­sııa­larǵa tyıym salynatynyn jarııa­lady. Biraq sıfrlandyrýdyń álemdik ten­den­sııasy budan qashyp jatqan joq, nátı­jesinde bizdiń artta qalyp qoıýy­myz múmkin. Son­dyq­tan prosess­ke tyıym sal­ǵannan góri ony rettegen durys emes pe? 

Májilistegi «Aq jol» partııasynyń frak­sııasy osy máselelerdiń bárin Úki­met basshysynyń nazaryna jetkizip, ulttyq ekonomıkanyń sıfrlandyrý sek­tor­laryn qoldaıtyn jańa zań jobalaryn tezirek ázirleýdi alǵa tartyp otyr. 

Azat PERÝAShEV,

Májilis depýtaty