Sot tóreliginiń sapasyn arttyrýdaǵy qadamdar

Memleket basshysy tatýlas­tyrý ınstıtýttaryn damytýdy alǵa qoıǵan bolatyn. О́ıtkeni, kóptegen elderde daýlardyń 50-60%-i beıbit jolmen sheshiledi. Búginde Joǵarǵy sot bul ju­mysty eki baǵytta júrgizýde. 

Birinshisi – sotsyz tatýlasý. Bul oraıda ákimderdiń, Qazaqstan halqy Assambleıasynyń, Ká­sip­odaqtar federasııasynyń, Qo­ǵamdyq damý mı­nıstrliginiń qol­daýymen tatýlasý ortalyqtary qurylýda. Bular alty oblysta iske qosyldy. Ekin­shisi – sottarda tatýlastyrý. Oǵan arnaıy sýdıalar bekitildi. Má­selen, Astana qalasy Saryarqa aýdandyq so­tynda sondaı sýdıa­ǵa júgin­genderdiń 60%-i ári qaraı sottasýdan bas tartqan.

Taǵy bir mańyzdy is, Joǵarǵy sot Joǵary Sot Keńesimen bir­ge jańa sýdıalardy irikteý jú­ıesin túbegeıli ózgertýde. Sol sekildi sýdıalardyń aýyzsha, jazbasha tilin jetildirý erekshe nazarǵa alyndy. Sebebi El­basy aıtqandaı, memlekettik qyz­metshiler halyqpen jeńil, túsinikti tilde sóılesýi kerek. Bul mindet sýdıalarǵa da qatys­ty. Sondyqtan sheshendik óner sa­lasyndaǵy mamandardyń qaty­sýymen óńirlerde trenıngter ótýde. О́ıtkeni, 1 qyrkúıekten bastap árbir sýdıa eki jańa ta­lapty oryndaýǵa mindetti boldy, ıaǵnı Joǵarǵy sottyń nor­matıvtik qaýlysymen bekitilgen sot sheshimin, úkimin, qaýlysyn, qurylymyn, sondaı-aq sheshim, úkim jarııalaǵannan keıin nege sondaı qorytyndyǵa kelgenin qa­rapaıym tilmen túsindirý qajet. 

Búginde aqtaý úkimderiniń sany 4 ese kóbeıdi. 2017 jylǵy 6 aıda 28 bolsa, aǵymdaǵy jarty jylda 101. Bul jeke aıyptaý isterin qospaǵanda. Buryn aqtaý­lar, negizinen, onsha aýyr emes jáne aýyrlyǵy ortasha ister bo­ıynsha bolsa, qazir jaǵdaı ózgere bastady. Aýyr jáne asa aýyr ister boıynsha aqtaýlar kóp. 

Sýdıalardyń VII sezinde Memleket basshysy biryńǵaı sot praktıkasyn qalyptastyrýdy tapsyrǵan bolatyn. Osyǵan sáı­kes, sýdıalardyń biryńǵaı sot prak­tıkasyn ustanýyna sáıkes IT-baǵdarlama ázirlenýde. Kez kel­­gen adam sotqa barmaı-aq daý bo­ıynsha qandaı sheshim qa­byl­daýy múmkin ekenin IT júıe ar­qy­­ly kórip, aldyn ala boljaı alady. 

Damyǵan elderdiń basym kóp­shiligi áldeqashan ákimshilik ıýstısııany engizgen nemese en­gizýde. Joǵarǵy sot Ádilet mı­nıstrligimen birge sondaı zań­nyń jobasyn ázirlep, ol qu­jatty basqa memlekettik organdarmen kelisýde. Al ákimshilik ıýstısııanyń mánisi – jeke nemese zańdy tulǵa memlekettik organnyń sheshimimen nemese onyń áreketimen/áreketsizdigimen kelispese, dálel izdeýge mindetti emes. Memlekettik organnyń ózi sotta óziniń sheshimin nemese is-áreketin negizdeýi tıis. Bul eldegi ekonomıkalyq, ınvestısııalyq, bıznes-ahýaldy jaqsartady.

«Egemen-aqparat»