Muǵalimder zeınet demalysyna erte shyqqany jón

Elbasymyz qoǵamdaǵy muǵa­lim mártebesin kóterý týraly zań qabyldaýǵa usynys berdi. Qoǵam, kópshilik, ustazdar osy zańnyń durys qabyldanýyna atsalysyp jatyr.

Jalpy muǵalimge memleket tarapynan múlde qoldaý joq degen oıdan aýlaqpyz. Sebebi reformalar arqyly bilim je­­til­dirý kezeń-kezeńimen jú­ze­ge asyrylyp keledi. Soǵan saı bir­tin­dep ústemaqy qosylyp ta jatyr. 

Deı turǵanmen, osy rette birneshe usynys aıtýǵa bola­dy. Atap aıtqanda, apta­lyq júktemeni azaıtý. Bul – jańar­tylǵan bilim berý baǵdar­la­ma­synyń talaby. Qysqa mer­zimdi jospar jasaý, sabaq zert­teý, tıimdi júrgizý, tabys­ty oqý­shyǵa jetý shynaıy­lyq­ty, ýaqytty, aldyn ala oılaný men ázirlikti talap etedi. Krıterıaldy baǵalaý, belsendi oqý men oqytý, oqytýdaǵy saralaý, oqý men oqytýdaǵy jańasha tásilder, baǵalaý tapsyrmalaryn ázirleý – qazirgi oqytýdyń basty talaptary. Muny ıgerý úshin muǵalim burynǵydaı 5 nemese 3 jylda bir ret emes, jyl saıyn bilimin jetildirýi kerek. Bul rette biliktilik kýrs­tary memleket tarapynan tegin ári júıeli oqytylýda. Buǵan jergilikti quzyrly uıymdar, mektep ákimshiligi durys kózqa­ras­pen qarasa deımiz. Sebebi Elba­sy­myzdyń «О́mir boıy bilim alý kredoǵa aınalýy tıis» degen oıy aqıqatqa aınalyp kele jatyr. 

Árıne, kelesi másele – jal­aqy­ny kóbeıtý. Jas maman­dar 60 myń teńge aılyqpen qalaı kún kóredi? Jasyratyny joq, bul mamandar ata-anasy, týys­tary­nyń kómegimen qalt-qult etip kún keshýde. Aıtýǵa uıalatyn synyp jetekshisiniń ma­r­­dym­syz aqshasy taǵy bar. «Shynymen elimizde bul qyz­met­tiń ólshemi men baǵasy osy ma?» «Álde shetinen osyǵan turar­lyq ma­mandar men adam­dar ma?» de­gen saýal ár kókirekte saırap tur. 

Búgingi urpaqty oqytý men tárbıeleý óte qıyn da názik qubylysqa aınaldy. Úderis bolǵan jerde daý-damaılar, kelispeýshilikter bolady. Bul kóbinese ata-ana men oqýshy paıdasyna sheshilip jatady. Sol kezeńde muǵalim ne basshysynan, ne áriptesinen qoldaý kóre almaı beıshara kún keshetini ras. Muǵalim quqyǵyn qorǵaý ábden kerek. Osy máseleni estip qýanyp qalǵan jaǵdaıymyz bar. 

Sondaı-aq respýblıka deń­geıinde ataq alǵan mu­ǵa­lim­derge de ústemaqy qaras­tyrylýy kerek. Sebebi atalǵan deńgeı­di olar kúni-túni qaǵaz kemi­rip, oqý­lyqpen qosa, oqý-ádiste­me­lik keshen, quraldar jazyp, baıqaýlarǵa qatysyp, shákirt­terin báıgege qosyp baǵyn­dyr­dy. Onymen qosa jyl saıyn online tárti­binde sabaq beredi. 

Muǵalimniń densaýlyǵy da nazardan tys qalyp qoıady. Jyl saıyn bir márte tolyq medı­sı­nalyq tegin em men aldyn alý sharalary memleket tara­pynanan eskerilse eken deımiz. Qoǵamdyq kólik­te júrýge muǵalimderge paıyz­dyq jeńildik jasalýy tıis dep oılaımyz. 

Zeınetkerlik jastyń muǵa­lim­der úshin basqasha qaras­ty­rylyp jatqanyn quptaımyz. Muǵalimdi qurmetti demalysqa erterek shyǵarǵany durys. S­ebe­­bi kúnde ózgerip jatqan qo­ǵam­­da jas urpaqqa bilim men tár­­bıe berý kúsh-jigeri bar la­ıyq­­­ty mamandardyń qolynda bol­ǵany jaqsy.

Gúlmıra Ryskeldıeva,

Shona Smahanuly atyndaǵy №62 gımnazııa dırektorynyń oqý isi jónindegi  orynbasary

ALMATY