Jergilikti ózin ózi basqarý bıýdjetiniń bir jyldyq tájirıbesinen aýyldyq okrýgter derbes bıýdjetiniń problemalary men kemshilikteri anyq kórindi. Bul týraly oblystaǵy barlyq deńgeıdegi ákimderdiń keńeıtilgen keńesinde keńinen sóz boldy.
Jergilikti ózin-ózi basqarýdyń jeke kiristeriniń jetispeýshiligi jyl boıy aýdandyq bıýdjetten bólingen transfertter esebinen ótelgen. 2018 jyly aýdandyq bıýdjetterden bólingen transfertter jergilikti ózin-ózi basqarýdyń bıýdjet túsimderiniń jalpy kólemin 71,7 prosentke qalyptastyrdy.
Oblystyq qarjy basqarmasynyń basshysy Alma Júsipova oblys óńirindegi byltyr derbes iske kirisken 45 aýyldyq bıýdjet sýbvensııalyqbolǵanyn, ıaǵnı osy kezde aýdandyq bıýdjetten aýyldyq bıýdjetterdiń qarjylyq táýeldiligi joıylmaǵanyn, demek jergilikti jerlerde jeke salyqtar jınaýdy ulǵaıtýǵa jáne salyq salynatyn bazalardy keńeıtýge tıisti talaptanýdyń kemshindigin baıandady.
«Aýyldyq okrýgterdiń aýdandyq bıýdjetke qarjylaı táýeldiligi ár túrli. Mysaly Áýlıekól aýylynyń aýdandyq bıýdjetten alǵany 0,6 prosent ǵana, onyń esesine Naýyrzym aýdanynyń Qarameńdi aýyldyq okrýginiń kórsetkishi 89 prosentten asyp, aýdandyq bıýdjetke alańsyz súıenip otyrǵan. Aýyl ákimderine aıyppuldyń 18 túri boıynsha qarjy túsirýge ókildik berildi. Biraq qarjy negizinen negizinen árkimniń jeke tabys salyǵy men kólikke salynatyn salyqtan ǵana túsken» dedi Alma Júsipova.
Bıýdjetke jergilikti ózin ózi basqarýǵa kóshken 45 aýyldyq okrýgten 1,3 mlrd teńge túsim túsken. Obalyna ne kerek, bul burnaǵy jyldarǵy kórsetkishterge qaraǵanda 15 prosentke joǵary. Biraq aýyldyq okrýgterdiń jaratqan shyǵyny 4,5mlrd. teńgeni quraǵan, aıyrmashylyǵy úsh ese.
Qostanaı aýdanynyń ortalyǵy Zatobol kentinen, Jitiqara qalasynan, Fedorov, Áýlıekól, Qarabalyq, Sarykól aýdandarynyń ózderi attas ortalyqtarynan tabys jaqsy kirgen. Biraq bular saýsaqpen sanaýly ǵana, onyń esesine 45 aýyldyq okrýgterdiń basym kópshiliginiń tabysy mardymsyz.
Oblys ákimi Arhımed ótken jyly barlyq deńgeıdegi ákimderdiń keńeıtilgen keńesinde qarjylaı derbestigin alyp otyrǵan 45 aýyldyq okrýg ákimderine jumysty qatty tapsyrǵan bolatyn. Bıylǵy bir jyl ishinde júrgizilgen jumysqa kóńili tolmaǵan óńir basshysy jergilikti jerde jumysty uıymdastyra almaǵan kóptegen aýyl ákimderiniń attaryn atap, olarǵa sógis berýdi aýdan ákimderine tapsyrdy. Al Áýlıekól aýdanyndaǵy Dıev aýyldyq okrýginiń ákimi Janaı Altynsarındi aýyldyq okrýg halqynyń sanyna jınaǵan túsimi sáıkes kelmegenin, jergilikti ákim tarpynan eshqandaı talaptyń bolmaǵanyn aıtyp, aýdan ákimine ony jumystan bosatyp, ornyna isker adamdy qoıýdy tapsyrdy.
Qostanaı