Konferensııanyń ashylýynda sóılegen sózinde QR Syrtqy ister mınıstriniń orynbasary Roman Vasılenko EO-nyń Ortalyq Azııa óńirimen ózara árekettestigi mánmátininde osy taqyryptyń ózektiligi men mańyzdylyǵyn atap ótti. Qazaqstandyq dıplomat EO, Eýropa jáne Ortalyq Azııa elderiniń syrtqy ister jáne kólik mınıstrlikteri basshylarynan quralǵan aýdıtorııany «Nurly jol» baǵdarlamasy jáne «Beldeý jáne jol» bastamasynyń túıindesýi sheńberindegi eldiń kóliktik-logıstıkalyq ınfraqurylymynyń damý barysy týraly jan-jaqty aqparat berdi.
R. Vasılenko Uly Jibek Jolynyń jandanýy jáne ózara baılanysqan Eýrazııany qurý ıdeıasynyń iske qosylýy úshin Qazaqstannyń kóliktik-tranzıttik áleýetin tolyq júzege asyrýdyń úlken mańyzdylyǵyn basa aıtty. «Eki baǵdarlamanyń ymyralasýy sheteldik ınvestısııalardy, ozyq tehnologııalardy tartýǵa jáne qazaqstandyq taýarlardyń eksportyn ilgeriletýge jaqsy jaǵdaı jasaıdy. Eýropaǵa jol boıyndaǵy qytaılyq bastamanyń baǵytynda ornalasqan alǵashqy el bola otyryp, biz Qytaıdan Eýropaǵa baılanystyrýshy býyn jáne Eýrazııalyq kontınentaldy kópiriniń negizgi bóligimiz», deı tura, osy úrdister Azııa elderinen Eýropa elderine jáne keri baǵytta óndirýshiden tutynýshyǵa taýarlardy jetkizýdiń merzimi men joly aıtarlyqtaı qysqarýyna múmkindik beretinin atap ótti.
QR SIM ókili 2018 jylǵy Eýropa jáne Azııanyń ózara baılanysýy boıynsha EO Strategııasynyń qabyldanýyn qoshamettep, Ortalyq Azııany ǵalamdyq naryqtar arasyndaǵy strategııalyq kópir retinde belgileý boıynsha Qazaqstan basshylyǵy maqsatynyń jáne kontınenttik qarqyndaǵy iri saýda-ekonomıkalyq jobalardyń tyǵyz yntymaqtastyǵyn kózdep otyrǵan QR Tuńǵysh Prezıdenti – Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń usynýymen Úlken Eýrazııa tujyrymdamasynyń iske asyrylýyna osy qujat qolǵabys kórsetetinine senim bildirdi. «Jýyrdaǵy suhbatynda Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev Úlken Eýrazııa ıdeıasyn tolyq qoldaıtynyn aıtty», dep qosty Mınıstrdiń orynbasary.
Konferensııa alańynda qazaqstandyq dıplomat birqatar ekijaqty kezdesýler ótkizip, EO, Rýmynııa, Polsha, Horvatııa jáne ózge memlekettermen ornatylǵan ózara árekettestiktiń ahýaly men keleshegin talqylady.
Ortalyq Azııa boıynsha EO Arnaıy ókili Peter Býrıanmen ekijaqty jáne óńirlik yntymaqtastyqtyń ózekti máseleleri, Ortalyq Azııada jańa EO Strategııasynyń maquldaný úrdisi, sondaı-aq Qazaqstan men Eýropalyq Odaq jáne onyń múshe-memleketteri arasyndaǵy Keńeıtilgen seriktestik jáne yntymaqtastyq týraly Kelisimniń kúshine enýi talqylandy.
Rýmynııa Syrtqy ister mınıstri Teodor Meleshkanýmen kezdesý barysynda áńgimelesýshiler ózara árekettestiktiń oń serpinin jáne senimdi sıpatyn qanaǵattanǵandyqpen belgilep, jınaqtalǵan saıası, ekonomıkalyq baılanystardyń ekpinin qoldaýdyń mańyzdylyǵyna en saldy.
Kólik, tehnologııa transferti, mádenıet jáne bilim salasynda, sondaı-aq stýdenttermen almasý tájirıbesin keńeıtý jáne shákirtaqylar usynýdy qosa alǵanda, yntymaqtastyqty odan ári tereńdetýge eki tarap daıyndyqtaryn bildirdi.
Rýmynııa Iskerlik orta, saýda jáne kásipkerlik mınıstrliginiń Memlekettik hatshysy, Saýda-ekonomıkalyq jáne ǵylymı-tehnıkalyq yntymaqtastyq jónindegi qazaq-rýmyn úkimetaralyq komıssııasynyń teń tóraǵasy Gabıela Voıchılamen saýda-ekonomıkalyq jáne ınvestısııalyq yntymaqtastyqtyń perspektıvalary qarastyryldy. Atap aıtqanda, eki eldiń iskerlik ortalarynyń ózara qyzyǵýshylyǵynyń mańyzdy kórsetkishi qazaqstandyq naryqta rýmyn kapıtalymen 30-dan astam kásiporyndar qyzmet etýi bolyp tabylady. О́z tarapynan, Qazaqstan Rýmynııany kaspıılik munaıdy eksporttaý úshin «hab» retinde tańdap, onyń aıǵaǵy retinde eldiń ekonomıkasyndaǵy iri ınvestorlardyń biri – «QazMunaıGaz Interneıshnl» kompanııasynyń tabysty qyzmeti bolyp tabylady.
2018 jyldyń nátıjesi boıynsha Rýmynııamen saýda aınalymy 45%-ǵa ósip, 1,7 mlrd. AQSh dollaryna jetti. Saýda-ekonomıkalyq yntymaqtastyqtyń negizgi baǵyttary energetıka, mashına jasaý, metallýrgııa, kólik, logıstıka jáne jeńil ónerkásibi bolyp tabylady.
Rýmynııa Depýtattar palatasy Tóraǵasynyń orynbasary, qazaq-rýmyn parlamentaralyq yntymaqtastyq tobynyń teń tóraǵasy Florın Iordakemen, Lıberaldar jáne demokrattar alıansy Tóraǵasynyń orynbasary Andreı Djerıamen, Adam quqyǵy jáne din komıtetiniń Tóraǵasy Iýseın Ibrammen ótken kelissózderdiń nazarynda parlamentaralyq yntymaqtastyqty jandandyrý boldy. R. Vasılenko Rýmynııanyń zań shyǵarýshy organy basshylyǵynyń 2019 jylǵy 23-24 qyrkúıekte Nur-Sultan qalasynda ótetin Eýrazııa elderi parlamentteri spıkerleriniń Tórtinshi otyrysyna qatysý mańyzdylyǵyn atap ótti.
Polsha jáne Horvatııa syrtqy ister mınıstrleri orynbasarlary Marsın Pshıdach jáne Ivana Jıvkovıchpen ótken kezdesý barysynda ekijaqty saıası jáne saýda-ekonomıkalyq qarym-qatynastar damýynyń ózekti máseleleri talqylandy.
Býharest qalasyna sapardyń ekinshi kúni, 2019 jylǵy 16 sáýirde QR Syrtqy ister mınıstriniń orynbasary «2030 jylǵa deıingi Kún tártip: turaqty damý úshin seriktestik» atty Halyqaralyq konferensııaǵa qatysyp, onyń barysynda EO, Shyǵys seriktestik, Batys Balkan jáne Ortalyq Azııa elderiniń ókilderi turaqty damý maqsattaryn júzege asyrý máselelerin talqylady.
R. Vasılenko sondaı-aq Ońtústik-Eýropadaǵy iri jeke kólik «Grampet Grýp» kompanııasynyń prezıdenti, qazaq-rýmyn iskerlik keńesiniń teń tóraǵasy Grýıa Stoıkamen kezdesip, elimizdiń kóliktik salasyna ınvestısııa quıý keleshegin talqylady. 2018 j. qyrkúıekte «Grampet Grýp» kompanııasy Transkaspıılik halyqaralyq kóliktik baǵytqa qosylǵan alǵashqy eýropalyq kompanııa boldy. G. Stoıka Qazaqstanda temirjol júk vagondaryn shyǵarý jáne jóndeý boıynsha birlesken kásiporyn qurýǵa daıyndyǵyn bildirdi.
Qazaqstandyq delegasııanyń Býharest qalasyna sapary Qazaqstan – EO baǵyty jáne Rýmynııa men ózge eýropalyq memlekettermen ekijaqty yntymaqtastyq formatynda ózara árekettestiktiń senimdi jáne syndarly sıpatyn, atap aıtqanda, taraptardyń saıası, ekonomıkalyq jáne gýmanıtarlyq baılanystardyń odan ári nyǵaıýyna kózdelgeninquptady.