Keshe sondaı-aq Soltústik Qazaqstan oblysyna kelgen Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev jumys saparyn Aqqaıyń aýdanynyń Rýblevka aýylyndaǵy «Ivan Zenchenko» JShS-nan bastady.
Qazaqstan Prezıdenti sútti taǵamdar óndiretin fermanyń tolyq aınalymdaǵy jumysymen tanysyp, astyq jınalyp jatqan egistik alqabyn aralap shyqty jáne mehanızatorlarmen áńgimelesti.
Nysandy aralaý barysynda Soltústik Qazaqstan oblysynyń ákimi Qumar Aqsaqalov Memleket basshysyna óńirdiń agroónerkásip kesheniniń damýy týraly baıandady.
Kásiporyn dırektory Gennadıı Zenchenko Memleket basshysyna óndiriletin ónimder men ótkizý naryǵy, sonyń ishinde taýardyń Reseıge eksportqa shyǵarylýy jóninde aıtty. Ol sondaı-aq kompanııanyń aýyldyq okrýgtegi áleýmettik salany damytýǵa zor kóńil bólip otyrǵanyn málimdedi.
Qasym-Jomart Toqaev kásiporynnyń jumysy jáne ekonomıkalyq, áleýmettik mindetterdi sheshýge qosqan úlesin joǵary baǵalady.
Memleket basshysy kelesi kezekte aýyldy jáne agroónerkásip keshenin damytý máseleleri jóninde keńes ótkizdi.
Memleket basshysy agroónerkásip keshenin damytý isindegi naqty máselelerdiń bar ekenine nazar aýdaryp, Úkimet pen jergilikti atqarýshy organdardyń aldyna birqatar mindet qoıdy.
Atap aıtqanda, Qasym-Jomart Toqaev álemde turaqty ári joǵary suranysqa ıe tıimdiligi joǵary daqyldardy (jasymyq, zyǵyr, soıa) ósirýge kóshý esebinen eńbek ónimdiligin arttyrý qajettigin aıtty. Onyń aıtýynsha, organıkalyq aýyl sharýashylyǵy óndirisin damytyp, zamanaýı agrotehnologııa men ınnovasııany engizý kerek.
– Úkimet agrohımııa qyzmetin kúsheıtý, gerbısıdterdiń, mıneraldy tyńaıtqyshtardyń jáne elıtalyq tuqymdardyń qoljetimdiligin qamtamasyz etý jóninde túbegeıli sharalar qabyldaýy qajet, – dedi Prezıdent.Memleket basshysy Úkimetke óndiristiń el aýmaǵynda ornalasý áleýetin zertteý arqyly aýyl sharýashylyǵy tehnıkalary parkiniń tozýyna qatysty máseleni sheshýdi tapsyrdy.
Álemdik tájirıbeni eskere otyryp mıneraldaý negizinde topyraqtyń qunarlylyǵyn jaqsartý – mańyzdy mindet. Memleket basshysy bul máseleni sheshý úshin sheteldik ınvestorlardy tarta otyryp, el aýmaǵynda tyńaıtqyshtar men pestısıdter shyǵaratyn daıyn lısenzııasy bar zaýyttar salýdy tapsyrdy.
Prezıdent barlyq aýyl sharýashylyǵy jerleriniń esebin alý isin aıaqtaýdyń, jer kadastryn sıfrlandyrýdyń jáne jerlerdiń paıdalanylýyn ǵaryshtyq monıtorıng jasaý arqyly anyqtaýǵa kóshýdiń mańyzdylyǵyna arnaıy toqtaldy.
Baıandamada mal sharýashylyǵyn damytý máselesine zor kóńil bólindi. Memleket basshysy qoı, qus, qozy etin óndirýdiń, sútti mal sharýashylyǵyn damytýdyń jáne mal sharýashylyǵy ónimin eksportqa shyǵarý isin ilgeriletýdiń keleshegi bar dep esepteıdi. Bul úshin aldaǵy 10 jylda qosymsha 50 mıllıon gektar jaıylymdyq jer paıdalanýǵa beriledi. Sonymen qatar Prezıdent Úkimetke jem-shóp baǵasynyń joǵary bolý sebebine qatysty máseleni túbegeıli retteýdi tapsyrdy.
Qasym-Jomart Toqaev elimizdiń qaıta óńdelgen ónimderi syrtqy naryqta kedergilerge tap bolyp jatqanyn aıtty. Osyǵan baılanysty Memleket basshysy otandyq taýarlardy maqsatty túrde ilgeriletýdi jáne sheteldik seriktesterdegi ózgeristerge qatysty der kezinde áreket etýdi tapsyrdy.Memleket basshysy otandyq agrarlyq ǵylymdy damytý isine jáne keıingi jyldary deńgeıi aıtarlyqtaı tómendegen kadrlardyń áleýetine arnaıy toqtaldy.
– Ulttyq agrarlyq ǵylym-bilim ortalyqtaryndaǵy eńbekkerlerdiń tek 20 paıyzynyń ǵylymı dárejesi bar. Sondyqtan agrarlyq salada bolashaǵy bar jas ǵalymdardyń pýlyn jasaqtaý qajet, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Qazaqstan Prezıdenti aýyl halqynyń 85 paıyzy turatyn keleshegi bar tirek eldi mekenderdi damytý qajettigin aıtty. Onyń aıtýynsha, bul eldi mekender jol, qoljetimdi baılanys júıesi men ınternet, bilim berý jáne densaýlyq saqtaý nysandary, mádenıet jáne sport keshenderi sııaqty ınfraqurylymdarmen qamtamasyz etilýi tıis.
Memleket basshysy aýyldyq jerlerde buqaralyq sportty damytý úshin 3 jyl ishinde 100 deneshynyqtyrý jáne saýyqtyrý keshenin salýdy tapsyrdy. Sonyń ishinde 22 nysan bıyl iske qosylady.
Elbasy usynǵan «Aýyl – el besigi» jobasy aıasynda qosymsha 90 mıllıard teńge bólinetin bolady. Prezıdent
«Dıplommen – aýylǵa!» baǵdarlamasyna bólinetin qarjyny jylyna 20 mıllıard teńgege deıin arttyrýdy tapsyrdy.
Sondaı-aq Qasym-Jomart Toqaev aýyl turmysynyń sapasyn jaqsartý jóninde júıeli sharalar qabyldaýdyń mańyzdylyǵyn atap ótti.
– Aýyl sharýashylyǵy kásiporyndary, ásirese irileri shette qalmaýy tıis. Agrarshylar memleket-jekemenshik seriktestigi qaǵıdatyna sáıkes aýyl turǵyndarynyń ómir súrý sapasyn jaqsartýǵa qatysty áleýmettik jaýapkershilikti bólisýi qajet, – dedi Memleket basshysy.
Respýblıkalyq keńes barysynda Aýyl sharýashylyǵy mınıstri Saparhan Omarov, «Zenchenko ı K» kommandıttik seriktestiginiń dırektory Gennadıı Zenchenko, «Agrofırma «Rodına» JShS-niń bas dırektory Ivan Saýer, «QazEksportAstyq» AQ dırektorlar keńesiniń tóraǵasy Rýslan Moldabekov, S.Seıfýllın atyndaǵy Qazaq agrotehnıkalyq ýnıversıtetiniń rektory Aqylbek Kúrishbaev jáne «Bioperations» JShS quryltaıshysy Álıhan Talǵatbek baıandama jasady.
Qazaqstan Prezıdenti keńesten keıin óńirge jumys sapary barysynda metall plastıkalyq ónimder shyǵaratyn «Radýga» zaýytyna baryp, seriktestiktiń óndiristik áleýetimen tanysty.
Qasym-Jomart Toqaevqa óndiristik sehtar tanystyryldy. Prezıdentke kompanııanyń jumysy týraly málimet berilip, shyǵaratyn ónimderi kórsetildi.
Kásiporyn dırektory Dmıtrıı Sharapaev zaýytta 1,5 myń adam jumys isteıtinin, ónimniń 500-den astam túri shyǵarylatynyn aıtty. Kompanııa shyǵaratyn ónimder elimizdiń barlyq aımaqtaryna jóneltiledi, sondaı-aq Reseıdiń iri qalalaryna da eksporttalady.
Qasym-Jomart Toqaev óńirge jumys saparynyń sońynda S.M.Kırov atyndaǵy zaýytta boldy. Memleket basshysy kásiporynnyń ónimderimen tanysyp, kópqabatty baspa taqtasyn shyǵaratyn jáne bólshekterdi qurastyratyn sehtardy aralap kórdi. Prezıdentke kompanııanyń qazirgi jumystarynyń esebi berilip, kásiporynnyń tehnologııalyq turǵydan odan ári jańǵyrtylý jospary baıandaldy.
Kásiporyn dırektory Amangeldi Arǵynbaevtyń aıtýynsha, elimizde alǵash ret kópqabatty baspa taqtasyn óndirý isiniń jedel iske qosylýy álemdik standartqa sáıkes buıymdar shyǵarýǵa múmkindik beredi. Bul respýblıka ekonomıkasynyń túrli salalarynda qoldanylyp, keleshekte eksportqa shyǵarylatyn bolady.
500-den astam adam jumys isteıtin kásiporyn otandyq mashına jasaý salasynyń kóshbasshysy sanalady. Zaýyt temir jol, munaı-gaz, energetıka salalarynda paıdalaný úshin azamattyq jáne áskerı maqsatqa arnalǵan 100-den astam ónim túrin shyǵarady.