О́ndiris ǵylymmen ushtassyn

Onsyz biz ult­tyń kele­shek­tegi damýyn qam­tamasyz ete almaımyz. Úkimet bul problemany ǵylymı-zert­teý­ler­diń deńgeıin arttyrý jáne olar­dy praktıkada qol­daný tur­ǵysynan qaraǵany jón.

A.I.Baraev atyndaǵy ǵy­lymı óndiristik ortalyq qyz­met­kerleri Memleket basshy­synyń ıdeıalaryn toly­ǵy­men qoldaı otyryp, agro­óner­kásip kesheni men ǵylymdy damytý salasynda durys mindetter qoıdy dep sanaıdy. Qazirgi tańda A.I.Baraev atynd­aǵy ǵylymı óndiristik ortalyq agroónerkásip keshe­nin damytýdyń 2017-2021 jyl­darǵa arnalǵan mem­lekettik baǵ­darlamasy sheń­berinde sýar­maly polıgon (aqyldy polıgon) qurý máse­lesi bo­ıyn­sha belsendi jumys júr­gizý­de. Bul jumysty biz Aýyl sha­rýashylyǵy mınıstr­ligi­men birlesip júrgizemiz. Bul úshin AShǴО́O «Valmont» ame­rıkalyq kompanııasymen kelisim jasadyq jáne olarmen naqty sýarý salasyn­­da yntymaqtastyqqa qol qoı­dyq. Joba aýyl sharýa­shy­ly­ǵy daqyldary men ırrı­ga­sııa­­lyq júıelerdi ósi­rýdiń jańa ınnovasııalyq agro­teh­no­logııalaryn, sondaı-aq AShǴО́O bazasynda monıto­rıng jáne baqylaý tehno­lo­gııalaryn kórsetýge baǵyt­tal­ǵan. Kompanııa ǵylymı or­ta­lyqqa jańa býyndaǵy úsh jań­byrlatqysh qondyrǵysyn jetkizdi. Jańa agregat ónimdi­likti arttyrýǵa jáne sý resýrs­taryn únemdeýge múmkindik beredi. Jobaǵa sáıkes, ǴО́O baza­synda 3 myń gektar jer sýary­latyn alqap bolmaq. Biz­diń aldyn ala ǵylymı izdenis­teri­miz boıynsha mundaı jo­ba­lar eldiń eksporttyq áleýe­tin arttyrýǵa múmkindik bere­di. Bul rette atalǵan joba as­tyq daqyly ǵana emes, son­daı-aq ártaraptandyrý baǵdar­la­ma­syna qatysatyn aýyl sharýa­shylyǵy daqyldaryn naqty sýarý arqyly júzege asyrylady. Atap aıtqanda, Soltústikte – soıa, jasymyq – Ortalyq Qazaqstanda, júgeri men maqta – Túrkistan oblysynda ósiriledi. Bul joba Qazaqstannyń agroónerkásip keshenine sheteldik ınvestı­sııa­lardy tartýda serpin be­re­tini qýantady. Bul týraly Prezıdent Qazaqstan halqy­na Joldaýynda da atap ótti. Sýarý­dyń rólin aýyl sharýa­shyly­ǵyn­da asyra baǵalaý qıyn. Bul qazirgi jaǵdaıda ónimdiligi az jer­lerdi túbegeıli jaqsartý­ǵa jáne joǵary ónimdi jer­ge aınaldyrýǵa septigin tıgizedi. Al álemdik aýyl sharýashylyǵy zamanaýı jaǵdaıda óndiriletin ónimniń ǵylymdy qajetsinýin kúsheıtý baǵytynda is-qımyl atqaryp kele jatqandyqtan, Qazaqstanǵa da damý ınstıtýttarynda, ǵylymı ortalyqtarda jáne tehnologııalyq jobalarda AО́K-degi josparlarǵa jetekshi ǵy­lymı baǵdarlamalardy ón­di­rispen baılanystyrý qa­jet. Respýblıkada aýyl sharýa­shy­ly­ǵynyń eleýli ósýine baǵyt­­talǵan agrosektordy ınnova­­sııa­lyq damytýdyń obek­tıv­ti, shynaıy, qazirgi zaman­ǵy jáne memleket jaqsy qol­daıtyn strategııasy qajet. «Aqyldy» sýlandyrý, tyńaıt­qyshtardy qol­daný jáne aýyl sharýashy­lyǵy daqyl­da­ryn ár­taraptandyrýdy en­gizý qajet. Osy jaǵ­daıda ǵana eleý­li tabys­­tarǵa qol jetkizýge jáne qazaq­­standyq aýyl sharýa­shy­ly­ǵyn álemdik deńgeıde tolyq báseke­ge qabiletti etýge bolady.

Kenje ABDÝLLAEV,

A.Baraev atyndaǵy Aýyl sharýashylyǵy ǵylymı óndiristik ortalyǵynyń bas dırektory, professor