• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
100 18 Qarasha, 2019

Saýytbek ABDRAHMANOV: Azamat etken «Egemen», ardaqtamaıyn nege men?

1171 ret
kórsetildi

Bas basylymnyń ǵasyrlyq toıy da kelip jetti. Gazetke arǵy-bergide basshylyq etken qalamgerlerdi, qaıratkerlerdi, redaksııa ardagerlerin qurmet tutatyn, eńbegin aıshyqtap aıtatyn jaqsy dástúrimizben olar jaıynda júıeli jazyp ta, estelik maqalalaryn, suhbattaryn jarııalap ta júrmiz. Toı qarsańyndaǵy qurmetti sóz kezegi bas gazetti eń uzaq basqarǵan tulǵa – Parlament Májilisiniń depýtaty, kórnekti pýblısıst, ádebıettanýshy Saýytbek ABDRAHMANOVQA berilip otyr.

«Meni gazetke alyp kelgen – Aıtmatov...»

– Saýytbek aǵa al­dymen sóz­di osy gazetke qalaı kel­ge­nińizdi aı­tý­dan bastaıyqshy. Ol kezde ýnıversıtetti bitire sa­la Or­­­­­ta­­lyq komıtettiń bas­pa­sóz orga­nyna ornalasý qıyn ekeni belgili ǵoı.

– Durys aıtasyz: ýnıversıtet bitire sala basty partııalyq gazetke qabyldaný ol jyldarda tipti oqys oqıǵadaı edi. «Sosıalıstik Qazaqstanǵa» qyzmetkerler «L­e­nınshil jastan», «Qazaq áde­bıe­tinen», oblystyq gazetter­den ǵa­­na alynyp jatatyn. Sodan da munda kileń saqa jýrnalıs­ter jumys isteıtin. Talaı jurt to­syrqaı qaraǵan sol batyl qa­dam­dy jasaǵan asyl adam – ga­zetti 1973-1983 jyldarda bas­qar­ǵan Sapar Baıjanov. Áıtse de, meniń máselemniń sheshilýine, túptep kel­gende, ataqty Aıtmatov aralasty...

Shyńǵys Aıtmatovtyń «So­sıalıstik Qazaqstannyń» kadryna naqty qandaı qatysy bo­­lýy múmkin dep tańdanyp otyr­ǵanyńyzdy baıqaımyn. Aı­taıyn. Jýrfaktyń besinshi kýrsynda júrgende Memlekettik kıno ko­mı­tetine jumysqa ornalasqan edim. Ssenarıı alqasynyń de­rekti fılmder jónindegi redak­tory bolyp. Tamasha qyzmet. Oqıtynyń – ssenarıı, kóretiniń – kıno, Komıtet tóraǵasy – aıtýly pýblısıst Kamal Smaıylov, Komıtettiń bas redaktory – Qaltaı Muhamedjanov, kıno­stýdııanyń bas redaktory – Ábish Kekilbaev... Aǵalarymnyń maǵan qabaǵy jaqsy. О́mirdiń, ónerdiń, ónegeniń naǵyz mektebi. Áıtse de, «Jýrnalıst bolamyn dep oqydym ǵoı, bári qalaı ózgerip ketti ózi?..», dep ekioıly kúıde qalatyn kezderim de az emes-ti. Onyń ústine gazettiń ádebıet jáne óner bóliminiń meńgerýshisi Bolat Bodaýbaev: «Túbi seni biz shaqyratyn shyǵarmyz. Sapekeń jazǵandaryńdy maqtaıdy. «Ju­­mysqa alamyz» dep qoıa­dy», deı­tin. Stýdent kezde «So­­sıa­lıstik Qazaqstannyń» ózine biraz shyqqanmyn. Bıyl «Fo­lıant» baspasynan «О́ner ólkesi» degen kólemdi kitabym jaryq kórdi, sonyń shamamen 150 betteılik alǵashqy taraýy «Stý­dent dápterinen» dep atalady, bári ýnıversıtette júrgende jarııalaǵan kıno, teatr, mýzyka týraly resenzııa, maqala, suh­battarym. Aldyńǵy jyly ba­sylǵan «Ádebıet álemi» degen kitabymda da stýdenttik jyldarda jazǵandarym bar. Úmittenetin jónim joq emes sııaqty. Biraq naqty áńgime qozǵalmaıdy. Ýaqyt ótip jatyr. Taǵy bir maqalamdy alyp barǵanda naqty suraýǵa týra keldi... Bolat Qamıuly bylaı dedi: «Oı, baýyrym, saǵan aıtýǵa yńǵaısyzdanyp júr edim. Oıymyz bolmaıtyn boldy. Sapekeń Kamal Smaıylovpen sóılesken eken, ol kisi: «Sizge jýrnalıst tabý qı­yn emes, bizge kınonyń mamanyn tabý qıyn. Ásirese qazaqtyń janyn biletin, qazaqsha jazatyn adam az. Kileń asfaltta týǵandar... Ol jigitti biz Máskeýge, eki jyldyq kýrsqa jibermekshimiz. О́zimizde ornyqtyrmaqshymyz. Bizdi qınamasańyz eken», depti... Ana joly seni taǵy bir aıtyp edim, «Endi bul áńgimeni qoz­ǵa­maıyq. Yńǵaısyz bolady Ka­mal­dan», dedi»... Men ne aıtamyn? Buıyrmaǵan shyǵar dedim de qoıdym. Sóıtip júrgende ýnı­ver­sıtettegi oqý da bitti. Kınodaǵy jumy­symdy jalǵastyra berdim. Sol jylǵy kúzde Almatyǵa Shyń­ǵys Aıtmatov kele qaldy, óziniń shyǵarmasy boıynsha túsirilgen fılmdi Kıno úıinde kórsetti. «Lenınshil jastyń» tapsyrmasymen ol kisiden kó­lemdi suhbat aldym. Gazetke 1975 jyldyń 26 qarashasynda «Qaıtkende adam qalady adam bolyp?!» degen atpen shyqty. Jarııalanym jurttyń nazaryn aýdardy. Erteńinde-aq Sapar Baıjanovqa shaqy­ryldym... Arada eki kún ót­kende redaksııanyń ádebıet jáne óner bóliminiń bildeı qyzmetkeri bolyp shyǵa keldim. Jaqsydan sharapat degen sol. Qa­lamdas dosynyń sózin jerge tastaı almaı, raıynan qaıtqan Sapar aǵanyń sheshimin ózgertýge adamzattyń Aıtmatovymen ja­sal­ǵan suhbattyń naqty áseri bolǵany anyq edi. Sondyqtan bir jaǵynan, meni gazetke alyp kelgen Aıtmatov desem de artyǵy joq. Shyńǵys aǵaǵa osy úshin rahmetimdi keıinirek, 1997 jy­ly, Mádenıet mınıstriniń birinshi orynbasary bolyp júrgenimde telavtormen bi­rigip jazǵan pesasy boıynsha spektakl qoıylǵanda Bishkektegi teatrdyń sahnasynan aıtqanym da bar.

 «Segiz kúnde bes elde»...

– Rasynda da, siz talaı ataq­ty adamdarmen suhbat jasa­ǵan­syz. Olardyń arasynan kim­derdi erekshe atar edińiz?

– Suhbat jasaýǵa jastaı be­ıimdelip óskenime áýeldegi bes jylda ádebıet jáne óner bóliminde isteýimniń de áseri boldy. Basqa bólimderge qaraǵanda, suhbat janry bizde kóbirek qoldanylatyn. Ol kezde laýazymdy qyzmettegi adamdardyń, ádebıetten, ónerden, ǵylymnan, sporttan basqa sala­lardaǵy kisilerdiń suhbat be­rýi ilýde bir kezdesetin edi ǵoı. Jurt­tyń az sóıleıtin kezi... Sol jyl­darda Ǵabıt Músirepov, Ser­ke Qojamqulov, Sábıra Maı­qanova, Lıýdmıla Zykına, Mah­mýd Esembaev, Evgenıı Mat­veev, Oljas Súleımenov, Nur­mu­han Jantórın sııaqty talaı tulǵadan suhbat alýdyń sáti tústi. 2000 jyly «Egemen Qa­zaq­stan­ǵa» qaıtyp kelgennen keıin suhbattasqan adamdardyń ara­synan Shyńǵys Aıtmatov, Sergeı Mıhalkov, Mıhaıl Ýlıa­nov, An­dreı Konchalovskıı, Na­talıa Aryn­basarova, Bı­bigúl Tólegenova, Gúl­faırýz Ys­maıy­lova, Oljas Súleımenov, Ábish Kekilbaev, Sergeı Solovev, Tóregeldi Sharmanov, Asanáli Áshimov, Sábıt Orazbaev, Saty­baldy Narymbetov, Darıǵa Tnalına, Nıkolaı Anastasev sekildi esimderdi bóle ataı alamyn. Grýzııanyń eks-prezıdenti Edýard Shevardnadzemen, Tájikstan prezıdenti Emomolı Rahmonmen, amerıkalyq belgili tarıhshy, saıasattanýshy Marta Brıll Olkotpen, Báıken aǵa Áshimovpen, «Qurannyń» poetıkalyq aýdarmasyn jasaǵan ımam Valerııa Porohovamen ja­salǵan suhbattar da ózime unaıdy. Jalpy, suhbatqa qoıylatyn talap ártúrli. Keıde oqyrman úshin onsha tartymdy, qyzǵylyqty kórinbeıtindeı, biraq ótetin ne ótken oqıǵanyń alatyn ornyn, sony uıymdastyrǵan eldiń salmaǵyn sezindirý úshin jasalatyn, saıası turǵydan asa qajetti, óte jaýapty suhbattar da bolýy múmkin. Mysaly, Eýropadaǵy Qaýipsizdik pen yntymaqtastyq uıymynyń 2010 jylǵy Astana sammıtiniń aldynda aınalasy segiz kúnniń ishinde Eýropanyń bes elinde bolyp, alty birdeı suhbat alyp qaıttym. EQYU Bas hatshysy Mark Perren dı Brıshambo, EQYU Parlamenttik Assambleıasynyń qur­metti tóraǵasy Joao Soaresh, EQYU Parlamenttik Assam­bleıa­sy tóraǵasynyń orynbasary Aleksandr Kozlovskıı, EQYU Parlamenttik Assambleıasy tóraǵa­synyń orynbasary Bendjamen Kardın, EQYU-nyń Az ulttar isteri jónindegi Joǵarǵy komıssary Knýt Vollebek, EQYU-nyń Demokratııalyq ınstıtýttar men adam quqy jónindegi bıýrosynyń dırektory Iаnez Lenarchıch sııaqty bıik laýazymdy tulǵalardyń Qazaqstan týraly, Nazarbaev týraly, aldaǵy Astana sammıti týraly salmaqty pikirleri gazette birinen keıin biri, jedel jarııalandy. Ol deńgeıdegi adamdarmen kezdesý, suhbattasý ońaı emestigin bilesiz. Mundaı sharýalardy Syrtqy ister mınıstrligi basshylyǵynyń, sol elderdegi elshilerdiń kómegimen ǵana atqara alasyz. Úlken saıasat úshin mańyzdy ol suhbattardy Aqor­danyń aıtýymen oryssha gazetter de jarııalady. Basylym bedeline bul da kerek.

– Segiz kúnde bes elde... Álemdi kóp aralaǵanyńyzdy bilemiz, ózimiz de kýámiz. Jalpy, uzyn sany qansha elde bolǵansyz?

– 59 elge taban tıipti.

– Buryn da osy shamada aıt­qanyńyz esimde.

– Sodan beri ol san kóp óse qoıǵan joq. Negizgi elder qaıta­lana beredi ǵoı. Áıtpese, shetke kóp shyǵýyn kóp shyqtyq. Bir AQSh-tyń ózine alty ret, bir Ja­ponııanyń ózine bes ret, bir Fransııanyń ózine bes ret, bir Italııanyń ózine tórt ret jolym túsken eken, mysaly. On­daı elder barshylyq. Gazette júrgen sońǵy alty-jeti jylda barǵan elderimniń tizimine qosyl­ǵany tek eki el – Brazılııa men Indonezııa bolǵany esimde. Odan beride de solaı. Mysaly, ótken jyly jazda ulymyzǵa qonaqqa barǵanda Eýropanyń alty elin kólikpen aralap qaıttyq, al sonyń ishinde jańadan kórgenim Portýgalııa ǵana. Parlamentke kelgeli bergi úsh jarym jyldyń ishinde de biraz elge bardyq. So­lar­dyń ishinde ózim buryn bol­maǵan el – bıyl kórgen Qatar ǵana. Keshe Májilis Tóraǵasy Nurlan Nyǵmatýlın bastaǵan par­lamenttik delegasııanyń qura­mynda Vetnamnan oraldyq. Ol elde 2011 jyly Prezıdenttiń resmı sapary kezinde bolǵan edim. 59 el degen de az el emes qoı. Shú­kir. Osynyń bári Táýel­sizdiktiń ar­qasy. «Egemen Qazaq­stannyń» arqasy.

Suhbat taqyrybyna oralaıyq. Osy janr boıynsha gazette júr­gende tyndyrylǵan negizgi sharýa, árıne Elbasy Nursultan Nazarbaevpen 2011-2015 jyldar aralyǵynda jasalǵan suhbattar. Bul iske kiriskende Elbasymen áńgimeler ári ketse bir-eki jylda aıaqtalar dep oılaǵanmyn. Olaı bolmaı shyqty. Bul aradaǵy qıyn­dyq Elbasynyń suhbat berýge kelisimin alýdyń, tyǵyz jumys kestesine qosylýdyń uıymdastyrý máselelerin sheshýde ǵana emes. Negizgi qıyndyq – suhbatta qam­ty­latyn máselelerdiń mánine qanyǵý, sol boıynsha qoıýǵa bolatyn, qoıý qajet suraqtardy oılas­tyrý, áńgime barysynda týyndap qalatyn taqyryptardy qozǵaýǵa daıyn turý. Solaı ete alǵan sııaqtymyn. Nursultan Ábishuly 2015 jyly shyqqan «О́mir ót­kelderi» atty suhbat kitabynyń alǵy­sózinde jýrnalıstik jumy­symdy jaqsy baǵalady. Jalpy, óz basym Elbasynyń el úshin etken eńbegin kórsetýden aıanyp qalǵan emespin. Atyna mingesip, jarty álemdi sharlap shyqqanym, tórt qurlyqtyń (Aýstralııaǵa jolym bir túspeı-aq qoıdy) túkpir-túkpirinen kólemdi reportajdar joldaǵanym óz aldyna, san qyrly qyzmetine kóptegen pýblısıstıkalyq maqalalar arnadym. Tek Elbasy týraly jazǵan­darymnyń basyn qossa da keminde eki tom quralyp qalar. Onyń syrtynda, Nursultan Ábish­ulynyń «Tańdamaly sózder» degen atpen jarııalanǵan qazaqsha toǵyz tomdyǵynyń arnaýly redaktory bolǵanym, sol toǵyz tomnyń aýdarmasyn uıymdastyrǵanym, ondaǵy ár sóılemge shuqshıyp, jeke-jeke salystyryp, qajet jerin túzep, jetildirip shyqqanym, talaı sózdi aýdarǵanym taǵy bar. Bul ózi bas-aıaǵy eki jylǵa sozyl­ǵan aıta qalarlyqtaı aýyr ju­mys boldy. Jaýaptylyǵy tipti bó­lekshe.

 «Ulttyq rýhtyń uly ustyndarynyń biri»

– Gazettiń toqsan jyldy­ǵynda, sol kezdegi opera jáne balet teatrynyń sahnasynda bas­tan-aıaq aýyzsha jasaǵan baıan­damańyz eldiń esinde. Osyǵan qarap-aq ba­sylymnyń sizdiń jan-júregińizge qanshalyqty jaqyndyǵyn bile berýge bolar edi. Bul gazettiń el ómirinde alar orny týraly ne aıtar edińiz?

– Dál sol kúni túske deıin redak­sııaǵa Elbasymyz kelgen edi. «Egemenniń» jańa ǵımaratyn ózi saltanatty jaǵdaıda ashyp, jýrnalısterge keńinen tolǵap suhbat bergen edi. Memleket basshysynyń ujymǵa kelýi degen ońaı sharýa emes. Qat-qabat uıymdastyrý isterimen qapylyp júrip, teatr­da jasaıtyn baıandamany tipti tezıs kúıinde qaǵazǵa túsirýge de shama bolmaǵany ras. Biraq gazet tarıhy da, basylymnyń abyroıyn asyrǵan ardaqty azamattar da kóńilde saırap turǵan soń emin-erkin áńgime túrinde baıandap shyqqanmyn. Onyń negizgi sebebi, jańa siz aıtqandaı, basylymnyń júrekke jaqyndyǵynda.

«Egemen Qazaqstan» – eldik­tiń belgileriniń biri, ulttyq rýhanııat­tyń atrıbýttary qatarynda qas­ter­lese bolatyndaı halyqtyq qazynamyz. Bul gazet – ulttyq rýhtyń uly ustyndarynyń biri. «Egemenimiz» barda egemendigimiz eńseli bolmaı qoımaıdy. Bıyl kóktemde Ulttyq akademııalyq kitaphanada gazettiń on tomdyq shejiresiniń alǵashqy bes tomdyǵy tanystyryldy. Sol basylymnyń ár betin ashyp qalsańyz tarıh tirilip, sóılep ala jóneledi. Jıyrmasynshy ǵasyrda eldiń basyna ne kelip, ne ketkeniniń, myna baıtaq dalada ne bolyp, ne ótkeniniń bári saırap tur. Bul júz jyldyń ishinde gazet eldiń jandy jylnamasyn jazyp shyqty. Bir ǵasyrdyń boıyn­da onyń aty san ret ózgerdi. Gazettiń aty ózgerse de, zaty ózgergen joq. Halyqtyń sózin sóıleıtin ulttyq basylym kúıinde qala berdi. Ár sózdiń sańylaýynan syǵalaıtyn senzýra zamanynda da halyqtyq sıpatyn, eldik minezin saqtaı aldy. Jaqynda Dıhan Qamzabekuly «Smaǵul jáne «Eńbekshi qazaq» atty maqalasynda: «Eńbekshi qazaq» resmı partııa men úkimet­tiń úni bolsa da is júzinde A.Baı­tursynuly men Á.Bókeıhan shy­ǵarǵan «Qazaq» gazetimen rýhtas bop qaldy», dep baǵa beripti. Dál baǵa. Qanshalyqty qıynǵa tússe de gazet osyny jasaı al­ǵan. Bir ǵasyrdyń boıynda gazet­tiń shyǵatyn jeri de san ret ózgerdi: Orynbordan da shyqty, Qyzylordadan da shyqty, Alma­tydan da shyqty, Aq­moladan da shyqty. Qaıdan shyqqanda da oıdan shyqty. Táýelsizdik tańy atqanda elmen birge «Egemenniń» de baǵy jandy – erkin oıly basylymǵa aınaldy. Gazet búgin de óz bıiginde tur. О́zimiz senim kórsetken Darhan Qydyráli baýyrym el gazetiniń estafetasyn laıyqty ilip alyp ketti. Keshegi asyl aǵalarymyz salǵan sara joldy jaqsy jalǵastyryp jatyr.

– Gazettiń sizdiń óz ómiri­ńizdegi ornyna qatysty ne aıta alasyz? 2003 jyly siz Aq­pa­rat mınıstri qyzmetine ta­ǵaıyn­daldyńyz. Sonda ujym­­men qoshtasarda siz: «Eger qalam ustaǵan adam «Ege­men Qazaqstandy» bas­qar­ǵan soń basqa bir ju­mysqa joǵaryladym dep sanasa, qatelesedi. О́ıtkeni qalam usta­ǵan adam úshin «Egemendi» bas­qarýdan bıik beles bolmaýǵa tıis», dedińiz.

– Qazir de solaı sanaımyn. Mundaı gazette jumys isteý – abyroı, ony basqarý – basqa qonatyn baq, al uzaq jyldar boıy basqarý – sırek qonatyn baq. Al maǵan bas gazetti attaı on alty jyl basqarý baǵy buıyrdy. Osy suhbatqa ishteı daıyndalǵanda toqsan jyldyqqa shyǵarǵan «Bas basylym» degen kitap-albomǵa jazylǵan alǵysózdi qaıta oqydym. Mine, myna bir tusyn kóshirip te alǵanmyn: «Qazaqtyń sózin ustaǵan nebir jaqsy men jaısańnyń qa­sıetti jolyn jalǵastyrý ba­qy­ty buıyrǵan taǵdyryma táýbe deımin, halqymyzdyń bas ga­zetiniń tizginin tapsyrǵan Elba­syna shek­siz alǵysymdy bildiremin», degen ekenmin. Sol sózimdi taǵy da yqylaspen qaıtalaımyn.

«Alty ese arttyrý – aıtýǵa ǵana ońaı»

– Bizge redaksııalyq lezdemede aıtatyn bir sózińizdi gazet arqyly oqyrmandarǵa da jetkizsem deımin. «Egemenniń» bir ereksheligi mynada: ózge gazettegi maqala sony jazǵan avtor­dyń sózi bolyp qaralady, al «Egemendegi» maqala sony jarııalaǵan gazettiń sózi bolyp qaralady deýshi edińiz ǵoı.

– Eldiń «Egemenniń» sózine senetin qalpyn, ondaǵy sózdi kóptiń ortaq oıy sanaıtyn sıpatyn saqtap qalýǵa tyrysý óte mańyzdy.

Biz gazettiń mártebesi ózgerip, Úkimettiń quryltaıshylyǵynan aıyrylyp, qatardaǵy aksıonerlik qoǵamǵa aınalyp qalǵan alǵashqy kúnderden osyny qatty qamdadyq. San túrli sebepterge baılanysty basylymnyń taralymy 38 myń danaǵa deıin quldyrap ketkenine alańdadyq. Ári oılap, beri oılap, aqyry basylymnyń halyqtyq sıpatyn qaıta qalyptaýdyń bas­ty joly gazettiń negizgi avtory halyqtyń ózi bolýy degen toqtamǵa keldik. О́mirdiń san salasynan aıtary bar, qalamynyń jeli bar adamdardy izdeýge kiristik, talaı jyldan beri gazetten qol úzip qalǵan qalamgerlerdi avtorlyqqa qaıtadan tarta bastadyq. Taqy­ryp­tyq, toqsandyq josparlar jasalatyn boldy. Ár bólim al­daǵy kezde qandaı máselelerdi qaýzaıtynyn, olardy redaksııa jýrnalısi nemese tıisti avtor qaı kezge deıin zerttep shyǵýǵa, jazyp bitýge tıis ekenin bilip otyrdy. Nátıje kóp kúttirgen joq. Endi jazatyn jurt «Egemende» maqala jarııalaýdy abyroı sanaıtyn boldy. Maqala degen aǵylyp túse bastady. Tańdaýǵa, kóńil tolmaǵan dúnıeni qaıtarýǵa nemese jetildirýdi talap etýge múmkindik ashyldy. Eldiń beti «Egemenge» buryldy. «El gazeti» degen jańa aty birte-birte ornyǵa bastady. Alǵashqy bir jyldyń ózinde gazet taralymy bir jarym esege artyp shyǵa keldi. Eńbek baǵalandy. Elbasy Nursultan Nazarbaev 2002 jylǵy 12 naýryzda ótken Qazaqstan jýrnalısteriniń I kon­gresinde sóılegen sózinde: «Jýrnalısterdiń óziniń qulshy­nysy men biliktiligi bolmasa, memleket tarapynan atqarylǵan eshqandaı shara pármendi bolyp shyqpaıdy. Mysaly, «Egemen Qazaqstan» gazeti bir jyldyń ózinde ǵana basylymnyń taralymyn 27 myń danaǵa arttyra aldy ǵoı. Mine, qoldaýdy osyndaı buqaralyq aqparat quraldaryna kórsetý kerek», dep qadap aıtty. Bul sóz bizge úlken demeý boldy. Endigi jerde baspasózge jazylym naýqanyn júrgizýdegi sózimizdi de ótimdirek etýge aınaldy... Sóı­tip taralym jyldan-jylǵa óse berdi, óse berdi. Aqyry biz gazettiń taralymyn 38 myńnan 212 myńǵa apardyq. Alty ese arttyrý – aıtýǵa ǵana ońaı. Bul qyrýar qarekettiń, jumylǵan jumystyń jemisi.

Aıyp etpeńiz, taǵy bir jaǵ­daıdy aıtyp qalǵym keledi. Muny óz basym shyn maqta­nysh etemin. Elbasynyń qamqor­ly­ǵynyń arqasynda biz redaksııa qyzmetkerleriniń turmys jaǵdaıyn da jaqsylap jóndeı aldyq. Segiz qabattyq sáýletti ǵımarat saldyrdyq. Eki kóp pá­terli úı, eki jataqhana turǵyz­dyq. 2016 jyldyń basynda «Ege­men Qazaqstanda» bas­panasyz birde-bir qyzmetker qalmaǵan edi. Osyndaı-osyn­daı saýapty isterdi oılaǵanda sú­ıikti gazetimniń ǵasyr­lyq torqaly toıynyń qýa­nyshy jan-júregimdi jibitip jiberetinin nesine jasyraıyn. О́z ómirimdegi eń bir mereıli sátterdiń talaıy osy gazetpen baılanysty. Jıyrmanyń bel ortasyna da jetpegen shaq­ta tabaldyryǵynan attaǵan redak­sııanyń esiginen kirip, tórine deıin jettim. Tilshisi de boldym, bólim meńgerýshisi de boldym, redaksııalyq alqa múshesi de boldym, bastaýysh jýrnalıster uıymynyń jetekshisi de boldym, kásipodaq uıymynyń tóraǵasy da boldym, bastaýysh partııa uıy­mynyń hatshysy da boldym, osy jerden partııanyń Ortalyq komıtetine qyzmetke shaqyrylyp, onyń baspasóz sektorynda gazettiń kýratory da boldym. Talaı jyl apparatta, Mádenıet mınıstrliginde, Teleradıokorporasııada jumys istep kelip, 2000 jyly jańadan qurylǵan aksıonerlik qoǵamnyń prezıdenttigine bekitildim. Osy jerden 2016 jyly Májiliske aýys­tym. «Egemende» júrip, jýrnalıstik kásiptiń qyr-syry­na qanyqtyq, oı ustadyq, til ushtadyq, kúndiz árip túzetip, túnde qarip kúzetip, aýyr ju­mysta shyńdaldyq, eldik istiń jaýapkershiligin sergek sezindik. Azamattyqtyń úlken mektebinen óttik. Abyroıyn da ıelendik. Mınıstr atansam da, depýtattyqqa saılansam da aldymen «Egemen­degi» jankeshti eńbektiń eskerilýi ekenin jaqsy bilemin. Ana bir jyldary baspasózge jazylý naýqanynda qoıatyn aıdarymyz bolýshy edi – «El gazeti «Egemen», jazylmaıyn nege men?» deıtin. Sony sál ózgertip aıtyp, «Azamat etken «Egemen», ardaqtamaıyn nege men?» desem, artyq sózge balamassyz. Dál qazir, baspasózge jazylym qyzý júrip jatqanda myna jaıdyń basyn ashyp aıtaıyn: «Egemen» – eldiktiń eren minberi. Bul gazetti jazdyryp aldyryp, júıeli oqý arqyly siz elmen birge tynystaısyz, elshil adam, memleketshil tulǵa retinde qalyptasasyz.

«Egemen Qazaqstannyń» júz jyldyǵy – eldigimizdiń bıik bir belesi, qazaq rýhanııatynyń me­reıli merekesi, ulttyq jýr­nalıstıkanyń ortaq toıy. To­ıymyz tarqamasyn!

– Sizge de bar jetistikti ti­leımiz. Jaqsylyǵyńyzdy umyt­­paımyz, aǵa!

 

Áńgimelesken

Qarashash TOQSANBAI,

«Egemen Qazaqstan»

 

Sońǵy jańalyqtar