Telefon arqyly jasalatyn alaıaqtyq kún sanap túrlenip, psıhologııalyq aıla-tásilderge kóbirek súıene bastady. Mamandardyń aıtýynsha, kúmándi qońyraýlarǵa jaýap berý, tipti qaljyńdap sóılesý de adamdy táýekelge ıtermeleıdi. FinGramota sarapshylary mundaı árekettiń nelikten qaýipti ekenin túsindirdi, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Sarapshylardyń paıymynsha, qazirgi alaıaqtar kóbine bank júıesin emes, adamnyń ózin «buzýǵa» tyrysady. Alǵashqy qońyraý – barlaý kezeńi. Osy sátte qylmysker qarsy jaqtyń minez-qulqyn, qysymǵa qalaı jaýap beretinin jáne sheshimdi qanshalyqty tez qabyldaıtynyn ańǵarady.
«Bir-eki aýyz sózdiń ózi qylmyskerge adamnyń «bank», «polısııa», «qaryz», «nesıe» degen sózderge qalaı qaraıtynyn, dıalogty jalǵastyrýǵa daıyn ekenin, emosııaǵa qanshalyqty tez beriletinin ańǵarýǵa jetkilikti. Olar úshin jaýaptyń mazmuny emes, adamnyń tutqany qoıa salmaýy mańyzdy. Bul – baılanys ornady degen belgi. Demek, bul nómirge qaıta oralýǵa bolady», delingen sarapshylardyń túsindirmesinde.
Keı jaǵdaıda alaıaqtarǵa telefon nómiriniń belsendi ekenin, ıesiniń ınternet-bankıng qoldanatynyn jáne janynda bógde adamdar joq ekenin anyqtaý jetkilikti. Kelesi qońyraýda olar ózin bank qyzmetkeri, qaýipsizdik mamany nemese tanys adam retinde tanystyryp, áńgimeni áldeqaıda senimdi júrgizedi. О́ıtkeni aldyńǵy baılanys kezinde adamnyń álsiz tustary belgili bolyp qalady.
Alaıaqtyqtyń jolyn kesetin baǵdarlama
Mamandar alaıaqtardyń shaǵyn somalar arqyly da adamdy tekseretinin aıtady.
«300 teńge «jetkizý úshin», 1000 teńge «tekserý maqsatynda» degendeı usaq tólemder – kóbine synaý úshin jasalady. Munda mańyzdysy adamnyń qansha joǵaltqany emes, ol bul operasııany baıqady ma, bankke habarlasty ma, álde «bolmashy nárse» dep mán bermedi me? Eger adam únsiz qalsa, bul – jalǵastyrýǵa bolady degen belgi. Ádette mundaı «usaq-túıekten» keıin qaıtalanatyn tólemder, jasyryn jazylymdar, «qaıtarym» degen jeleýmen jańa aýdarymdar, tipti nesıe rásimdeýge talpynys jasalady», deıdi sarapshylar.
Memleket basshysy alaıaqtyqqa qarsy kúrestiń jańa tásilderin oılastyrýdy tapsyrdy
Taǵy bir qaýip – alaıaqtardyń abonenttiń daýysyn ózge shemalarda qoldaný múmkindigi. Máselen, týystaryna qońyraý shalyp, sol adamnyń atynan sóılep, senimge kirýi yqtımal. Ne isteý kerek?Sarapshylar kúmándi qońyraýlarǵa jaýap bermeýge jáne ázildespeýge keńes beredi. Kez kelgen kúdik týǵan jaǵdaıda:
- Áńgimeni birden toqtatý;- Bankke tek resmı nómir arqyly ózińiz qońyraý shalý;- Eń az kúmánniń ózinde kartany buǵattaý;- Barlyq operasııalar men habarlamalardy muqııat tekserý;- Mundaı jaǵdaılardy jaqyndarmen talqylaý qajet.
Mamandardyń aıtýynsha, telefondy der kezinde qoıa salý – keıde eń tıimdi qorǵanys.
Stalkıng pen alaıaqtyq qatań jazalanady