Jýyrda Qazaq ulttyq qyzdar pedagogıkalyq ýnıversıtetiniń janyndaǵy Áleýmettik jáne genderlik ǵylymı-zertteýler ınstıtýty «Myń kelbetti jastyq shaq: Almaty qalasynyń joǵary oqý oryndary stýdentteriniń áleýmettik-psıhologııalyq portreti» atty zertteý júrgizdi.
Osylaısha Almatydaǵy stýdent qyzdardyń kásiptik daǵdylaryn zertteý arqyly olardyń ómirlik qundylyqtary men ustanymdaryn anyqtaýdyń ózindik jobasy atqaryldy. Sonymen qatar zertteý barysynda joǵarǵy oqý oryndarynyń oqý-tárbıelik kórsetkishterine de taldaý júrgizildi.
Instıtýt mamandarynyń aıtýynsha, saýaldama ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıteti, Qazaq ulttyq qyzdar pedagogıkalyq ýnıversıteti, S.Asfendııarov atyndaǵy Qazaq ulttyq medısına ýnıversıteti, Abylaı han atyndaǵy Qazaq halyqaralyq qatynastar jáne álem tilderi ýnıversıteti, Almaty menedjment ýnıversıteti, Shet tilderi jáne iskerlik mansap ýnıversıteti, Súleımen Demırel ýnıversıteti men M.Tynyshpaev atyndaǵy Qazaq kólik jáne kommýnıkasııa akademııasyn qamtyǵan.
Áleýmettik zertteý barysynda stýdentterdiń joǵary oqý ornyn tańdaýyna, kásiptik baǵdarǵa kózqarasyna, bıýdjet kózderine, saıası baǵdarlaýǵa, bos ýaqytty ótkizýge, áleýmettik sáıkestilikke, nekege turýǵa, reprodýktıvtik jáne genderlik baǵdarlamaǵa qatysty suraqtar qoıyldy.
– Búginde jastar psıhologııasynyń turaqsyzdyǵynan, qoǵamda óz ornyn taba almaýynan, bilim jáne dinı saýatynyń tómendiginen, eńbek naryǵynda shettetilýinen jáne bos ýaqytynyń kóptiginen olqylyqty jaıttarǵa tap bolady. Zertteý barysynda jastardyń, sonyń ishinde qyzdardyń mádenı, rýhanı ómirine jete mán berilip, tolyqqandy tulǵa tárbıeleý jáne olardyń óz isterin ashý baǵytynda qandaı jumystar atqarylýy tıistigi eksheldi, – deıdi Áleýmettik jáne genderlik ǵylymı-zertteýler ınstıtýtynyń mamandary.
Respondentter «Bul mamandyqty ne úshin tańdadyńyz?», «Úsh tildilik ıdeıasyna qalaı qaraısyz? Aǵylshyn tilin oqytýdyń sapasy qanaǵattandyra ma? Aǵylshyn tilin meńgerýde qandaı qıyndyqtarǵa kez boldyńyz?», «Ýnıversıtet dıplomy qyzdarǵa ma, álde uldarǵa mańyzdyraq pa?», Ýnıversıtet dıplomyn alǵannan keıin er adamdarǵa jumysqa turý qyzdarǵa qaraǵanda jeńildeý me? Álde ekeýine de teń dárejede me?», «Áleýmettik belsendilik bizge ne beredi? Ol ne úshin qajet?», «Bilim alý ata-ananyń qarajatyna baılanysty ma nemese múmkindik bolsa basqa oqý ornyn tańdaıtyn ba edińiz?» syndy saýaldar tóńireginde óz oılarymen bólisti.
«Shetel azamatyna turmysqa shyǵý. Bul durys pa?» degen suraqqa baılanysty boıjetkenderdiń basym bóligi muny quptamaıtynyn aıtty. Názikjandylardyń paıymdaýynsha, qyzdar sheteldik azamatqa áleýmettik jaǵdaıyn túzetý úshin jar bolady. Al saýaldamaǵa qatysýshylardyń bir toby otbasylyq baqyt ultqa nemese dinge baılanysty emes degen pikirde.
– Saýaldamaǵa myńǵa jýyq boıjetken qatysty. Ony júrgizý úshin Qyzdar ýnıversıtetinde arnaıy 9 fokýs top uıymdastyryldy. Osy taqylettes saýaldama aldaǵy ýaqytta joǵary oqý oryndarynyń professor-oqytýshylary men qyzmetkerleriniń arasynda júrgiziledi, – deıdi joba avtorlary.