Jer betinde klımattyń antropogendik ózgeristeri onjyldyqtar boıyna jalǵasyn tabýmen keledi. Onyń saldarynan ekojúıeler zaqymdanýda. Ǵalymdar dál osy jaǵdaıdyń saldarynan bıoalýandylyq joıylýy múmkin dep dabyl qaǵyp keledi.
Al bul úderistiń kez kelgen ýaqytta kúsheıý yqtımaldyǵy basym. Zertteýshiler XXI sońyn apatty jyldarmen baılanystyrady. Sondyqtan da dál qazirgi kezeńde qoǵam bolyp aldyn alý sharalaryn iske asyrý qajet. Ol úshin qorshaǵan ortaǵa kelgen zalaldy baǵalap, bıoalýantúrlilikti zertteıtin mańyzdy aımaqtardy anyqtaý qajet.
Eger de adamzat 2030 jylǵa qaraı kómirqyshqyl gazyn shektemese, onda tropıkalyq aımaqtardaǵy bıoalýantúrli keńistik zardap shegetin bolady. Al 2050 jylǵa qaraı onyń zalaly tipten arta túsetin bolady. Ǵalymdar 22 klımattyq sıpattaǵy 30000-nan astam tiri aǵzalardy úsh baǵyt boıynsha zerttegen.
Keıptaýn ýnıversıtetinde Krıstofer Trısos jetekshilik etetin ǵalymdar toby bıoalýantúrlilikti zertteýdiń júıesin jasaǵan. Ǵalymdar qustardy, sút qorektilerdiń teńiz balyqtary, omyrtqasyzdar men teńiz ósimdikterin qosqanda 3 myńnan astam bıologııalyq túrlerdi zerttegen. Nátıjesinde zertteýshiler ekologııalyq keńistik klımat ózgergen jappaı ózgeriske ushyraıdy degen toqtamǵa keldi. Al onyń saldarynan ekojúıeler turaqsyzdyǵy beleń alyp, qalpyna keltirýge múmkin bolmaıtyn jaǵdaılar oryn alýy múmkin.