Pandemııamen arpalysqan planeta

Tumshanyń ereksheligi, ony taqqan adam aýrý juqtyramyn dep qoryqpastan tamaǵyn da ishe beredi. Dızaınerlerdiń tapqyr­lyǵy – tumshany jelpýish tárizdi jasaýynda. Qatty qaǵazdan ja­sal­ǵan tutqaǵa bekitilgen, tórt burysh­ty etip kerilgen qorǵanysh qaba­ty bar tumshamen aýyz ben muryn­dy qalqalap, tamaq ishýge de, áńg­imelesýge de bolady, bul adam­dardyń qalypty tirlikke kóshýine kómegin tıgizedi, dep esep­teıdi ony oılap tabýshylar.

Joba avtory Masako Sasakı «Biz SARS-CoV-2 týdyrǵan qolaı­­syzdyqty azaıtyp, jańa baza­lyq etıketti Kıotodan bastap ornat­qymyz keledi», degen oı aıtty. Alaı­da bul tumsha adamnyń qol qımy­lyn shektep, yńǵaısyzdyq tý­dy­ra­dy degen pikirler de bar kórined­i.

Jańa tumshany 20 adam testi­leý­den ótkizgende qoldanýshy­lar ózderin aýrýdan qorǵaný turǵy­synan jaqsy sezingenin aıtypty.

 * * *

Fransııanyń teńizdegi ıeligi – Jańa Kaledonııanyń bıligi arhıpelagta shekaradaǵy qosymsha shekteý sharalaryn 2021 jyldyń 27 naýryzyna deıin sozý jaıynda sheshim qabyldaǵany jaıly Le Figaro jazdy.

Jańa Kaledonııa Tynyq muhıt­taǵy vırýstan zardap shekpeı tynysh jatqan aımaqtyń qatarynan. Arhıpelagtaǵy 270 myń turǵynnyń arasynan búginge deıin bar-joǵy 23 adamnan SARS-CoV-2 tirkelgen. Oǵan pandemııa jarııa­lanǵaly aral­darǵa halyqaralyq áýe qaty­nas­­tarynyń azaıýy jáne kelgen jandardyń otelderge toqtap, eki aptalyq oqshaýlanýdy saqtaýy sebep bolǵan. Arhıpelagqa kelgen ár adamǵa test qortyndysyn kórsetý mindettelip, keterinde taǵy da tekserilýden ótýi mindettelgen. Bul qaǵıdattyń qatań saqtalýy Jańa Kaledonııa halqyn aýrýdan saq­taýǵa kómektesti degen jergi­likti bılik osy tártipti keler jyl­dyń naýryzyna deıin uzartqan.

 * * *

EO odaqqa múshe memleketter azamattarynyń toqtaýsyz baryp-kelýine bolatyn elderdiń jańa tizimin jasady dep habarlaıdy bosnııalyq Dnevni avaz agenttigi.

Jańa tizimge Balqan túbeginiń batysyn jaılaǵan birqatar memleketter kirmeı qalǵan kórinedi. Atalǵan tizimnen Bosnııa men Ger­segovınany tappaǵan batys ba­spasózi tizim EO deń­geıinde min­detti túrde oryn­dalýy qajet de­gen qujat sanaty­na sanalma­ǵa­ny­­men, múshe-memle­ketter onyń aıasy­nan shyqpaıdy dep esepteıdi. Alaıda qujatta keıbir elder qaı eldiń azamatyn vırýsqa qarsy test kórsetilimine qaraı kirgizýge uıǵarym shyǵarýyna erikti ekeni atap ótilgen.

EO ruqsat berip, dańǵyl jol ashqan memleketter qataryna Aýst­ralııa, Kanada, Grýzııa, Japonııa, Marokko, Jańa Zelandııa, Rýanda, Ońtústik Koreıa, Taıland, Týnıs, Ýrýgvaı jáne Qytaı engen. Aqpa­ratta Beıjińniń de EO elderi azamattary úshin shekarasyn ashýǵa ýáde bergeni jazylǵan eken.

* * *

Argentınada táýlik ishinde 10 504 adamnyń aýrý juqtyrǵany tirkelgen.

Eldiń densaýlyq saqtaý mı­nıstr­liginiń saıtynda jarııalan­ǵan aqparatqa súıengen REGNUM 428 239 adamnyń SARS-CoV-2 tyr­naǵyna ilingenin jazady. Keshegi kúni 259 pasıent osy aýrý sal­dary­nan kóz jumyp, indet bastalǵaly 8919 argen­tınalyqtyń tynysy toqtaǵan kórinedi.

Latyn Amerıkasyndaǵy kóp­tegen elder vırýstan kóz asha alar emes. Álem boıynsha Brazı­lııa ekinshi orynǵa shyǵyp, osy qur­lyqty mekendegen memleketter qat­­ary ekonomıkalyq qıyndyq­tarǵa tap bolyp jatyr.

 * * *

Pandemııa bastalǵaly 20 myń­nan astam azamatynan aıyryl­ǵan Kolým­bııa úkimeti karantın talaptaryn bosatqan.

Densaýlyq saqtaý mınıstrligi baspasóz qyzmetiniń habarlaýyna qaraǵanda, elde 20 052 adam indetten ajal qushyp, 624 069 azamattyń aýrý juqtyrǵany tirkelgen. Al dál osy ýaqytta, 133 155 pasıent aýrý­­men arpalysyp jatqanda bılik bir­qatar aımaqtarda karantın talap­taryn bosań­datýdy, tipti alyp tastaý­dy kózdegen. Shekteý tek aýrý belsendiligi joǵary óńir­lerde ǵana saqtalady, al qalǵan aımaqtar saqtyq sharalaryn ustana otyryp qalypty tirshilikke kóshedi delingen.