Jastardy jaqsylyqqa jumyldyrǵan jyl

Qasym-Jomart Toqaev jıynǵa qatysýshylar aldynda sóılegen sózinde Volonter jylynyń tabysty bolǵanyn atap ótti. Prezıdenttiń aıtýynsha, bul jyl bizdiń elimizde ǵana emes, búkil álem tarıhynda asa kúrdeli kezeńderdiń biri bolǵanyna qaramastan, «qaıyrymdy ister» jalpyulttyq ıdeıasy on myńdaǵan qazaqstandyqtyń qaıyrymdylyǵy men janashyrlyǵynyń arqasynda ómir shyndyǵyna aınaldy. Otandastarymyz ult rýhynyń myzǵymas beriktigin, birlik pen yntymaqtyń, tutastyq pen tilektestiktiń, shynaıy yqylas pen bir-birine degen qamqorlyqtyń jarqyn úlgisin kórsetti.

– Eriktiler jyly jalyndy jas­tarymyzdyń boıyndaǵy eń asyl qa­sıetterdi dáriptegen erekshe jylǵa aınaldy. Bul janashyrlyqqa, jaýapkershilik pen qamqorlyqqa úndegen kezeń boldy. Biz muqtaj jandarǵa qol ushyn berip, túrli qıyndyqtarmen birge kúrestik. Osylaısha, adamgershilik qundylyqtardy joǵary baǵalaıtyn qoǵam ekenimizdi tanyttyq. Álemdi jaılaǵan indet qaıy­rym men meıirimniń qanshalyqty mańyz­dy ekenin anyq kórsetti. Qaýipti dert el-jurttyń densaýlyǵyn ǵana emes, bekem birligin de synǵa aldy. Biz bir el, bir halyq bolyp bul synǵa tótep berdik, – dedi Prezıdent.

Jyl boıy 100 myńnan astam adam erikti qyzmet kórsetti. Volonterliktiń jańa baǵyttary da tıimdi damı bastady. Memleket basshysy janashyr azamattary kóp memlekettiń bolashaǵy da jarqyn bolatynyn atap ótti. Eriktiler qyzmeti barsha azamattarymyzǵa úlgi bolyp, ulttyń jańa sapasyn qalyptastyrýǵa jol ashatynyna senim bildirdi. 

– Birgemiz jalpyulttyq basta­masy az ǵana ýaqytta kóptegen meıirimdi otandasymyzdy judyryqtaı jumyldyrdy. Olar osyndaı qıyn kezeńde muqtaj jandarǵa qolushyn sozdy. Atalǵan bas­tama aıasynda Qamqor, Saulyq, Sabaqtastyq jobalary júzege asyrylyp, júz myńdaǵan turǵynǵa kómek kór­setildi. О́zenderdi, ormandardy tazalaý, aǵash egý, qoqysty suryptaý jónindegi Taza Alem volonterlik qozǵalysynyń qyzmeti de kópshiliktiń qoldaýyna ıe boldy. Búginde ekobelsendilik – sán qýý emes, shynaıy qajettilik, ómir qaǵıdaty. Sol arqyly biz tabıǵatymyzdy saqtaı alamyz, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.

Prezıdent memlekettik organdar, arhıv uıymdary, ǵylymı ınstıtýttar erik­tilerdiń resýrsyn paıdalanýy qajet dep sanaıdy. Memleket basshy­synyń aıtýynsha, Arys pen Maqta­araldaǵy qaıǵyly oqıǵalardy eskere otyryp, kúrdeli tehnogendi apattar­dan keıingi qutqarý jumystaryn júrgizý úshin eriktiler daıyndaıtyn arnaıy oqytý kýrstaryn ashý qajettigi týyn­dap otyr. Tabıǵatty jáne jan-janýar­lardy qorǵaý máselesi de erekshe nazar aýdarýdy qajet etedi. Sondaı-aq qaıy­rym­dylyq qyzmetine júıeli túrde qoldaý kórsetý máselesine de basymdyq bergen jón. Prezıdenttiń tapsyrmasy boıynsha qaıyrymdylyq salasyndaǵy kemshilikterdi joıýǵa múmkindik beretin Qaıyrymdylyq týraly zań jobasy ázirlenýde.

– Áleýmettik baǵyttaǵy qyzmetti yn­talandyrý jáne ony qoldaýdyń bar­shaǵa túsinikti ári tıimdi quqyqtyq tetik­teri qajet. Bul úshin Úkimet atqary­latyn mindetterdi pysyqtaýy tıis. Qa­ıyrymdylyq uıymdaryn alǵashqy ashylǵan jyldary jáne odan keıingi ýaqytta damytý úshin olardyń jeńil­detilgen nesıe alýyna, memleket men­shi­gindegi nysandardy jeńildikpen paı­da­lanýyna múmkindikter jasaý kerek. Bıznes pen jeke tulǵalardyń qaıy­rymdylyq jáne volonterlik jobalarǵa qatysýyn janama yntalandyrý úshin onyń tıimdi tetikterin, sonyń ishinde, memlekettik qoldaý kórsetý sharalary kezinde olarǵa quqyqtyq basymdyq berý mańyzdy. Qaıyrymdylyq jáne volonterlik uıymdarǵa memleket tarapynan da, bıznes tarapynan da kórsetiletin qarjylaı jáne basqa da kómekterdiń aıasyn keńeıtý kerek. Úkimetke tıisti usynystar ázirleýdi tapsyramyn, – dedi Memleket basshysy.

Qasym-Jomart Toqaev qaıyrym­dylyq qyzmetiniń ashyqtyǵyn qamta­masyz etý maqsatynda Qaıyrymdylyq uıymdarynyń reestrin engizý máselesin oılastyrýdy tapsyrdy. Bul tizbe osy saladaǵy barlyq aqparattyq júıege engizilip, qaıy­rymdylyq uıymdarynyń qyzmetimen, olardyń qarjylyq esebi­men ta­nysqysy keletin kez kelgen aza­matqa qol­jetimdi bolýy tıis. Elek­tron­dy qa­ıy­rym­dylyq salasynda azamat­tardy alaıaq­tardan qorǵaý júıesin ázirleý de mańyzdy.

– Búginde bul – qarjylaı kómek aýdarýdyń tanymal túri. Qazaqstannyń árbir úshinshi azamaty onlaın sadaqa berýdi jón kóredi. Alaıaqtyqqa jol bermeı, azamattardyń senimine kóleńke túsirmeý úshin onlaın-bankıngter arqy­ly sadaqa berý qyzmetin jedel paıdalaný tetigin engizý qajet. Bul qarajattyń túsýin jáne jumsalýyn baqylaýǵa múm­kindik beredi, – dedi Prezıdent.

Memleket basshysy volonterlik uıym­­dardy qoldaý jáne olarǵa arnaıy grant­­tar bólý jumysyn jalǵastyrý qa­jet­­tigin atap ótti. Qaıyrymdylyq ister­di jalǵastyrý úshin eriktilikti damy­tý­­dyń jol kartasyn jáne olardy daıar­laýǵa arnalǵan baǵdarlama ázirleý kerek. Úki­metke volonterlik qyzmetti qoldaý­dyń biryńǵaı standartyn jasaý tapsy­ryldy.

– Volonterlik – bul jaı ǵana áleýmettik qubylys emes. Tipti bir kúnde qalyptasatyn ádet nemese daǵdy deýge de bolmaıdy. Bul – kóptegen adam­nyń sanaly túrde tańdaǵan ómir salty. Qaıyrymdylyq – adamnyń bala kezinen boıǵa sińetin qasıet. Sondyq­tan óskeleń urpaqty jastaıynan jaq­sylyq jasaýǵa tárbıeleý – óte mańyzdy mindet. Osy rette barlyq bilim berý mekemelerinde taqyryptyq sabaqtar men fakýltatıvtik saǵattar engizýdi usynamyn. Qoǵamǵa qyzmet etýdi zer­desine túıgen ul-qyzdarymyz naǵyz azamat bolary anyq. Dana Abaı aıtqan «Ystyq qaırat, nurly aqyl, jyly júrek» dál qazirgi kezeńde aýadaı qajet. Bul asyl qasıetter volonter qataryna qosylamyn degen árbir jastyń boıynan tabylady, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.

Memleket basshysynyń sózinde vo­lon­terlik jáne qaıyrymdylyq qyzmet­terdiń, sondaı-aq korporatıvtik volon­ter­likti damytý aıasynda áleýmet­tik serik­tes­tiktiń áleýetin arttyrýǵa basa mán be­rildi.

Qazaqstan álemniń ártúrli elderin­degi muqtaj jandarǵa kómek qolyn sozý arqyly Birikken Ulttar Uıymynyń Eriktiler baǵdarlamasyn júzege asyrýǵa belsendi atsalysqan elderdiń biri boldy. Qasym-Jomart Toqaev BUU Bas Assambleıasynyń 75-sessııasynda Vo­lon­terlerdi jumyldyrýdyń halyq­aralyq jylyn jarııalaý jóninde usy­nys aıtty. Bul bastama Qazaqstannyń volonterlik dástúr men mádenıetti elimizde ǵana emes, sondaı-aq búkil álemde damytýǵa nıetti ekenin bildiredi.

– Endi sanaýly kúnnen soń biz táýel­sizdiktiń 30 jyldyǵyna qadam basamyz. Bul – el damýyndaǵy asa mańyzdy beles, tarıhı meje. Sondaı-aq jetistigimizdi saralap, bolashaǵymyzdy baǵamdaıtyn kezeń. Keler jylǵy mereıtoılyq is-sha­ra­lardyń mazmunyna erekshe mán beremiz. Onyń árqaısysy tereń maǵy­naly jáne qoǵam úshin paıdaly bolýǵa tıis. Sonymen qatar óskeleń urpaqqa tálim-tárbıe berýi shart. Osyǵan oraı jalpyulttyq deńgeıde «Qaıyrymdy ister» marafonyn uıymdastyrýdy usynamyn. Bul – bereke-birligimizdi arttyratyn mańyzdy bastama. Qazirgideı kúrdeli kezeńde jaqsy ister jasaýǵa mán bergenimiz eldigimizdi nyǵaıta túsetini anyq. Bul úshin ult bolyp uıysýdyń mańyzy zor, – dedi Memleket basshysy.

Qazaqstan Prezıdenti pandemııanyń qıyn-qystaý kezinde beıtarap qalmaı, halyqqa kómektesip júrgen, sondaı-aq volonterlerdiń birqatar usynysy men bastamasyna qoldaý kórsetken azamattarǵa alǵys bildirdi.

Reseı Federasııasy Volonterlik bas­tamalar assosıasııasy ortalyǵynyń tóraǵasy Artem Metelev qazaqstandyq árip­testerine beıneúndeý joldap, atqa­rylǵan jumystarǵa alǵys bildirdi. «Qa­dirli qazaqstandyq volonterler, siz­derdi Halyqaralyq volonter kúnimen, Qazaq­standaǵy Volonter jylynyń qory­tyndylanýymen quttyqtaımyn. 2020 jyl kez kelgen eldegi myqty volon­ter­lik qozǵalys eń qıyn degen máse­lemen tez ári tıimdi kúresýge kómekte­sedi. Al qamqorlyq pen jylylyq adamdar úshin qajet. Reseı Volonterler qaýymdastyǵynyń atynan úzdiksiz baılanys, tabysty áriptestik úshin alǵys aıtamyn», dedi ol. Ortalyq basshysynyń aıtýynsha, bıyl Qazaqstan Prezıdentiniń qoldaýymen Volonterlik keńes iske qosylǵan.

Al «Qoǵamdyq baqylaý» tobynyń res­pýblıka boıynsha úılestirýshisi Saıda Táýekeleva gýmanıtarlyq kómekti taratý boıynsha monıtorıng júrgiziletinin habarlady. «Biz qoǵamdyq baqylaý júr­gizýdi qolǵa aldyq. Ideıamyzdy Aqpa­rat jáne qoǵamdyq damý, Densaýlyq saq­taý mınıstrlikteri qoldady. Qysqa ýaqyt ishinde elimizdiń túkpir-túkpirinde ju­mys istep júrgen top quryldy. Ár aımaq­ta úılestirýshi taǵaıyndalyp, olar vo­lon­terlik top jasaqtady», dedi volonter.

Saıda Táýekelevanyń aıtýynsha, volonterler Sybaılas jemqorlyqqa qarsy is-qımyl agenttigimen birge shil­de aıynan bastap Qazaqstanǵa kelgen barlyq gýmanıtarlyq kómekti ta­ratý jáne qabyldaý boıynsha ju­mys júrgizgen. Densaýlyq saqtaý bas­qar­ma­lary medısınalyq uıymdarǵa kómek jet­ki­zýdiń ashyqtyǵyn qamtamasyz etken. Úıles­tirýshiniń habarlaýynsha, qazir olar­dyń qatarynda 380 adam bar. Búginge deıin 5 000 monıtorıngtik is-shara júr­gizilgen.

BUU Eriktiler baǵdarlamasynyń úıles­ti­rýshi mindetin atqarýshy Toılı Kýr­banov is-shara barysynda volon­ter­lerdi búgingi zamannyń batyrlaryna teńedi. Ol óz sózinde BUU Eriktiler baǵdar­lamasy elimizben seriktestikti 1993 jyly bastaǵanyn aıta kele, bıyl Qazaq­standa volonterliktiń jańa deń­geı­ge kóterilgenin atap ótti. «Qazaqstan 2020 jylǵa deıin de volon­terliktiń da­mýy­na jaqsy negiz daıyndap qoıǵan edi. Ar­naıy zań qabyldanyp, jalpyult­tyq já­ne aımaqtyq deńgeıdegi volonter­lik­tiń damýyna nazar aýdaryldy, onlaın-platformalar iske qosylyp, bas­qa da sharalar qolǵa alyndy», dedi. Ol BUU Eriktiler baǵdarlamasy aıasyn­da halyq­aralyq tájirıbe almasý, volon­ter­lerdiń saraptamalyq bazasyn keńeı­tý boıynsha seriktestik usynysyn bildirdi.

«INUCOBO» jan-janýarlardy qor­ǵaý uıymynyń prezıdenti Lılııa Sár­senova Volonter jylyn qorytyndylaý jıynynda janýarlar dúnıesin qorǵaýǵa qatysty zańnyń Qazaqstan Úkimetiniń 2021 jylǵa josparlanǵan zań jobalary qataryna qosylǵanyn habarlady. Ol Memleket basshysynyń janýarlar dúnıesin qorǵaýǵa qatysty bastamasy sońǵy 10 jyl ishinde alǵash ret janýarlar álemine nazar aýdartyp, zoobelsendilerge jańa serpin berip, memleket tarapynan qoldaý bildirýge sep bolǵanyn aıtty. Onyń aıtýynsha, qazirgi tańda elimizde 42 jeke ıesiz janýar­lardy ustaý orny jumys isteıdi. 2020 jyly volonterler 3 000 janýarǵa kómek kórsetken. Volonterler ortalyqtarda janýarlardy emdep, jańa ıelerine tez úırenýge atsalysady.

Is-shara barysynda joǵaryda atal­ǵan­d­armen qatar «Ulttyq Volonterlik jeli» zańdy tulǵalar birlestiginiń tóraıy­my Vera Kım, Arys qalasynyń erik­tisi Oljas Mamyr, Temirtaý qalasy Ardagerler keńesiniń tóraǵasy Berlik­baı Ordabaev, «Sanaly urpaq» joba­lyq keńsesiniń ofıseri Bogdan Petrov, BUU Eriktileriniń halyqaralyq volon­teri Aınur Qanafına, «Shag navstre­chý» shtabynyń eriktisi Maksım Pan­chenko, «AVK» atyraýlyq eriktiler korpý­synyń basshysy Bekasyl Samıǵolla, «Jas ulan» biryńǵaı balalar men jasóspirimder uıymynyń tóraıymy Dınara Sádýaqasova sóz sóıledi.