Elbasy Nursultan Nazarbaev el ekonomıkasynyń jetekshi salasy – aýyl sharýashylyǵyn kóterýge, sonyń ishinde ata kásibimiz mal ósirýge árdaıym erekshe nazar aýdarǵandyqtan, elde tórt túliktiń barlyq túri kóbeıdi. Memleket qoldaýynyń arqasynda aýyldarda sharýashylyq quryp, mal ustap otyrǵandar kóp. Ondaılar qala aınalasynda da az emes.
Men de osyndaı talappen jylqy baǵyp, bolashaqta kásip aıasyn keńeıtýdi qalaǵandardyń birimin. Biraq qoraǵa mal bitkennen bastap, ony saqtaý, kóbeıtýge kedergi de kezdese beretini bar. Túzdiń taǵysy men adamnyń urysyna aldyrmaımyn dep alańdaýmen júrý mal baqqandardyń bárine tanys ahýal shyǵar.
Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń tapsyrmasymen aq-adal maldy qoldy qylǵandarǵa zań júzinde jaza kúsheıtilse de, janyn qınamaı nan tapqysy kelgender áli de tabylady. Árıne, qoǵamnyń qaýipsizdigin baqylaý men urlyqty tyıý, aldyn alý – polıseılerdiń mindeti. Biraq turǵyndar da sol jaǵdaıdy boldyrmaýdyń amalyn jasaýy tıis. Mysaly, urlyqtyń kóbi óriste bolady. Naǵyz «Aıdap saldan az óldi, kóre kelden kóp óldiniń» keri. Qaraýsyz malǵa qarý kezeıtinder jaıly da estip júrmiz. Erkinsigen urylardyń ońaı tapqan oljasyn óriste soıyp alǵan kezi de kóp.
Tipti qoradaǵy maldy jetektep ketetin «jankeshtiler» de kezdesip qalady. Mysaly, byltyr jazda Syrdarııa aýdanynda sondaı bir oqıǵanyń bolǵanyn estidik. Tez arada iske kirisken polıseıler uryny jedel anyqtap, aryzdanýshyǵa malyn qaıtaryp bergenin bilgende kóńilimiz ornyna tústi. «Mal ashýy – jan ashýy» degen bar, sýyq qoldylardyń taırańyn tyıǵan polıseılerge rızamyz.
Sońǵy jyldary polıseıler men aýyl ákimdikteriniń birlesip jasaǵan jumystary arqasynda padany uıymdastyrý bir jolǵa qoıyldy. Maldy kezekpen baǵýǵa mán berile bastady. Osynyń nátıjesinde byltyr mal urlaý deregi edáýir azaıypty.
Aımaqta ótken jyly 282 mal urlyǵy deregi tirkelip, 20 qylmystyq top quryqtalǵan. Júzden astam adamǵa zań aıasynda shara kórilgen. Al jyl basynan beri 26 mal qoldy bolypty.
Osy jyldyń 11 aqpany kúni jaıylymda júrgen 72 jylqym joǵalyp, qalalyq polısııa basqarmasyna habarlastym. Mundaıda óziń izdep ýaqyt ozdyrmaǵan jón.
Atalǵan habarlama boıynsha qalalyq polısııa basqarmasyna qarasty Aqsaı bólimshesiniń jeke quramy jumyldyrylyp, tıisti baǵyt-baǵdarmen polıseıler barlyq eldi mekendegi sharýa qojalyqtaryn, jaıylymdyq jerlerdi aralady.
Olardyń shuǵyl qyzmetine kóńilim tolyp tursa da, beınettenip baǵyp otyrǵan malymnyń tabylaryna asa senbeı alańdaı bergenimdi jasyrmaımyn. Biraq kóp keshikpeı ýchaskelik polısııa ınspektorlarynyń tynymsyz eńbeginiń arqasynda joǵym tabylyp, kóńilim ornyna tústi.
Quqyq qorǵaýshylardyń turǵyndarǵa únemi maldaryn baqylaýdy kúsheıtýdi eskertip, azamattardy qyraǵylyq tanytýǵa, jaıylymdarda maldy qaraýsyz qaldyrmaýǵa shaqyrýynyń sebepsiz emes ekenin osydan keıin uǵyna tústim. Malyńyz qoldy bolsa nemese sondaı qylmystyń kýási bolsańyz, dereý polısııa qyzmetkerlerine habar bergenińiz jón.
Qylmystyń aldyn alý men boldyrmaý, turǵyndardyń talap-tilegin oryndaý jolynda quqyq qorǵaýshylar árdaıym qyraǵy qyzmet etip keledi. Adal eńbegimen el kóńilinen shyqqan olarǵa degen turǵyndar alǵysy erekshe.
Jalpy, polısııa – qoǵamdyq tártiptiń saqshysy, el qorǵany. Basyna qıyndyq túsken jurt, eń aldymen, quqyq qorǵaýshylardyń kómegine súıenedi.
Quqyq qorǵaýshylardyń jedel qyzmetine, ózi isin jete meńgergen sheberlikterine, halyqtyń aryz-shaǵymyna jaýapkershilikpen qaraıtyn qasıetine rızamyn.
Ibadýlla MUSTAFAEV,
Qyzylorda qalasynyń turǵyny