Almaty qalasynyń óńirlik kommýnıkasııalar qyzmeti alańynda ótken júzdesýde Klınıkalyq jáne fýndamentaldy medısına akademıgi, S.Asfendııarov atyndaǵy QazUMÝ epıdemıologııa kafedrasynyń jáne Qazaq medısınalyq úzdiksiz bilim berý ýnıversıtetiniń professory Sáken Ámireev koronavırýspen aýyryp-jazylǵan turǵyndardy koronavırýsqa qarsy vaksına alýǵa shaqyrdy.
Ǵalymnyń sózinshe, ekpe almaıynsha adamdardyń «ımmýndyq áseri» álsiz bolady. Al ekpeden soń azamattardyń 95%-ynda koronavırýsqa qarsy tura alatyn ımmýnıtet qalyptasady.
«Vaksınalar Reseıde nemese Qazaqstanda, ıaǵnı qaı jerde óndirilgenine qaramastan, jaqsy ımmýndyq áserge ıe. Sondyqtan bizdiń mindetimiz – halyqqa vaksınalaýdan qoryqpaý keregin túsindirý. Sebebi búkil álemde ujymdyq ımmýnıtetti tek vaksınalaý arqyly qalyptastyra alamyz», dedi S.Ámireev. Spıker ózi de vaksınanyń birinshi komponentin alǵanyn jáne onyń eshqandaı janama áserin baıqamaǵanyn, alaıda jubaıynda vaksınalaýdan keıin jeńil álsizdik bolǵanyn aıtty. Professordyń paıymynsha, ár aǵza ártúrli, sondyqtan keıbir janama áserlerdiń paıda bolýy qalypty qubylys.
«О́kinishke qaraı, áli de vaksınanyń tıimdiligine senbeıtinder kóp. Tarıhqa júginsek, sheshekke qarsy vaksına jasaý kezinde de oǵan qarsy shyqqandar bolǵan. Alaıda jappaı vaksınalaýdyń nátıjesinde ǵana sheshek aýrýyn jeńý qoldan keldi. Vaksınalaýǵa senimsizdik tanytý jasandy túrde qoldan jasalyp otyr. Biz bul máselege órkenıetti túrde qaraýymyz kerek jáne adamzat soǵysqa qaraǵanda, ınfeksııalardan jappaı qyrylǵanyn umytpaǵanymyz jón. Mysaly, biz týberkýlezdi menıngıtke qarsy BSJ vaksınasyn qoldanamyz, ol aǵzany ınfeksııanyń ózinen emes, aýrýdyń aýyr saldarynan qorǵaıdy. Ázirge bizde vaksınalaýdan basqa koronavırýstan qorǵanýdyń tıimdi ádisi joq», deıdi S.Ámireev.
Professor júrgizilip jatqan egý naýqanyna qaramastan, betperde rejimi men qorǵanýdyń basqa da ádisterin saqtaýdy ujymdyq ımmýnıtet qalyptasqanǵa deıin jalǵastyrý kerek dep esepteıdi. Sonymen qatar koronavırýspen aýyryp-jazylǵan adamdar vaksına alýdy keshiktirmeýi kerek. О́ıtkeni olardyń antıdeneleri vaksına alǵannan keıingideı kúshti bolmaıdy.
«Shyndyǵynda, basqa aýrýlarmen aýyrǵan adamdarda ımmýnıtet qalyptasady, biraq koronavırýs jaǵdaıynda olaı emes. KVI aýrýynan keıin jaqsy ımmýnıtet qalyptaspaıdy. Kóptegen qazaqstandyq aýyr formasymen aýyrdy, bul klınıkalyq turǵydan dáleldendi. Mundaı adamdar qaıtadan juqtyrýlary múmkin, olardyń ınfeksııadan keıingi qorǵanys antıdeneleri álsiz keledi. Olarda jad jasýshalary qalyptasady, biraq sonymen birge antıdeneler azaıady. Ázirge búkilálemdik qaýymdastyq vaksınany eki ret engizý kerek degenge toqtady. Sondyqtan keri tartyp ekpe saldyrýdy kesheýildetýdiń esh qajeti joq», deıdi ol.
ALMATY