Batys Qazaqstanda sharýalar kıiktiń kesirinen shyǵynǵa batýda. «Jerimizdi otap, shóbimizdi taptap jatyr» dep shý kótergen sharýalar aqbókenderdi kóshirýdi nemese rezervat quryp, kıik sanyn shekteýdi usyndy. Sebebi, kıik sany oblystyń syıymdylyq deńgeıinen áldeqashan asyp ketken, dep habarlaıdy Egemen.kz Qazaqstan arnasyna silteme jasap.
Batys Qazaqstan oblysynyń Jánibek aýdanyny aýmaǵyndaǵy sharýalar kıiktiń kóptiginen zardap shegip otyrǵan kórinedi.
Byltyr pandemııanyń kesirinen kıik sanaǵy júrgizilmedi. 2019 jylǵy resmı derek boıynsha, elimizde 334 myń bóken bar. Sonyń 80 paıyzy batysty mekendeıdi. Sońǵy 5 jylda dala erkesiniń sany 10 esege artqan.
Ashynǵan sharýalar resmı derekpen kelispeıdi. Olardyń aıtýynsha bókenniń basy jarty mıllıonnan asqan. Kıiktiń kóbeıgeni kesir boldy deıdi olar. Myńdaǵan bóken júrip ótkende jaıylym jerlerdi jappaı otap, shópti taptap ketedi, aqyrynda sharýalar mal baǵa almaı otyr.
«Tabıǵatqa qarsy emespiz, kıikter bolsyn. Ár zat mólsherinen kóbeıse, bári de zııan. Byltyr qýańshylyqqa qosa, osy kıik boldy, shóp jınaı almaı otyrmyz. Bizge úkimet osyǵan kómektese me, kıikten kelgen zardaptarymyzdy sýbsıdııalaı ma?», deıdi jergilikti sharýa qojalyǵynyń basshysy Alık Dosqalıev.
Aýyl sharýashylyǵy mınıstrliginiń málimetinshe, zańda sýbsıdııa qarastyrlmaǵan. Kıikti kóshirý de múmkin emes. Aıdaǵannyń ózinde osy mekenge qaıta oralady. Al basyn shekteý úshin halyqaralyq kelisim kerek eken.
«Halyqaralyq CITIS konvensııasyna sáıkes, Qazaqstan kıikti zańdy túrde bolsa da atyp, onyń múıizin, etin óndiriske qoldana almaıdy. Sebebi bizde nóldik kvota berilgen. 2022 jyly Eýropada CITIS jınalysy ótedi. Sonda Qazaqstan úkimeti memlekettik retteýge kvota bekitip alýy kerek», deıdi ekolog Sáken Dildahmet.
Quzyrly organ kıiktiń oblystyń syıymdylyq deńgeıinen asyp otyrǵanyn rastaǵan. Osyǵan baılanysty, 7 jyl buryn «Bókeıorda» memlekettik tabıǵı rezervatyn jáne «Ashyózek» tabıǵı qoryǵyn qurý josparlanǵan edi, biraq másele qaǵaz kúıinde qalǵan.