Adamzat tarıhyn qasiretpen aıǵyzdaǵan alapat soǵys týraly sóz qozǵaǵanda dańqy jer jarǵan Panfılov dıvızııasynyń eren erliginen attap kete almasymyz anyq. Aty ańyzǵa aınalǵan dıvızııanyń kózi tiri eń sońǵy jaýyngeri Qaıyrly Jońqabaev búgin 100 jasqa toldy. Ǵasyr ǵumyr jasaǵan qarııany oıly oqyrman atynan bederli belesimen quttyqtaımyz!
Tumandy kezeńniń tiri kýágeri Almatyda turady. Kóz aldynda órbigen kóp jaıdy janaryna jas alyp áńgimeleıdi. Qyrshynynan qıylǵan bozdaqtardyń taǵdyry qansha jyl ótse qabyrǵasyn qaıystyrady. Soǵys kartınalaryn sýrettep otyryp sezimge erik bergenimen, bir sát bul áserden sap tıylyp táýelsiz, mamyrajaı kúnge táýbe aıtady. «Bar armanym – búgingi urpaqtyń beıbit tańy qııametke deıin jalǵassa eken», degen aqsaqal tynyshtyqtan asqan baılyq joq ekenin baıyptap jetkizedi.
«Nebári 20 jasymda maıdanǵa attandym. Biz jaý áskerin Máskeýge 30 shaqyrym qalǵanda toqtattyq. Qarashanyń aıaǵy, jeltoqsannyń basynda qaıta qarsy shabýylǵa shyqtyq. Sodan fashıst armııasyn Máskeýden 150 shaqyrymǵa deıin qýyp tastadyq. Bizdiń jeńis jolyndaǵy rýhymyz kúshti boldy. Mundaı zobalańdy endi eshkimniń basyna bermesin. Soǵys salǵan qandy qasiret talaılardyń armanyn tunshyqtyrdy. Talaı bozdaq tútinin de tútetip úlgere almastan, ómirmen qosh aıtysty. Shúkir, urpaǵymyz mamyrajaı zamanda tirshilik keship jatyr. Bul úlken baqyt. Basymyzdaǵy beıbit tańdy baǵalaıyq. El irgesi berik, táýelsizdigimiz baıandy bolsyn», deıdi qarııa.
Qaıyrly Ýataıuly 1921 jyly 10 qyrkúıekte Shyǵys Qazaqstan oblysy Samar aýdanynda dúnıege kelgen. Eńbek jolyn 1940 jyly Shyǵys Qazaqstan oblysynyń Qulja orta mektebinde muǵalim bolyp bastaǵan ol 1941 jyly qazan aıynda Panfılov dıvızııasynyń 23-shi gvardııalyq polkine qyzyl ásker retinde alyndy. Ardager soǵysqa bastan-aıaq qatysqan. Ol quramynda bolǵan 316-atqyshtar dıvızııasy 1941 jyly Almatyda quryldy. Aldymen 1941 jyly 16-armııa quramynda Máskeýdi qorǵaý soǵysyna qatysty. Panfılov basqarǵan dıvızııa soǵystaǵy erligi úshin 8-atqyshtar gvardııasy ataǵyn aldy. Qyzyl Tý, «Lenın» ordenderimen marapattaldy. Soǵystan keıin Samar aýdandyq atqarý komıtetinde bólim meńgerýshisi bolyp qyzmet etken Qaıyrly qarııa ári qaraı aýdandyq tutynýshylar odaǵynda basshylyq laýazymda eńbek etken. 1970-1983 jyldar aralyǵynda Almatydaǵy qoǵamdyq tamaqtandyrý júıesinde sharýashylyq esep dırektory qyzmetin atqardy. 1983 jyly qurmet demalysyna shyqqan ardager bes bala tárbıelep ósirdi.
Ǵasyr ǵumyr ǵıbratyna bas ıgen almatylyqtar ataı turatyn úıdiń aýlasyn betke aldy. Jyldaǵy dástúr boıynsha general Panfılovtyń jıeni Alýa Baıqadamova bastaǵan zııaly qaýym gúl shoqtaryn usynyp, dańqty dıvızııanyń sońǵy jaýyngerine alǵys jaýdyrdy. Ulttyq ulannyń áskerı qyzmetshileri orkestr sazyn áýeletip, ǵasyr sóndire almaǵan jalynnyń máńgi laýlaýyn tiledi...
ALMATY