Sapaly medısınalyq kómek alý – halyqtyń basty quqyǵynyń biri

Elimizdiń zań shyǵarýshy, atqarýshy jáne sot organdary, halyqaralyq jáne úkimettik emes uıymdar, emdeý meke­meleri, advokatýra men BAQ ókilderi qa­tysqan komıssııa otyrysynda halyqtyń konstıtýsııalyq quqyqtaryn saqtaýdyń ózekti máseleleri talqylandy.

«Biz búgin óte ózekti máseleni kóterip otyrmyz. Sebebi qazirgi tańda densaýlyq saqtaý salasy buqaralyq aqparat quraldarynda, áleýmettik jelilerde, jalpy qoǵamda qyzý talqylanyp júr­gen taqyryp ekeni belgili. Osy rette den­saýlyq saqtaý organdary tarapy­nan qabyldanatyn sheshimder men atqa­rylatyn isterdiń konstıtýsııalyq, qu­qyqtyq turǵydan tıisti talaptarǵa saı bolýy asa mańyzdy. Bul rette, eń bastysy, eshkimniń quqyǵy buzylmaýǵa tıis. Sondyqtan búgin otandyq medısınanyń osy baǵytta qanshalyqty tıimdi jumys istep jatqanyna nazar aýdarý úshin jınalyp otyrmyz. Osyndaı máseleler aza­mattarymyzdyń quqyqtaryn júıeli túr­de qorǵaıtyn taraptardyń únemi bas­ty nazarynda», dedi Adam quqyqtary jó­nindegi komıssııanyń tóraǵasy I.Ro­gov.

Azamattardyń densaýlyǵyn saqtaý jáne sapaly medısınalyq kómek alý sekildi konstıtýsııalyq quqyq­taryn qamtamasyz etý baǵytyndaǵy mınıstr­liktiń basty qyzmetteri jaıly baıan­daǵan A.Soı halyqty koronavırýs ınfeksııasyna qarsy tolyq vaksınalaýdan ótkizýdiń mańyzdylyǵyn eske saldy.

Elimizdiń densaýlyq saqtaý júıesi ekinshi jyl qatarynan pandemııa kesirinen týyndaǵan synaqtarǵa qarsy turyp kele jatqanyn aıtqan mınıstr sońǵy eki aptada syrqattanýshylar sany 1,6 esege tómendegenin de habarlady. A.Soıdyń málimdeýinshe, epıdemııaǵa qarsy is-sharalarǵa 50 myńǵa jýyq medısına qyzmetkeri, rezervke 9 100 medısına qyzmetkeri jumyldyrylǵan. Sondaı-aq óńirlerge 4 641 jas maman jiberilgen.

Halyqtyń testileýge qoljetimdiligin qamtamasyz etý maqsatynda zerthanalyq testileýdiń qýaty táýligine 124 myń testke deıin jetkizilgenin aıtyp ótken mınıstr vaksınalaýdyń elektrondyq pasporty ázirlenip, halyqaralyq júıelermen biriktirilgenin málimdedi. «Bul barlyq vaksına egilgenderdiń turaqty esebin júrgizýge múmkindik beredi», deıdi ol.

Komıssııa músheleri talqylanyp otyrǵan máseleniń ózektiligin aıta kelip, koronavırýs ınfeksııasynyń aldyn alý jáne emdeý barysynda qarapaıym azamattardyń konstıtýsııalyq quqyq­tarynyń saqtalýy men qamtamasyz etilýi máselelerine erekshe nazar aýdardy. Basqosý barysynda sóz tizginin alǵan sarapshylar arnaıy mamandardyń qatysýymen barlyq mobıldi brıgadalar, Call-ortalyqtary, konsýltatıvtik toptardyń jumysyn kúsheıte otyryp, koronavırýs ınfeksııasy bar pasıentterge alǵashqy medısınalyq-sanıtarlyq kómekti ýaqtyly ári sapaly kórsetý qajettiligi týraly atap ótti.

Komıssııa otyrysynda halyqty koro­navırýs ınfeksııasyna qarsy tolyq vaksınalaýdan ótkizýdiń qajet­tigi atap ótildi. Sonymen qatar Komıs­sııa músheleri áleýmettik mańyzdy aýrý­lardyń barlyq túri boıynsha ha­lyqtyń áleýmettik qaýqarsyz top­tary arasynda aldyn alý is-shara­laryn ótkizýdi qamtamasyz etýdiń mańyz­dylyǵyn atap ótti.

Sarapshylar «Aýyl – el besigi», «Jumyspen qamtýdyń jol kartasy», «Bıznestiń jol kartasy» memlekettik baǵdarlamalar sheńberinde, sondaı-aq memlekettik-jekeshelik áriptestigi (MJÁ) tetikterin paıdalaný arqyly, onyń ishinde jeke ınvestısııalar esebinen shalǵaı eldi mekender men aýyldarda densaýlyq saqtaý obektileriniń sanyn ulǵaıtý qajettigin atap ótti. Bul rette Komıssııa músheleri oblys­tar men respýblıkalyq mańyzy bar qalalardyń jergilikti atqarýshy organdary qyzmetiniń tıimdiligin arttyrýdy, jyl saıynǵy baǵalaý júıesine aýyldyq jáne qala mańyndaǵy eldi mekenderdiń densaýlyq saqtaý obektilerimen qamtamasyz etilýi sııaqty krıterııdi engizýdi usyndy.

Sonymen qatar otyrysqa qatysý­shylar halyqty dári-dármekpen qamta­masyz etýdiń tıimdi modelin engizýdiń ózekti máselelerin talqylady. Osyǵan oraı densaýlyq saqtaýdy sıfrlandyrý jáne aqparattandyrý arqyly jahandyq básekelestik jaǵdaıynda ha­lyqqa medısınalyq qyzmetterdiń qol­jetimdiligin arttyrý kózdelip otyr. Medısınalyq qyzmettiń sapasy men qol­jetimdiligin qamtamasyz etý arqyly dári-dármekterdiń tirkelgen refe­rent­tik baǵalaryn paıdalaný usynyldy.

Otyrysta sondaı-aq elimizdiń emdeý mekemeleri úshin bilikti medısına kadr­laryn daıarlaý men qaıta daıarlaýdyń ózekti máseleleri de jan-jaqty sóz boldy. Memlekettik áleýmettik tapsyrys sheńberinde densaýlyq saqtaý salasyndaǵy áleýmettik mańyzy bar jobalardy qarjylandyrý kólemin ulǵaıtý, sondaı-aq qylmystyq-atqarý júıesiniń emdeý mekemeleri úshin jańa ǵımarattar salýdy qarjylandyrý týraly máselelerdi qaraý jáne zerdeleý usynyldy.

Komıssııa otyrysynda sondaı-aq adam quqyqtaryn qamtamasyz etýdiń ózekti máseleleri men azaptaýlarǵa jáne qatygezdik qarym-qatynastyń basqa da túrlerine qarsy is-qımyl salasyndaǵy prokýratýra organdarynyń róli talqylandy. Basqosýda talqyǵa túsken máseleler men usynystar Memleket basshysynyń, Parlament pen Úkimettiń nazaryna jetkizilmek.