• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Qoǵam 10 Aqpan, 2022

Qazaqsha degen – qaraqat

980 ret
kórsetildi

Astanadaǵy Respýblıka kóshesiniń boıynda «Daredjanı» atty áıgili grýzın meıramhanasy bar. Jalpy, bul aımaq buryn sol jaǵalaý salynbaı turyp, eski Aqmolanyń ortalyǵy bolǵan. Iаǵnı astananyń «óz turǵyndary» kóbinese osy mańda turady. Qazir de Respýblıka dańǵylynyń boıy kúni-túni qyzý tirshilik (tipti astanalyq ereýilshilermen tanylǵan). Bul kósheni keıde Almatyǵa da uqsatady. Álqıssa.

О́tken bir senbide grýzın ashanasyn saǵynyp, «Daredjanıge» jolymyz tústi. Keshqurym meıramhana ishi ádet­­tegideı qarakóleńke, maıshamnyń jary­ǵymen úndesken grýzın mýzykasy alystan talyqsyp estiledi.

Daıashy mázirdi ákelip, qalaýymyzdy surady. Árıne, orys tilinde. Buǵan deıin ishtegi patrıottyq hám qazaqy kóz­qaras­ty jıyp qoıyp, oryssha sóılese beretinbiz. Sirá, kóńil kúı jaqsy bolsa kerek. Alaıda bul joly olaı bolmady: jalpy adamzatqa degen meıirim men túsinistik dál sol sátte bas kótermedi. Júıke sál syr berip turǵan soń ba, daıashyǵa qazaq tilin biletin bireýdi jiberýin talap ettik. Shytylǵan qabaqqa ol da qýana qoımady: bizge renjigeni anyq. Arada birshama ýaqyt ótti: qazaqsha biletin daıashy tabylmaı jatsa kerek. Soǵan oraı bizge «asa qurmetti qonaq» retinde meıramhananyń ákimshisi qyzmet kórsetti. Baǵymyz ba?..

Ákimshige tapsyrysymyzdy aıtyp otyryp, ádetimizshe, arasynda birdi-ekili oryssha sózderdi de qosyp qoıamyz. Biz de ómirde taza qazaqsha sóıleıtin deńgeıge jetpegenimiz ras. Moıyndaımyz. Degenmen qoǵamdyq orynda memlekettik tildi talap etip hám onymyz oryndalǵanyna ishteı mázbiz (negizi, bul – kompleks). Kelgen kezdegi shekeniń tyrysýy da qaıtqan sııaqty.

Ekijaqty tarap ortaq kelisim ta­ýyp, mázirdiń sońyna kelgende ákimshi taǵy tańǵaldyrdy. Sýsyndar tizimindegi «smorodına» degen sózdi «qaraqattan» dep túsindirip jatyr. Qaraqatty estip turyp, kúlkimizdi áreń tyıdyq. О́zimiz keı turmystyq sózderdi oryssha aıtyp otyrǵanda, álgi kisiniń «smorodınany» aýdaryp turǵanyna qalaı kúlmeısiń?.. Sharttylyq.

Aqıqatynda, ol ákimshi qaraqatty bilgenimen, sóılemniń bas-aıaǵyn qurap aıta almaıdy. Bizdiń memlekettik tildi kóńil kúıdiń raıyna salyp talap etkenimiz de, bálkı, durys emes. Eger solaı bolsa, Sizden de, álgi daıashy men ákimshiden de keshirim suraımyz. Al árqaısymyz árqashan qazaq tilin talap eteıik desek, ol onda moral bolady. «Terezeniń» sharty boıynsha, oqyrmanǵa aqyl aıtpaýymyz kerek.

Degenmen qaraqat degenge qazaqsha biledi eken dep qalmańyz.