Bıznes úshin bilim kerek pe?

Zertteýge 12 myń respondent qatysqan. Onyń ishinde shaǵyn jáne orta bıznes ókilderi de, jeke kásipkerler de, iri kompanııa ókilderi de bar. Qatysýshylardyń 55 paıyzy 35-40 jas aralyǵyndaǵy azamattar bolsa, 23 paıyzyn 20-25 jas­taǵy kásipkerler quraıdy. 45-50 jas araly­ǵyn­daǵy aǵa býynnyń úlesi 12 paıyzǵa jeteǵabyl. Al jasy 55-ten asyp ketken kásipkerlerdiń úlesi 10 paıyz eken.

Olardyń 61,3 paıyzynda joǵary bilim bolsa, 14 paıyzy arnaýly orta bilimmen shektelgen, 3 paıyzynda aıaqtalmaǵan joǵary bilim bar. О́zgelerinde arnaýly bilim de, joǵary bilim de joq. Tıisinshe, jastar (20-25 jas aralyǵyndaǵylar) kásip tizginin ustaý úshin ýnıversıtette oqý mindetti emes degen ustanymda. Olar arnaıy bilim almaı, Instagram men TikTok jelilerin paıdalanyp-aq kásipterin dóń­gelete alatynyn jetkizgen. Al 25 paıy­zy bilim báribir qajet degen pikirde. Biraq solaı oılaıtyndardyń ózi alǵan bilim­deri­men kásip atqarmaıdy. Demek olar joǵary bilimsiz de bızneste tabysty bola alaty­nyn dáleldegen jandar.

30-45 jas aralyǵyndaǵy respondent­ter­diń pikirine qaraǵanda, kásipkerlik qyz­metti alyp júrý úshin bilim qajet. Saýal­­damaǵa qatysqandardyń 20 paıyzy semınar, sheberlik synyby, ózge de kásipke qatysty kýrstardy jibermeı baratyndar tobynan bolyp shyqqan. Olar qosymsha bilimge aıamaı aqsha tólep, sol arqyly bıznestegi qabi­letterin jetildire túsýdi kózdeıdi. Bilim qajet deýshiler joǵary bilim alǵan aza­mat­tar kez kelgen qosymsha aqparatty tez sińi­redi, kózi ashyq bolady, qoǵamdyq prosesterde jedel boı úıretedi dep sanaıdy.

Zertteýge qatysýshylar nelikten bızneske kelgenderin de aıtqan. Olardyń 30 paıyzy – joǵary tabysty bolý úshin bız­neske kelse, 25 paıyzy – basshylyqqa táýeldi bolmas úshin, 24 paıyzy – óz-ózderin damytý maqsatynda, 15 paıyzy – otbasy men densaýlyǵyna kóńil bólý qamymen, 5 paıyzy – belsendiligin qoǵam moıyn­daý úshin, 1 paıyzy – ómirlik qajet­tiligine oraı bıznes jolyn tańdaǵan.