Yntymaqtastyq jıyndar arqyly nyǵaıady

Buǵan deıin habarlaǵanymyzdaı, 16-17 sáýir kúnderi Sankt-Peterbýrgte Ujymdyq qaýipsizdik sharty uıymy Parlamenttik Assambleıasy (UQShU PA) Keńesiniń, TMD Parlamentaralyq Assambleıasy Keńesiniń jáne EýrAzEQ Parlamentaralyq Assambleıasynyń otyrys­tary ótti. Onyń jumystaryna Qazaqstan Parlamenti Senatynyń Tóraǵasy Qasym-Jomart Toqaev pen Májilis Tóraǵasy Qabıbolla Jaqypov qatysty. Retine qaraı toqtalatyn bolsaq, parlamentarıılerdiń beısenbidegi jıyny UQShU Parlamenttik Assambleıasy Keńesiniń otyry­sy­­­nan bastaldy. Oǵan Reseı Mem­le­kettik Dýmasynyń Tóraǵasy Ser­geı Naryshkın jetekshilik etti. Otyrysta qaralǵan jáne tal­­qylanǵan máseleler ózek­ti­ligi­men erekshelenedi. О́ıtkeni, UQShU-ǵa qatysýshy memleketter aldynda óńirde qaýipsizdikti qam­tamasyz etý, zańsyz esirtki zat­ta­rynyń aınalymymen, sondaı-aq, terrorızmmen jáne ekstremızm­men kúres máseleleri tur. Buǵan Aýǵanstandaǵy saıası-ekono­mı­ka­lyq jaǵdaılardy da qosýǵa bolady. Osynyń barlyǵy kóp bolyp bir­lese is-qımyl jasaýdy qajet etedi. Otyrysta UQShU-ǵa Reseı Federasııasynyń tóraǵalyǵy kezinde atqarǵan jumystarynyń basymdyqtarymen qatar, Uıym­nyń qyzmeti týraly baıandama da tyńdaldy. Onymen UQShU Bas hatshysy Nıkolaı Bordıýja tanystyrdy. Parlament Senatynyń spıkeri Qasym-Jomart Toqaev óz sózinde Uıymnyń saıası salmaǵy sońǵy jyldary arta túskenin aıta kelip, UQShU-nyń qyzmet etý tetikterin jetildirýdi jalǵastyrý qajettigin atap ótti. Senat Tóraǵasy Parlament­aralyq Assambleıanyń is-shara­lary barysynda birqatar árip­tes­terimen ekijaqty kezdesýler ótkizgen bolatyn. Reseı jáne Belarýs parlamentteri spı­ker­lerimen kezdesýinde Q.Toqaev Ýkraınadaǵy saıası jaǵdaıǵa bizdiń elimizdiń alańdaýshylyq bildiretinine, ondaǵy ahýaldyń ári qaraı ýshyǵýy qaterli zardaptarǵa soqtyrýy múmkin ekendigin sóz ete kelip: «Ýkraına bıliginiń birinshi kezektegi mindeti ishki tartystardy azaıtý bolýy tıis», – dep atap ótti. Al TMD Parlamentaralyq Assambleıasy Keńesiniń otyrysynda parlamentter jetekshileri onshaqty máselelerdi qarastyrdy, solar jóninde óz taraptarynan usynys-pikirler bildirdi. Jalpylaı alǵanda, TMD Parla­mentaralyq Assambleıasy ótken jyly qanaǵattanarlyqtaı jumys istegen sııaqty. Ony Assambleıanyń turaqty komıssııalary usynǵan otyzǵa jýyq úlgi zań jobalarynan, sondaı-aq, TMD elderiniń ulttyq quqyqtyq júıelerin jaqyndatýǵa baǵyttalǵan qujattar toptamasynan kórýge bolady. Mine, bul Parlamenttik Assambleıa qurylyp, jumys isteı bastaǵannan beri óz mıssııasyn oıdaǵydaı oryndap kele jatqandyǵyn bildiredi. Sankt-Peterbýrgtegi mańyz­­dy sharanyń taǵy biri – Sankt-Peterbýrg ekonomıkalyq ýnı­versıtetinde ótken «Eýra­zııa­lyq ekonomıkalyq bolashaq» degen taqyryptaǵy halyqaralyq forým boldy. Bul forýmdy osydan jıyrma jyl buryn Qazaq­stan Prezıdenti Nursultan Na­zar­baev usynǵan Eýrazııalyq odaq ıdeıasynyń búgingi kúngi jal­ǵasy degen durys shyǵar. Sebebi, oǵan qatysqan belgili saıasat­ker­ler, qoǵam qaıratkerleri, ǵyly­mı qaýym ókilderi Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaqty qalyptas­tyrýdyń quqyqtyq tetikteri, Birtutas ekonomıkalyq keńistikti damytý, taǵy basqa da máseleler jóninde sóz qozǵap, onyń bolashaǵy zor ekenine toqtaldy. Sonymen qatar, forýmda Keden odaǵy men Birtutas ekonomıkalyq keńistik jumys istegennen bergi jyldarda oǵan múshe memleketter arasyndaǵy saýda aınalymynyń qanshalyqty artqany jóninde málimetter keltirildi. Mysaly, sońǵy tórt jylda Qazaqstan, Reseı jáne Belarýs elderi ara­syndaǵy ózara saýda kólemi eki ese ósip, ol ótken jyly 64 mıllıard dollardy quraǵan. Sondaı-aq, búginde jalpy kólemi 6 mıllıard dollar bolatyn 50-den astam qazaqstandyq-reseılik jobalar júzege asyrylýda. Bul ıntegrasııalyq baılanystardyń naqty kórinisi bolyp tabylady. Álısultan QULANBAI, «Egemen Qazaqstan».