Kúsh biriktirip kúresý kerek

Adamnyń esin alatyn esirtkige qarsy kúres kúnnen-kúnge jandanyp keledi. О́ıtkeni, bul qaýipti kesel alpaýytty degen elderdiń de esin alyp bara jatqan jaıy bar. Sondyqtan, onymen kúres amaly bir eldiń shekarasynan shyǵyp, álem bolyp kirisýge májbúrlep otyr. Mine, sonyń bir kórinisindeı, keshe Shanhaı Yntymaqtastyq Uıymyna múshe memleketterdiń esirtkiniń zańsyz aınalymyna qarsy kúres boıynsha ókilettikter berilgen quzyretti organdary basshylary keńesiniń esirtkige qarsy suranysty tómendetý jónindegi sarapshylary jumys tobynyń otyrysy bolyp ótti. Otyrysqa ShYU-ǵa múshe memleketterdiń esirtkiniń zań­syz aınalymyna qarsy kúres boıyn­sha quzyretti organdary sa­rapshy­larynyń jumys toby músheleri qatysty.  Onda, joǵa­ryda aıtqanymyzdaı, óte aýqym­dy máseleler qaraldy. Máse­len, sonyń biri retinde Shanhaı Yntymaqtastyq Uıymyna múshe memleketterdiń 2011-2016 jyl­d­ar­ǵa arnalǵan  Esirtkige qarsy strategııasyn iske asyrý boıynsha taraptardyń usynystary talqylandy. Sondaı-aq, esirtki quraldaryn, psıhotrop­tyq zattardy jáne olardyń analogtaryn tutynýdy erte anyqtaý maqsatynda azamat­tardyń jekelegen sanattaryn esirtkige testi­­leýdi zańnamalyq retteý, esirtkige táýeldilerdi áleý­mettik-psıhologııalyq ońal­­tý jáne ony úkimettik emes uıym­dar­dyń kómegimen júzege asyrý múmkindigi máse­leleri boıynsha pikirler men tájirıbe almasyp, sondaı-aq, esirtkige qarsy suranysty tómendetý boıynsha naqty usynystar jasaldy. Bizdiń elimiz ShYU-ǵa belsendi qatysýshy retinde nashaqorlyqqa jáne esirtki bıznesine qarsy kúreste júıeli sharalar qabyl­daýda. Sonyń arqasynda  nasha­qor­lyqtyń aldyn alý júıesi damyp, esirtkige táýeldilerdi emdeýdiń tıimdiligi artýda. Esirt­kige qarsy ımmýnıtetti qalyp­tastyrý máselelerimen aına­lysatyn úkimettik emes uıym­darmen ózara is-qımyl jandandyrylýda. Al Shanhaı Ynty­maqtastyq Uıymy (ShYU) – ­­óńir­lik halyqaralyq uıym, onyń qu­ramyna 6 memleket – Qazaqstan, Qytaı, Qyrǵyzstan, Reseı, Tájik­stan jáne О́zbekstan kiredi. ShYU-nyń maqsaty ózara senimdi, dostyq pen tatýlyqty nyǵaıtý, saıası, saýda-ekonomıkalyq, ǵyly­mı-tehnıkalyq, mádenı, ener­getıkalyq, ekologııalyq jáne basqa salalarda múshe memleketter arasynda tıimdi yntymaqtastyqty kótermeleý, óńirde beıbitshilikti, qaýipsizdikti jáne turaqtylyqty qoldaý jáne qamtamasyz etý boıynsha birlese kúsh salý, jańa demokratııalyq, ádil jáne utymdy saıası jáne ekonomıkalyq tártipti qurý bolyp tabylady. Mine, osy oraıda Shanhaı Yntymaqtastyq Uıymyna múshe memleketterdiń esirtkiniń zańsyz aınalymyna qarsy kúres boıynsha ókilettikter berilgen quzyretti organdary basshylary keńesiniń esirtkige qarsy suranysty tómen­detý jónindegi sarapshylary jumys tobynyń otyrysy qaı elge bolmasyn úlken paıdasy bar. «Qabyldanyp jatqan sharalardyń nátıjeliligin sıpattaıtyn mańyzdy faktor retinde tek qana turaqtylyqty ǵana emes, sonymen birge Qazaqstanda esirtkige táýeldiler sanynyń qysqarýyn nazarǵa alǵan jón. Sońǵy bes jylda olardyń sany 29 paıyzǵa kemidi. Bastapqy profılaktıka jumysynda qol jetkizilgen oń nátıje – ol esirtki tutynýshylardyń «jas shamalarynyń ulǵaıýy». Al jasóspirim nashaqorlardyń sany 60 paıyzǵa deıin tómendedi», – dep atap ótti Qazaqstan Respýblıkasy IIM Esirtki bıznesine qarsy kúres komıteti tóraǵasynyń orynbasary Baqytjan Beıseev. Kezdesýge qatysýshylar ta­ra­pynan nasha­qorlardy medı­sınalyq-áleýmettik ońal­týdyń tolyqqandy júıesi boıynsha mazmundy usynystar aıtyldy. Osyǵan oraı, qabyldanǵan she­shimder ShYU-ǵa múshe memleketterde esirtkige qarsy suranysty tó­mendetýdiń tıimdi keshendik júıesin qalyptastyrý maqsatynda quzyretti organdardyń esirtkiniń zańsyz aınalymyna qarsy jumy­syn úılestirýdiń neǵurlym joǵa­ry deńgeıine qol jetkizýge jáne nasha­qorlyqtyń aldyn alýdy jetil­dirýge múmkindik beredi, – dep senemiz Aleksandr TASBOLATOV, «Egemen Qazaqstan».