Áýe kompanııalarynyń áleýeti

Bıyl atalǵan saladaǵy je­tis­tikter jolaýshylar tasy­malynyń ulǵaıýynan baıqa­lady. Jyl basynan bergi 10 aıda qazaqstandyq áýe kompanııalary shamamen 9 mln adamdy tasymaldady. Bul 2021 jyldaǵy kórsetkishten 16%-ǵa (7,7 mln jolaýshy) kóp. My­sa­ly, Air Astana kompanııa­synda jolaýshylar aǵyny sha­mamen – 3,4 mln adamǵa, FlyArystan kompanııasynda – 2,6 mln adamǵa jýyqtap, SCAT kom­panııasynda jolaýshylar sany – 2,4 mln-ǵa jáne Qazaq Air-da 500 myń adamǵa ósken.

Indýstrııa jáne ınfra­qu­rylymdyq damý mınıstri Qaıyrbek О́skenbaevtyń tapsyrmasy boıynsha qazaqstandyq áýe kemeleriniń parki 2025 jylǵa deıin 51 ushaqpen tolyq­ty­rylady. Osy jyly otandyq avıakompanııalardyń parki 10 jańa ushaqpen tolyqty. Máselen, SCAT kompanııasynyń áýe kemeler parki 5 ushaqpen tolyqsa, FlyArystan 3 ushaq jáne Air Astana 2 áýe kemesin satyp aldy. Jyl sońyna deıin taǵy 4 jańa ushaq paıdalanýǵa beri­ledi. Azamattyq avısııa ushaqtarynyń jańarýy reıs­ter­diń keshigýin azaıtýǵa, tasymaldaý syıymdylyǵyn arttyryp, jolaýshylarǵa qyzmet kórsetý sapasyn jaqsartýǵa, sondaı-aq qazaqstandyq áýe tasy­maldaýshylardyń ushý geografııasyn keńeıtýge múmkindik beredi.

2022 jyl otandyq azamattyq avıasııa qyzmeti úshin eleýli oqı­ǵa­larǵa toly boldy. Má­se­len, ushý qaýipsizdiginiń deń­geıin odan ári kúsheıtýge baı­la­nysty negizgi jospar júıeli túrde oryndalyp keledi. Bul oraıda Eýropalyq komıs­­sııanyń Qazaqstandaǵy ushý qa­­ýip­­sizdiginiń deńgeıin oń ba­ǵa­laýy mańyzdy jetis­tik­ter­diń biri sanalady. Sondaı-aq IKAO Assambleıasynyń 41-sessııasynda atalǵan halyq­ara­lyq uıymnyń Bas hatshysy Qazaqstandaǵy azamattyq avıasııa qyzmetin retteýdiń eýropalyq modelin engizýdi joǵary baǵalap, bul IKAO-nyń qaýipsizdik standarttaryna tolyq saı keletin álemdegi eń ozyq ári tıimdi tetikterdiń biri ekenin aıtty. Iаǵnı elimiz joǵarydaǵy halyqaralyq aza­mattyq avıasııa uıymynyń talabyn 84%-ǵa oryndap otyr.

Qazir qazaqstandyqtar álem­niń 29 eline tikeleı reıs­termen usha alady. Ishki áýe reısterdi aptasyna 687 reıs jıiligimen 57 baǵyt boıynsha 5 otandyq áýe kompanııa­sy oryndaıdy. Osy jyly NEOS áýe kompanııasy Almaty – Mılan, «Eır Astana» kompanııasy Almaty – Iraklıon, Vietjet Air kompanııasy Almaty – Nha Trang, Jazeera Airways kompanııasy Túrkistan – Kýveıt, AnadoluJet kompanııasy Almaty – Ankara men Astana – Ankara jáne Pegasus Airlines kompanııasynyń Al­maty – Ankara, Almatydan Sýrgýtqa, Tıýmenge jáne No­vo­sibirge, sondaı-aq Asta­na­dan Sankt-Peterbýrgke jańa baǵyttary ashyldy. «Túrik­men­havaellary» kompanııasy Almatydan Ashǵabadqa áýe reısterin qalpyna keltirdi.

Aqtaý men Shymkentten An­ka­raǵa, Almaty men Aq­taý­dan Medınaǵa, Astanadan Nıachangqa 25 jeltoqsannan bas­tap, Astanadan Bakýge jáne Shymkentten Dýshanbege 2023 jylǵy kóktemgi-jazǵy navıgasııa kezeńinde reıster ashylady.

Sonymen qatar Air Seychelles áýe kompanııasy 26 jel­toq­san­nan bastap Qazaqstan men Seıshel araldary arasynda Almaty – Mae baǵyty boıyn­sha reıster ashýdy josparlap otyr. Sondaı-aq Astana, Almaty, Aqtaý, Túrkistan jáne Aty­raýdan Ystanbulǵa, Astana men Almatydan Antalıaǵa, Alma­ty­dan Baký, Tbılısı, Phýket jáne Malege reısterdiń ulǵaıýy kútilip otyr.

Qazaqstandyq áýe kompanııa­lary Pákistanǵa Astana men Shymkentten Karachıge reıster ashyp, Úndistanǵa Almaty – Delı baǵyty boıynsha, Qytaıǵa Almaty – Chendý baǵyty bo­ıynsha, Ulybrıtanııaǵa Almaty – London baǵyty boıynsha oryndalatyn reıster sanyn ul­ǵaı­týdy kózdep otyr.

2023 jylǵy kóktemgi-jazǵy navıgasııa kezeńinen bas­tap Almatydan Bodrým, Batýmı, Iraklıon, Podgorısaǵa jáne Astanadan Tbılısı men Pod­go­rısaǵa maýsymdyq reıs­ter­diń qaıta bastalatynyn atap ótken jón. Budan basqa, Astana – Bishkek, Aqtaý – Erevan, Almaty – Samarqand, Shymkent – Kýtaısı baǵyttary boıynsha reıster qaı­ta bastalady dep kútilýde.

2023 jyldyń kóktemgi-jazǵy navıgasııasynan bastap Air Asia X áýe kompanııasy Kýala-Lýmpýrdan Almatyǵa, Thai Air Asia kompanııasy Bang­kok­tan Almatyǵa reısterdi ashý­­dy josparlaǵan.

Azamattyq avıasııa komıteti reısterdi keshiktirý kezinde jo­laýshylardyń quqyqtary bu­zyl­ǵany úshin áýe tasymaldaýshylardy jaýapqa tartý boıyn­sha jumysty jalǵastyrýda. Reısterdiń keshigýi kezinde jo­laý­shylardyń quqyqtarynyń buzylýyna, sondaı-aq áýe kóli­gi­men tasymaldaýdyń halyq­aralyq erejeleriniń buzylýyna baılanysty qazaqstandyq áýe­kompanııalar 8 100 aılyq esep­tik kórsetkish (24 810 300 teńge) mólsherinde aıyppul tú­rin­de 10 ret ákimshilik jaýap­qa tartyldy.

2022 jyly Qazaqstannyń aza­mattyq avıasııa salasyndaǵy ha­lyqaralyq standarttarǵa sáı­­kes­tik deńgeıin arttyrý bo­ıyn­sha jumys jalǵastyryldy.

Avıasııalyq bılik halyq­ara­lyq áýe kóligi qaýym­das­tyǵy (IATA), halyq­aralyq áýejaılar keńesi (ACI), iPADIS sııaqty birqatar halyqaralyq uıymmen Yntymaqtastyq týraly memo­ran­­dýmǵa qol qoıdy. Bul keli­sim­der jahandyq deńgeıde sa­­lamen yntymaqtastyq pen áriptestikti jaqsartýdyń jáne otandyq avıasııanyń bedelin nyǵaıtýdyń taǵy bir qadamyn bildiredi.

«Qazaqstan men AQSh arasynda tikeleı reısti ashý jó­nin­degi jumys aıasynda AQSh kólik qaýipsizdigi ákimshiligimen yntymaqtastyqty keńeıtý jal­ǵa­sýda. Tamyz aıynda tekse­rý pýnktteriniń jaı-kúıin jáne olardyń amerıkalyq stan­dart­tarǵa sáıkestigin aldyn ala baǵalaý maqsatynda TSA sarap­shylarynyń ekinshi sapary ótti. Tehnıkalyq sapardyń nátıjeleri boıynsha sarapshylar tekserý pýnktteri men baqylaý-ótkizý pýnktteriniń jaı-kúıine oń baǵa berdi. Bul rette avıasııalyq qaýipsizdik qyzmeti personalynyń úıle­simdi jumysy erekshe aıtyldy», dedi Azamattyq avıasııa komıtetiniń tóraǵasy Talǵat Lastaev.

Instıtýsıonaldy sharalar­dan basqa 2022 jyly áýe­jaılardyń ınfra­qu­rylymyn jańǵyrtý jumystary jal­ǵas­tyryldy. Bıyl qaıta ja­ńar­týdan keıin Úrjar jáne Úsharal áýejaılaryna sertıfıkattaý júrgizildi. Oral qala­synyń áýejaıynda jańa jolaý­shylar termınaly ashyldy. Almaty qalasy áýejaıy jańa halyqaralyq termınalynyń qurylysy bastalyp, Shymkent qalasynyń áýejaıynda jolaýshylar termınalyn qaıta jańartý jumystary júrgizilip jatyr.