Elimizde jyl sońyna deıin 950 myńǵa jýyq adam jumyspen qamtylady. Bul týraly Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý vıse-mınıstri Oljas Ordabaev Ortalyq kommýnıkasııalar qyzmeti alańynda ótken brıfıngte málimdedi.
– Jyldyń basynda óńirlik jumyspen qamtý kartalary bekitildi. Sol karta boıynsha 950 myńǵa jýyq adamdy jumysqa ornalastyrý josparlanǵan. Onyń ishinde sýbsıdııalanatyn jumys oryndaryna – 231,3 myń adam, Memleket basshysynyń «10 myń halyqqa 100 jumys orny» bastamasy aıasynda – 341,8 myń adam, jumys berýshiler usynǵan bos jumys oryndaryna 320,4 myń adamdy ornalastyrý kózdelip otyr, – dedi vıse-mınıstr.
Spıkerdiń aıtýynsha, qazirdiń ózinde atalǵan baǵyttar boıynsha 117 myńnan asa azamat jumysqa turǵan. Sonymen qatar jıynda mınıstrlik ókili eldegi jumyssyzdardyń naqty sanyn aıtty. Resmı statıstıka derekteri boıynsha, elimizde 456 myń jumyssyz tulǵa, 2,1 mln ózin-ózi jumyspen qamtýshy bar.
Brıfıngte jumyspen qamtýǵa járdemdesý jónindegi barlyq sharany jumyspen qamtý ortalyǵyna kelip júrmeı, Elektrondy eńbek bırjasy – Enbek.kz. portaly arqyly da qashyqtan ala alatyny aıtyldy. Sondaı-aq jýrnalıster suraǵyna oraı kásipkerlik bastamalardy qoldaý tetikteri – bıznes-ıdeıalardy qurýǵa jáne damytýǵa 2,5% granttar men shaǵyn kredıtter berý týraly málimetke qanyqtyq.
«Kásipkerlikti damytý jónindegi 2021-2025 jyldarǵa arnalǵan ulttyq jobany iske asyrý sheńberinde bıznes ıdeıalardy iske asyrý úshin granttar alýǵa birinshi lek boıynsha ótinimder qabyldaý bastaldy. Birinshi aǵyn aıasynda 2,6 myńǵa jýyq grant berý josparlanyp otyr. Jalpy, 2023 jyly 9 myń adam grant alady. Oǵan 12,4 mlrd teńge qarastyrylǵan», dedi O.Ordabaev.
O.Ordabaevtyń aıtýynsha, grant somasy 400 AEK-ke deıin bolady, al oǵan halyqtyń áleýmettik osal sanattary qatysa alady. Oǵan qatysýǵa ótinimdi business.enbek.kz portaly arqyly onlaın rejimde rásimdeýge bolady.
– Ásirese jastardyń kásipkerlik bastamalaryn qoldaý úshin bıyl 2,5% jeńildikpen nesıe berý tetigi iske qosyldy. Oǵan 29 mlrd teńge bólindi, bul 5,8 myń adamdy qamtýǵa múmkindik beredi. Qaryzdyń eń joǵary kólemi – 5 mln teńge. Nesıe berý merzimi mal sharýashylyǵyn qospaǵanda, kez kelgen maqsat úshin 5 jylǵa deıin bolýy múmkin. Al qyzmet baǵyty úshin 7 jylǵa deıin bolady, – dedi vıse-mınıstr.
Kredıtter konkýrstyq komıssııanyń sheshimi negizinde «Agrarlyq kredıttik korporasııa» AQ arqyly beriledi. Halyqtyń jekelegen sanattary úshin arnaıy jobalar da qarastyrylǵan. Al «Kúmis jas» jobasyna qatysty saýalǵa oraı vıse-mınıstr birshama ózgeris engizilgenin jetkizdi.
– Zeınetkerlik jasqa deıingi adamdardy jumysqa ornalastyrý múmkindigin keńeıtý úshin «Kúmis jas» jobasyna ózgerister engizildi. Máselen, jobaǵa qatysýshylardyń jasy 50 jasqa deıin tómendetildi jáne olardyń jalaqysyn sýbsıdııalaý merzimi 3 jylǵa deıin ulǵaıtyldy. Buǵan qosa múgedektigi bar adamdar úshin arnaıy jumys oryndaryn uıymdastyrý tetigi qaıta qaraldy. Jumys berýshilerge jumys ornyn uıymdastyrý úshin 300 AEK-ke deıingi mólsherde shyǵyndar óteledi. Bul rette memleket 3 jyl ishinde jumysqa ornalastyrylǵan adamdardyń jalaqysyn da sýbsıdııalaıdy, – dedi ol.
Al jumys tájirıbesi joq jastar úshin «Jastar praktıkasy» jáne «Birinshi jumys orny» jobalaryn iske asyrý jalǵastyrylatyn boldy.
– Mobıldi oqý ortalyqtary men mobıldi jumyspen qamtý ortalyqtaryn uıymdastyrý arqyly shalǵaıdaǵy eldi mekenderdi qamtý boıynsha júrgizilip jatqan jumystar erekshe nazar aýdarýǵa laıyq. Arnaıy jabdyqtalǵan jyljymaly oqý ortalyqtary qysqa merzimdi kýrstarǵa qoljetimdilikti, praktıkadan ótý múmkindigin qamtamasyz etedi. Qazir olar elimizdiń 6 óńirinde bar. Máselen, Abaı, Aqmola, Aqtóbe, Shyǵys Qazaqstan, Qostanaı jáne Mańǵystaý óńirlerinde qoljetimdi, – dedi spıker.
Mobıldik jumyspen qamtý ortalyqtary halyqty jumyspen qamtý sharalary týraly habardar etýdi arttyrý, sondaı-aq keıinnen jumysqa ornalastyrý úshin uıymdastyrylǵan. Jyl sońyna deıin barlyq óńirge 2,9 myń maman barý josparlanyp otyr.