Buıyrǵan nesibesin jerden tergen eńbekqor jurt úshin jaýapty kezeń bastaldy. Jyl ótken saıyn darııadaǵy sý deńgeıi tómendep, «Eginshi jylda, balyqshy kúnde armanda» degendeı, kıgen dıqandar bıyl da jerge alǵashqy dándi úmitpen tastady. Osy jyly oblystaǵy egin kólemi 195,6 myń gektar bolmaq. Onyń ishinde negizgi daqyl – kúrish 83,9 myń gektarǵa sebiledi.
Naýqannyń bastalýyna oraı Jalaǵash aýdanynyń Tań aýylynda ótken «Dala kúni» semınar-keńesinde osy salada atqarylar jumystar aıtylyp, alda turǵan máseleler talqylandy. Osyǵan oraı aýdanǵa kelgen oblys ákimi Nurlybek Nálibaev aldymen «Tań» jaýapkershiligi shekteýli seriktestigindegi et ónimderi sehynyń jumysymen tanysty. Aýyl sharýashylyǵy tehnıkalary men ónimderi qoıylǵan kórmeni tamashalady. Jabdyqtaýshy mekeme ókilderimen pikirlesti.
Aımaq basshysy is-sharaǵa jınalǵan qonaqtarmen birge alǵashqy dán sebý rásimin ótkizip, birqatar sharýashylyq úzdikterin «Eńbek ardageri» medalimen, «Aýyl sharýashylyǵy salasynyń úzdigi» tósbelgisimen jáne Qyzylorda oblysynyń Qurmet gramotasymen, oblys ákiminiń Alǵys hatymen marapattady. Egis alqabynda ótken «Dala kúni» semınar-keńesiniń plenarlyq májilisinde agrarlyq salany órkendetýdiń óńir úshin ómirlik mańyzy aıtyldy.
«Memleket basshysy elimizdiń áleýmettik-ekonomıkalyq damý máseleleri jónindegi keńeıtilgen keńeste azyq-túlik qymbatshylyǵy men ınflıasııany turaqtandyrý úshin Úkimettiń aldynda agroónerkásip kesheniniń turaqty ósimin qalyptastyrý mindeti turǵanyn atap ótti. Osy mindetti oryndaýdyń birden-bir joly – jergilikti jerde óndiriletin ónim kólemin arttyrý. Bıyl oblysta 195,6 myń gektarǵa egin egýdi mejelep otyrmyz. Onyń ishinde negizgi daqyl – kúrish 83,9 myń gektarǵa sebiledi. Sonymen qatar áleýmettik mańyzy bar kartop, kókónis, baqsha ónimderin egý úshin 5 500 jergilikti turǵynǵa qosymsha 3 300 gektar jer daıyndaý jumystary júrgizilip jatyr», dedi oblys ákimi.
Byltyr egis maýsymy bastalar shaqta sharýalar sýdan qıyndyq kórgen edi. Bıylǵy qysta sońǵy 4-5 jyldyqta sýalǵan darııa arnasy tolyp, artyq sý aımaqtaǵy kólder júıesine jiberildi, shabyndyqtar sýlandyryldy. Kishi Araldyń aıasyndaǵy sý 18,5 mlrd tekshe metrden 20,140 mlrd tekshe metrge kóbeıdi.
Búginde Shardara sý qoımasynda 5 mlrd tekshe metr, Kóksaraı sý rettegishinde 1,79 mlrd tekshe metr sý bar. Oblysqa osy jylǵy vegetasııalyq kezeńge 3,8 mlrd tekshe metr sý paıdalaný lımıti belgilengen. Bul byltyrǵy jylmen salystyrǵanda 200 mln tekshe metrge artyq. Osy bólingen sýdy ýaqtyly ala alsaq, dıqandarymyz jazda tapshylyqty sezinbeýi kerek. Jaqynda Dýshanbe qalasynda ótetin memleketaralyq sý sharýashylyǵyn úılestirý komıssııasynyń kezekti otyrysynda sý paıdalaný maýsymyndaǵy Syrdarııa ózeniniń sýlylyǵy boljamyna sáıkes Shardara sý qoımasyna túsetin kólem naqtylanady. Osydan keıin sý lımıtteri qaıta belgilenedi.
Sýdyń tapshylyǵy birte-birte únemge de úıretip keledi. Osy kúni kommýnaldyq menshikke alynǵan 226 sý sharýashylyǵy nysanyn tazalaý, jóndeý jumystaryn júrgizý óziniń kezeń-kezeńimen atqarylyp jatyr. Bıyl oblystyq bıýdjet esebinen eldi mekenderdi aıaq sýmen qamtamasyz etý úshin 78 shaqyrym bolatyn 7 kanaldy tazalaý, eldi mekenderge 21 sý sorǵy qondyrǵysyn jetkizip berý jáne 27 kanalǵa joba-smetalyq qujat ázirleý jumystary júrgiziledi.
Sonymen birge sharýashylyqaralyq kanaldardyń 68,0 paıyzy, ishki sharýashylyqaralyq kanaldardyń 79,0 paıyzy tazalandy. Sharýashylyqaralyq kanaldar men sorǵy qondyrǵylary, gıdrobeketterge jóndeý jumystary júrgizildi.
«Jasyl Qazaqstan» ulttyq jobasy sheńberinde 2025 jylǵa qaraı 16 magıstraldy jáne sharýashylyq kanalyn sıfrlandyrý josparlanǵan. «Qazsýshar» RMK Qyzylorda fılıaly onyń beseýine joba-smetalyq qujattama ázirlep, memlekettik saraptama qorytyndysy alyndy.
Sýdy tıimdi paıdalaný maqsatynda oblys ákimdigi men Aýstralııanyń «Rubicon Global» kompanııasy arasynda aımaqtyń sýlandyrý júıelerin avtomattandyrý, sıfrlandyrý jobasyn iske asyrý týraly memorandýmǵa qol qoıylǵan. Memorandým oblystaǵy egis kóleminiń 60 paıyzy ornalasqan respýblıkalyq menshiktegi Qyzylorda soljaǵa magıstraldy kanaly boıyndaǵy aýmaqtardy sýlandyrý júıesin jańǵyrtýdy kózdeıdi. Qazir «Rubicon Global» kompanııasy Shirkeıli kanalyna zertteý jumystaryn júrgizip, joba usynyp otyr.
Semınar-keńeste salaǵa qatysty mekeme basshylary men sharýa qojalyqtarynyń ıeleri qolǵa alynǵan jumystardy, ózekti máselelerdi ortaǵa saldy. Jıyn qorytyndysynda aımaq basshysy aýyl sharýashylyǵy eksportynyń úlesin arttyrý, sharýashylyqtardy qajetti janar-jaǵarmaımen qamtý jáne egilgen ónimdi muqııat baptap, ýaqtyly jınap alý boıynsha tapsyrmalar berdi.
Qyzylorda