Statıstıka kórsetkendeı, AITV juqtyrǵandardyń 30%-y bul aýrýmen aýyratynyn bilmeı júre beredi. Mundaı jaǵdaıda aýrýdyń qozyp, JITS-ke aınalý qaýpi joǵary. Sondaı-aq dertinen beıhabar adamdar basqalarǵa da qaýip tóndiredi. Bul qaterdiń aldyn alatyn amal – AITV ınfeksııasyn anyqtaıtyn ekspress ádis.
Adamnyń ımmýn tapshylyǵy vırýsyn anyqtaýǵa arnalǵan ekspress-testterdiń damýy tórt satydan ótti. Alǵashqy satysynda reagentter sezimtaldyǵy tómen boldy jáne tek 1-vırýsqa antıdenelerdi anyqtaı aldy. Bul rette qandaǵy antıdenelerdi anyqtaý ınfeksııa juqtyrǵannan 63 kúnnen keıin múmkin boldy. Ekinshi satysynda hımııalyq zattar asa sezimtal boldy, biraq AITV-1 jáne AITV-2 antıdeneleri 42 kúnnen keıin anyqtaldy. Úshinshi satysynda ártúrli ımmýnoglobýlınderdi (G jáne M klastary) jáne aýrýdy erte satysynda anyqtaýǵa múmkindik týdy. Al tórtinshi satysynda test júıeleri odan saıyn jetildirilip, antıdenelerdi de, antıgenderdi de anyqtaı alatyn boldy. Bul synaqtardyń sezimtaldyǵy kem degende 98%-dy quraıdy, ıaǵnı AITV ınfeksııasyn juqtyrǵan alǵashqy kúnderden-aq anyqtaýǵa bolady.
Zerthanalar men klınıkalarda qoldanylatyn eń keń taraǵan, AITV ınfeksııasyn joǵary dáldikpen jyldam anyqtaıtyn test «Onsite HIV ag/ab4» dep atalady. Bul testtiń nátıjeleri bylaı shyǵýy múmkin:
– Synaq jolaǵynda qyzyl syzyq (C belgilengen) bolmasa nemese bul óte álsiz bolsa, onda «Ag» nemese «Ab» dep belgilengen jolaqtarǵa qaramastan, tandaý nátıjesi «Anyqtalmaǵan» bolyp shyǵady. Mundaıda testti qaıta tapsyrý kerek;
– Synaq jolaǵynda ashyq jáne anyq kórinetin qyzyl jolaq kórsetilse jáne «Ag» nemese «Ab» dep belgilengen jolaqtar bolmasa, nátıje – «Teris» bolyp shyqqany. Iаǵnı AITV-ınfeksııasynyń belgileri joq;
– Eger synaq jolaǵynda ashyq jáne anyq kórinetin qyzyl syzyqty (S belgisi) kórsetse jáne qyzyl nemese sur-qyzyl «Ag» nemese «Ab» degen belgilengen jolaqtardyń kez kelgeninde kórinse, onda synaq nátıjesi «Oń» degendi bildiredi.
AITV dıagnozyn qoıý úshin tek jedel test nátıjelerin paıdalaný múmkin emes. Bul úshin AITV-ınfeksııa ortalyǵynda test tapsyrý arqyly qosymsha tekserýler qajet. Osy taldaýdyń nátıjesinde dert anyqtalǵan jaǵdaıda dáriger antıretrovırýstyq terapııany taǵaıyndaıdy, ımmýnıtet tapshylyǵynyń dárejesin baǵalaıdy jáne naýqastyń dınamıkalyq monıtorıngin júrgizedi.
Jalpy, dárigerdiń usynystaryn qaperge alyp, ARV preparattaryn qabyldaý rejimin ustanǵan jón. Bul – AITV-ınfeksııasy bar aǵzanyń kúıin baqylaýdyń jáne vırýstyń jynystyq serikteske berilýin boldyrmaýdyń jalǵyz joly.
Maıra MOShKALOVA,
AITV ınfeksııasynyń
aldyn alý ortalyǵy
senim pýnktiniń medbıkesi