Taý-tasynan tarıhy til qatyp, topyraǵynan tulǵalar tolǵanysy tógilip turatyn Shyńǵystaý qoınaýy rýhanııattyń qaınar kózi ispetti. Ásirese kónekózderden qalǵan áńgimelerdiń aqıqatyn búgingi urpaqqa jetkizip, kelesheginiń keregine jaratýdy nıet etken aqylman aqsaqaldary qandaı deseńizshi. Ustazdyq qyzmetin qalyń el tanyǵan, san shákirti áli kúnge deıin ónegesin ómirlik azyǵy etken sondaı qarttyń qatarynda jazýshy-ustaz, bilim berý isiniń úzdigi Dosymhan Toqqarın de bar.
Aldymen aıtaıyq, bar ǵumyryn Shyńǵystaý óńirinde ótkizip-aq aty ańyzǵa aınalǵan «Abaı aýylyna saıahat» kitabynyń, «Abaıdan soń» tetralogııasynyń avtory, «Abaı urpaqtary» qoljazba jýrnalynyń negizin salǵan Kámen Orazalın, kúlli Abaı jurtynyń, Qunanbaı áýletiniń ata-tegine qatysty qundy derekter jınap, «Ulylar mekeni» atty tanymdyq mol mura qaldyrǵan Beken Isabaev ustazdyq pen shyǵarmashylyqty teń ustaǵan bolmysy bólek tulǵalar edi. Abaı eline joly túsken ulyq bolsyn, kishik bolsyn, aldymen osyndaı el aqsaqaldaryna sálem berýi san jyldan beri dástúrge aınalǵaly qashan. Sol turǵydan alǵanda, qazirgi kúnde Semeı qalasynda turǵanymen, týǵan jeriniń tarıhyn túgendep, ásirese ulylar elindegi bilim ordalarynyń qalyptasý kezeńin qamtıtyn qundy dúnıe jazýdy murat etken Dosymhan Toqqarınniń qajyrly eńbegi kimdi bolsyn súısinterine kúmán joq. Bilim berý salasynda 40 jyl eńbek etken qazynaly qart ustaz jaqynda «Shyńǵystaý – shejireli bilim ordasy» atty tarıhı qundy kitabyn shyǵardy. Semeı qalasyndaǵy «Zhardem» baspasynan jaryq kórgen kitapta Qunanbaı О́skenbaıuly 1851 jyly negizin salǵan «Eski tam» mektebinen (qazirgi kúnde Qaraýyl orta mektebiniń bastaý kózi bolyp sanalady) bastap, Shyńǵystaý qoınaýynda ár kezeńde ashylǵan mektepter týraly qyzyqty derekterdi baıandaıdy.
Abaı aýdany ákimdiginiń qoldaýymen jáne ustaz shákirtteriniń, mektep túlekteriniń birlese atsalysýymen oqyrman qaýymǵa jol tartqan kitaptyń Qaraýyldaǵy Jastar úıinde tusaýy kesildi. Kitaptyń tusaýkeserine zor yqylaspen qatysqan 97 jastaǵy abyz ata, Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev Abaı eline kelgende bata bergen tyl jáne eńbek ardageri Ábdesh Imahanov, Abaı aýdanynyń qurmetti azamaty, qazynaly qarııa Manataı Baltaqaıuly, «Qurmet» ordeniniń ıegeri, Qazaqstan Jazýshylar odaǵynyń múshesi, aqyn Tólegen Janǵalıev jurtshylyqqa izgi tilegin arnap, súbeli eńbek týraly oılaryn ortaǵa saldy.
Mańyzdy basqosýda sóz alǵan Abaı oblystyq bilim basqarmasynyń mektepke deıingi jáne orta bilim berý bóliminiń basshysy Mákııa Kóbentaıqyzy atalǵan kitaptyń urpaq tárbıesinde alatyn orny aıryqsha ekendigin aıtyp, D.Toqqarınge Alǵyshat tabys etse, Abaı aýdandyq máslıhatynyń depýtaty Maqsat Nursultanuly aýdan basshylyǵynyń atynan «El alǵysy» medalin taǵyp, jazýshy-ustazǵa qurmet kórsetti. Sonymen qatar mundaı eseli eńbektiń oblystyń ózge de mektepteriniń tarıhyn júıeleý úshin ádistemelik tájirıbe retinde taratý jóninde tamasha usynystar aıtyldy.
«Men Kókpekti aýdanynda týyp-óskenimmen, bir jyldaı Abaı jerindegi mektepte oqyǵanym bar. Iаǵnı Abaı atyndaǵy keńsharda 1961-1962 jyldary bilim aldym. Urpaq býyny aýysqan saıyn ár kezeńniń bilim berý erekshelikteri bolady ǵoı. Biz óz mektebimizden bólek, aýdanǵa aty áıgili muǵalimderge erekshe qurmetpen qaraıtynbyz. Men úshin áli kúnge deıin sondaı asyl aǵalardyń biri Dosymhan aǵa», dedi Astanadaǵy S.Seıfýllın atyndaǵy Qazaq agrotehnıkalyq zertteý ýnıversıtetiniń dosenti О́mirzaq Sultanov.
Túıindeı aıtqanda, «Shyńǵystaý – shejireli bilim ordasy» atty kitapta qadirli ustazdyń qajyrly eńbegi aıqyn kórinis tapqan. Bilim bergen shákirtteriniń kóshin qazaq ádebıetiniń klassıgi Rollan Seısenbaev, fılologııa ǵylymdarynyń doktory Rýda Zaıkenova, jazýshy Aıgúl Kemelbaeva bastap turǵanyn aıtsaq ta, Dosymhan aqsaqaldyń óz dáýirinde ustazdyq qyzmetin qalaı atqarǵany túsinikti bolar. Seksen jastyń bel ortasyn baǵyndyrsa da, sergek qalpynan aınymaǵan jazýshy-ustaz jaıyndaǵy bir úzik syr osyndaı.
Abaı oblysy