Qyzylsha juqtyrǵandar kóbeıip barady

Qyzylsha – jyldam taralatyn juqpaly aýrýlardyń biri. Alǵashynda aýrýdyń belgileri kádimgi tumaýǵa uqsaǵanymen, ýaqyt óte kele balalar dertti aýyrsynýy múmkin. Sondyqtan dárigerler syrqattyń belgilerine beıqam qaraýǵa bolmaıtynyn eskertedi.

Dárigerlerdiń aıtýynsha, qyzylsha juq­tyrǵan naýqas­tardyń basym kópshiligi alǵa­shynda sýyq tıgen shyǵar dep oılaýy múmkin. Sebebi juqpaly aýrýdyń alǵashqy kezeńderinde qyzý kóterilip, jótel qysýy múmkin. Odan keıin bórtpeler paıda bolady. Balalar qyzylshamen aýyrma­syn desek, onda qyzylshaǵa qar­sy vaksına alǵany lázim. Kún­tizbege sáıkes, bala qyzylshaǵa qarsy vak­sı­nany 12 aıynda alady. Keıin, qaıta vak­sınalaýǵa 6 jasynda barsa, bolady. Ata-ana­larǵa aıtarymyz, eger baladan qyzylsha aýrýy­nyń belgileri baıqalsa, onda «dárigerdi úıge shaqyrý» qyzmetine júgingen abzal.

Birer kún buryn ótken baspa­sóz máslıhatyn­da Densaýlyq saq­taý vıse-mınıstri Aıjan Es­maǵambetova aǵymdaǵy epıdemııalyq jaǵdaı týraly jan-jaqty baıandap, juqpaly aýrýlardyń ishinde qyzylshanyń asqynyp turǵanyn habarlaǵan edi.

– Búginde jiti respıratorlyq vırýstyq ınfeksııalar men tu­maýdyń kezekti maýsymy bastaldy. Elimizde jyl saıyn tumaý vırýsy qara­sha aıynan bastalyp, sáýir aıy­nyń ortasyna deıin jalǵasa­dy. Osy jyldyń qazan aıynda respýblıkada JRVI-diń 638 208 jaǵdaıy tirkelgen, aýyrǵan adamdardyń 66%-yn 14 jasqa deıingi balalar qu­raıdy. О́tken jyldyń osyndaı kezeńimen salystyrǵanda syr­qattanýshylyq 27%-ǵa tómen. Qyzylsha aýrýy boıynsha epıdemııalyq jaǵdaı kúrdeli. Aýrýdyń bul túri eldiń barlyq óńirinde tirkeldi. Ásirese, Shymkent, Almaty qalasynda, Jambyl, Al­maty oblystarynda kóbirek anyqtalyp otyr. Syrqattanǵan balalardyń qyzylshaǵa qarsy vaksına alma­ǵany da belgili bolyp jatyr. Qazir elimizde vaksına almaǵan balalardyń úlesi 71%-dy quraıdy. Bul rette balalardyń 60%-y ekpeden bas tartqan. Al 18%-y medısına­lyq qarsy kórsetilim boıynsha vaksına almasa, 21%-y – jasyna jetpegen shaqalaqtar. Qy­zyl­­shaǵa qatysty jaǵdaıdy turaqtandyrý maqsatynda bir­neshe is-shara jolǵa qoıyldy. Sonyń ishinde qyzylshaǵa qar­sy jospar­ly vaksınalaýǵa ba­symdyq berip otyrmyz. 18 jasqa deıingi balalardy vaksınalaýdan ótkizý boıynsha aqparattyq túsindirý ju­mys­tary úzilgen joq. Aıta ketý kerek, qazirgi epı­de­mııalyq jaǵdaı qyzylshanyń 5 jas­qa deıingi balalardyń arasynda kóp tir­kelýimen sıpattalady. Bul jalpy qyzylsha jaǵdaılarynyń 65 paıyzyn quraıdy. Qyzyl­sha boıynsha qolaısyz epıde­mııa­lyq jaǵdaıdy eskere otyryp, ata-analardy balalaryna qyzylshaǵa qarsy vaksına alý­ǵa shaqyramyz. Eger vaksına alma­ǵan bolsa, turǵylyqty mekenjaıy bo­ıynsha medısınalyq uıymda ekpe alý jóninde sharalar qabyldaýǵa keńes beremiz, – deıdi A.Esmaǵambetova.

Vıse-mınıstr de aýrýdyń aldyn alýdyń birden-bir joly vaksınalaý ekenin eskertti. Endigi kezde qyzylshany tusaýlaý úshin 6 aılyq balalardy, 2 jastan 5 jasqa deıingi balalardy jáne medısına qyzmetkerlerin qosymsha vaksınalaý josparlanypty. Mysaly, 6 aıdan 11 aıǵa deıingi balalardy qosymsha ımmýndaý 6 qarashadan bastalady eken. Al jeltoqsanda 5 jasqa deıingi balalar qosymsha jappaı ımmýndalady.