Syr perzentin eske aldy

Tákeı Esetulynyń ómir joly men qyzmetine arnalǵan ǵylymı-tanymdyq konferensııa oblys ákimdiginde ótti. Oǵan zııaly qaýym ókilderi, memleket jáne qoǵam qaıratkerleri, el aǵalary, Tákeı Esetulynyń urpaqtary, týǵan-týystary men úzeńgiles inileri qatysty.

Memleket jáne qoǵam qaıratker­leri Qudaıbergen Sarjanov, Ábdijálel Bákir, Qorqyt ata atyndaǵy Qyzyl­orda ýnıversıtetiniń professory Jeńis Sádýaqasuly, Tákeı Esetulynyń balasy Ádilbek Esetov sóz alyp, qaıratker týraly estelikterimen bólisti.

Sondaı-aq, konferensııada Parla­ment Senatynyń depýtattary Aqmaral Álnazarovanyń, Rýslan Rústemovtiń jáne Parlament Májilisiniń depýtattary Marhabat Jaıymbetovtiń, Murat Ergeshbaevtyń arnaıy quttyqtaý haty oqyldy.

Eske sala keteıik, Tákeı Esetov 1923 jyly Qazaly aýdanynda dúnıege kelgen.

Jıynda aıtylǵandaı, ol Almaty­daǵy 6 aılyq avıasııalyq kýrsty biti­rip, maıdanǵa attanǵan. 1943 jyly aýyr jara­qat alǵan soń, elge oralady. Soǵys­tan keıin, Aral aýdandyq sotynda, mem­le­kettik qaýipsizdik komıtetinde, qarjy bóliminde qyzmet etken.

1957-1985 jyldary Aral aýdan­dyq partııa komıtetiniń ekinshi hatshysy, Qy­zyl­orda oblysy partııa komıtetiniń bó­lim meńgerýshisi, Aral aýdandyq partııa komı­tetiniń birinshi hatshysy, oblystyq partııa komıtetiniń birin­shi hatshysy qyzmette­rin abyroımen atqarady.

Tákeı Esetuly 1978 jyldan 1985 jyldar aralyǵynda Qyzylorda óńirin basqarǵan kezeńde oblys ortalyǵynda drama teatr, mýzeı, áýejaı, basqa da áleýmettik nysandar: ókpe aýrýlary aýrýhanasy, emhanalar, mektepter, bala­­baqshalar jáne basqa qurylys nysan­darynyń qurylysy sol kezeńderde qatar júrgizilip, el ıgiligine paıdalanýǵa be­rildi. Odan ózge «Qyzylordarısmash» zaýyty, «Shalqııa» kenishi sekildi kóp­tegen óndiris oryndarynyń jumysy jandana tústi. «Qumkól» munaıy qoryn zerttep tabý, alǵashqy munaı óndirý isi onyń tikeleı qoldaýymen, uıymdastyrýymen bastalǵan-dy.

«Syr boıynyń qaı kezde de ekono­­mıkalyq tabysy negizinen aýyl sharýa­­shylyǵyna tikeleı baılanys­ty ekeni barshaǵa aıan. Sol jyldary aımaq aýyl sharýashylyǵynda aıtarlyqtaı ilgeri basýshylyq bolyp, tabys tabysqa ulasty. Oblys dıqan­dary 1978 jyly memleketke 17 mıllıon put Syr salysyn tapsyrdy. Osy­dan alty jyl ótkende kórsetkish 24 mıllıonǵa jetkenin birinshi basshy­nyń uıymdastyrýshylyq utyrly qabileti men biliktiliginiń jemisi dep bilgen jón bolar. Sol tustary oblystyń jeti aýdanynda mal basyn aman saqtaý, alyn­ǵan tóldi shyǵynsyz ósirý sharalary qatar júrgiziletin. Oblys boıynsha tóldegen qoıdyń ár júzinen orta eseppen 110-115-ten qozy alyndy. Sondaı-aq basqa da tú­lik túrlerinen alynatyn ónimder jyl sanap molaıa túskenin sol jyldarda­ǵy kórsetkishterden aıqyn ańǵa­ryla­dy», dep jazady qalamger Tolybaı Abylaev.

Tákeı Esetuly Aral aýdanyna bas­shy­­lyq jasaǵan jyldary úsh ret qata­rynan Qazaq KSR Joǵary Keńesiniń VII, VIII, IX shaqyrylymyna, KSRO Joǵary Keńesiniń joǵary palatasy – Ulttar keńesiniń X, XI shaqyryly­myna eki márte depýtat bolyp saılandy. Ol Ulttar keńesinde odaq boıynsha Qurylys jáne qurylys materıaldary óndirisi máseleleri boıynsha komıssııanyń, al Qazaq KSR Joǵary Keńesinde respýblıkalyq bıýdjetti jos­parlaý komıssııasynyń múshesi boldy. Ol memlekettik deńgeıdegi kóptegen orden-medalmen marapattalǵan.