Saǵat beldeýin aýystyrý qajet ekeni týraly áńgime óńirde 5-6 jyldan beri aıtylyp keledi. Jergilikti belsendiler UTC+6 beldeýiniń turǵyndardyń densaýlyǵyna keri áser etip jatqanyn dáleldeımiz dep júrip biraz jaýapty oryndardyń tabaldyryǵyn tozdyrǵan. Geografııalyq turǵydan UTC+4 saǵat beldeýinde jatqan Qostanaı oblysy 2004 jyly UTC+6 beldeýine aýysqaly óz ýaqyt beldeýinen 1 saǵat 46 mınýt alda keledi.
Elimizdiń biryńǵaı saǵat beldeýine aýysýyna oraı oblys turǵyndary endi naýryzdyń birinen bastap ýaqyt tilin 1 saǵat keri shegerýge tıis. Osyǵan baılanysty Qostanaıǵa arnaıy kelgen bir top elordalyq ǵalym, sarapshylar turǵyndarmen kezdesip, kóptiń kókeıinde júrgen saýaldarǵa jaýap berdi.
Májilis depýtaty Erkin Ábildiń aıtýyna qaraǵanda, 2004 jyly óńirdiń óz ýaqyt beldeýin aýystyrýyna elektr energııasynyń qyjalaty májbúrlegen. Endi mundaı zárýlik joq.
«Eger geografııalyq jaǵynan qarasaq, bizde 4 saǵat beldeýi bar. Biraq munyń bárin saqtaý el ekonomıkasyna aýyr tıetin edi. Qostanaı oblysynyń shekarasy eshbir ýaqyt beldeýimen sáıkes kelmeıdi. Sondyqtan óńirdiń UTC+5 ýaqyt beldeýine ótýi birden-bir durys sheshim bolyp sanalady. Árıne, biz 20 jyl boıy bir ýaqyt beldeýimen ómir súrip úırenip qaldyq. Onyń densaýlyǵymyzǵa zııan tıgizip jatqanyn eskermedik», dedi Erkin Ábil.
Bıotehnolog-ǵalym Ámir Qýattyń aıtýynsha, saǵat tilin 29 aqpanda jatar aldynda aýystyryp qoıǵan durys. Máselen, saǵat 23:00-de uıqyǵa jatsańyz, saǵat tilin 22:00-ge aýystyryp qoıyńyz. Al tańerteń jańa ýaqyt boıynsha oıanasyz.
«Byltyr Qostanaıda aqpan aıynda boldyq. Sonda qatelespesem, saǵat tańerteńgi toǵyzda áli qarańǵy bolyp turdy. Sonda úsh saǵatta kúnniń bel ortasyna keledi ekenbiz. Odan eki saǵat buryn jurt balalaryn balabaqshaǵa, mektepke jetektep bara jatady. Munyń bári halyq densaýlyǵyna keri áser etedi. Máselen, uıqydan tańǵy saǵat jetide oıandyq delik. Jańa ýaqyt beldeýimen ol kezde saǵat áli tańǵy altyny kórsetip turady. Balaǵa bolsyn, eresek adamdarǵa bolsyn bir saǵattyq uıqy adamnyń fızıonomııasyna keri áserin tıgizbeı me, tıgizedi. Adam sharshaýdy júıke sezimi arqyly mıymen qabyldaıdy», deıdi ǵalym.
Dáriger ǵalymdar jańa ýaqyt beldeýine aýysýdyń adam densaýlyǵyna paıdaly ekenin, qalypty ómir súrý úshin, ásirese balalardyń durys damýy úshin, eń aldymen, kún sáýlesi kerek ekenin aıtyp otyr. Alaıda Qostanaı óńirinde jazda erte tań atyp, kesh kún batady. Iаǵnı óńir turǵyndary tańerteń kesh oıanyp, túnge qaraı kesh jatady. Sondyqtan tabıǵı kún aýysymynyń kestesine birtaban jaqyndaǵan abzal.
Ǵalymdardyń aıtýynsha, tún ortasyna deıin túnniń teń jartysy ótýge tıis. Al Qostanaıda bul ýaqytta tún endi bastalyp jatady. Sondaı-aq tús tas tóbege kóterilgende taltús bolý kerek. Qostanaıda saǵat 13:45 te ǵana taltús bolady. Qazaqstan UTC+5 ýaqyt beldeýine kóshkende bul qolaısyz jaǵdaı kem degende 1 saǵatqa qysqarady.
Jańa ýaqyt beldeýi, ásirese balalardyń qys maýsymynda mektepke, balabaqshaǵa barýyna qolaıly jaǵdaı týdyrmaq. О́ıtkeni qazirgi ýaqyttan bir saǵat kesh oıanǵan balanyń uıqysy qanyp, sergek turady.
Alaıda endi óńirde qysy-jazy kún erte batatyn bolady. Dárigerler adamnyń uıqysy durys bolý úshin erte jatýy kerek deıdi.
Densaýlyq saqtaý salasynyń úzdigi Kópeı Malshybaev elimizdiń 2004 jyly saǵat tilin aýystyrýdan bas tartýy úlken qatelik bolǵanyn aıtady. Saldarynan tań quzynan mektepke dedektegen balalardyń uıqysy shala bolyp, ol densaýlyqtaryna salmaq salǵan. О́ıtkeni balanyń júıke júıesi kesh oıanady. Sáıkesinshe uıqyly-oıaý balanyń mıy aqparatty tolyq qabyldaı almaǵandyqtan, tańǵy sabaqtardan da aıtarlyqtaı paıda bolmaıdy. Tipti aýtızmge shaldyqqan balalar sanynyń kóbeıýýi de ýaqyt beldeýiniń durys bolmaýymen baılanysty eken.
Qostanaı oblysy