Búginde qýyrshaq teatrlary jan-jaqtylyǵymen ózgeshelenip, jańasha formattar men batyl qadamdardyń, tyń jańalyqtardyń ordasyna aınalyp otyr. Sıqyrly syrǵa toly ǵajaıyptar mekeninde kishkentaı kórermendermen qatar, eresekter de rýhanı demalyp qana qoımaı, zamanaýı teatr kelbetine kýá bola alady. Iá, qýyrshaqtar sóıleıtin sahnada da qoǵamnyń túrli oqıǵalary, ómirdiń túrli qıylystary sýretteledi.
Tarıhy tereń Almaty Memlekettik qýyrshaq teatry kórermen talǵamy men suranysyna saı, qoǵamda kóterilip júrgen mańyzdy máselelerdi qýyrshaqtardyń túrli múmkindigimen qamtı otyryp, jas jetkinshekter sanasyn jandandyratyn adamgershilik-rýhanı qundylyqtardy dáripteıtin tálimdi týyndylar tańdaýda úlken jaýapkershilik tanytady. Jyl ótken saıyn arnasyn sapaly da paıdaly jobalar jáne qoıylymdarmen tolyqtyrýdy basty maqsat sanap, qarqyndy jumystyń, izdenistiń nátıjesin kórsetip keledi.
Teatr ǵımaratynda bıylǵy jóndeý jáne jańartý jumystaryn iske asyryp, osy jyldyń aqpan aıynda esigin qaıta ashqan óner mekeni jasóspirim kórermenge arnap belgili boksshy Bekzat Sattarhanov týraly «Chempıon» qoıylymynyń jáne baldyrǵandarǵa arnap fransýz jazýshysy Sharl Perronyń áıgili ertegisi jelisimen sahnalanǵan «Etik kıgen mysyq» spektakliniń premerasyn usyndy.
Teatr dırektory Almat Abdrahmanov daıyndalyp jatqan jańa qoıylymdardyń bar ekenin aıtyp, aldaǵy josparyn jetkizdi.
«Almaty Memlekettik qýyrshaq teatry eresekterge, jasóspirimderge, kishkentaı baldyrǵandarǵa arnap bıyl Grýzııa memleketinen arnaıy shaqyrylǵan belgili qýyrshaq rejısseri Nıkoloz Sabıashvılıdiń jetekshiligimen, áıgili orys jazýshysy Nıkolaı Gogoldiń povesti jelisimen sahnalatatyn «Shapan», qarymdy qalamger Berdibek Soqpaqbaevtyń 100 jyldyq mereıtoıy aıasyndaǵy «Meniń atym Qoja», ulttyq qundylyqtar taqyrybyn kóteretin «Aldar kóse», fılosofııalyq tereń astarly oıǵa ıe «Qorqyt», álemge áıgili erteginiń jańa formattaǵy úlgisi «Qarshaqyz jáne jeti ergejeıli» qoıylymdary men tosynsyıǵa toly tanymdyq ári qyzyqty is-sharalar qataryn usynýdy josparlap otyr», deıdi teatr dırektory.
Álemdik arenadaǵy qazaq qýyrshaq teatrynyń jańasha kelbetin qalyptastyrý, halyqaralyq mádenı yntymaqtastyqty nyǵaıtý, sheteldik teatr mamandarymen shyǵarmashylyq qarym-qatynas ornatý maqsatynda teatr ujymy Kanada memleketi, Ottava qalasyndaǵy I Halyqaralyq «Ottawa» qýyrshaq festıvaline, Belarýs Respýblıkasy, Grodno qalasyndaǵy IV Halyqaralyq «Lıalki nad Nemanom» qýyrshaq óneri festıvaline, Grýzııa memleketi, Tbılısı qalasyndaǵy Halyqaralyq qýyrshaq teatr festıvaline, Túrkııa Respýblıkasy, Trabzon qalasyndaǵy HHIV Halyqaralyq «Karadeniz» festıvaline qatysýdy, sonymen qatar Grýzııa, Bolgarııa, Túrkııa elderine jáne otanymyzdyń Abaı, Aqtóbe, Aqmola, Túrkistan oblystaryna gastroldik issaparǵa barýdy kózdep otyr.
Sondaı-aq aldaǵy qazan aıynda qýyrshaq óneriniń kórkemdik-estetıkalyq izdenisi arqyly teatr janrynyń kókjıegin keńeıtý, shyǵarmashylyq óner ordalarymen halyqaralyq deńgeıde kásibı baılanysty damytý, festıval keńistigin keńeıtý, shyǵarmashylyq ıeleriniń kásibı jáne oryndaýshylyq deńgeıin arttyrý maqsatynda II Halyqaralyq «Almaty puppet festival» qýyrshaq teatrlar festıvalin ótkizý josparda bar. Festıvalǵa Grýzııa, Túrkııa, Bolgarııa, Polsha, Meksıka, Reseı, Tatarstan, Qazaqstan syndy elderdiń úzdik qýyrshaq ujymdary qatyspaq.
Aıta keteıik, turaqty kórermenderin kóńildi ári tanymdyq qoıylymdarmen qýantyp kele jatqan qýyrshaq teatrynyń ujymy ótken jyly 1200-ge jýyq spektakl kórsetilimin júzege asyryp, 83 200 kórermendi qamtyǵan. Teatr ujymy jalpy sany 7600-ge jýyq áleýmettik jaǵdaıy tómen, kópbalaly otbasylardyń balalaryna jáne múmkindigi shekteýli balalarǵa arnap qaıyrymdylyq negizde 70 qoıylym usyndy. Sonymen qatar qýyrshaq teatry ótken jyly «Qazdar men Aqqýlar», «Este saqta, balaqaı!» «Baýyrsaq», «Anasyn izdegen Mamont» syndy meıirimdilik, baýyrmaldyq, jaqyn adamdarǵa degen shynaıy mahabbat, arman-maqsatqa degen umtylys syndy taqyryptardy kótergen qoıylymdardyń premerasyn ótkizdi. О́ner ordasynyń bıylǵy jospary da osy kórsetkishterdi basyp ozyp, shyǵarmashylyǵyn jańa qyrynan damytý bolyp otyr.
Qýyrshaq teatry keıingi jyldary repertýarlyq qorjynyn zamanaýı baǵyttaǵy tendensııalardy qamtyǵan túpki salmaǵy basym, formaty ózge, kúrdeli de tyń týyndylarmen tolyqtyryp, dástúrli úrdisten alshaq fılosofııalyq jáne ıdeıalyq mazmuny keń, eksperımentaldy shyǵarmalardy jaryqqa shyǵarýdy qolǵa alyp keledi. Aldaǵy ýaqytta da atalǵan óner ujymynan bala sanasyna jaryq bolyp túser sáýleli týyndylar kútemiz.