Qyzyljar aýylynyń atshabarynyń ústindegi aspan aınalyp jerge túskendeı. Ý-shý, azan-qazan. Jarys jolyndaǵy otyzǵa jýyq júırik jer tanabyn qýyryp keledi. Alǵashqy aınalymda-aq on shaqtysy bólinip shyqty. Arqan boıy. Sálden keıin araqashyqtyq uzara bastady. Bizdiń jıenniń Aıqasqasy ekinshi, álde úshinshi kele jatyr. Dúrbi salyp anyq kórip turmyz. Ekinshi aınalymda aldyńǵy on shaqty júırik ekige bólindi. Endi anyq dámeli úsh at alǵa shyqty. Aıqasqa ekinshi. Janýar qaıystaı sozylyp keledi. Shabandoz bala da sıpaı qamshylap, taqymyn qysa túskendeı.
Úshinshi aınalymda Aıqasqa shyǵandap alǵa shyqty. Júırik, shyn júırik. Jarysqa qatysqan otyz qaraly báıge attarynyń bári osy tóńirektiń aty shyqqan júırikteri.
– Aıqasqa jarady, úmitińdi aqtady, – dep qýanyp jatyr aýyldas aǵaıyn.
Kóp tilegi qabyl bolyp, Aıqasqa birinshi bolyp keldi. Saýyryna deıin aqsabyndanyp terlegen. Solyqtap tur. Talaı kórip júrgen janýar. Bir qaraǵanda bitimine kóńil tola qoımaıtyn. Turqy shaǵyndaý. Shoqtyǵy da anaý aıtqandaı bıik emes. Tanaýy qutty bókenniń tanaýy tárizdi deldıip jatyr.
Endigisi qorytyndy. Bıyl jazǵy alǵashqy báıge. Bálkim sodan ba eken, báıgeni qyzyqtaýshylar qarasy kóp. Birinshi orynǵa 1 mıllıon teńge tıdi. Sońǵy jyldary aýyl-aımaqta júırik jylqy ustap, at jaratyp, báıgege qosatyn atbegiler kóbeıdi. Bizdiń jıen Nurbol da solardyń qatarynda. Áne bir jyly aǵylshyn tuqymdas qunan satyp alǵan. Onysy bir báıgege qosqanda tasyrqap, aldyńǵy oń jaq aıaǵyn mertiktirip aldy. Qanshama qarajaty shyǵyn bolsa da, Nurbol múlde qaıǵyrǵan joq. «Tulpar tuıaqtan qalady» dedi de qoıdy.
At ıesin qaýmalaı qorshap, qutty bolsyndy jaýdyryp jatyrmyz. Qolyndaǵy bir býma aqshany ózimen birge qýanyp, tulparyna tilektes bolǵan aǵaıynǵa taratyp berip jatyr. Báıgeni qyzyqtaı kelgen kórshiniń on jasar balasy:
– Aǵa, ana kisi nege aqsha taratyp jatyr? – dep surady.
– Tábárik, – dedim men, – burynǵynyń joralǵysy. Atbegiler, qusbegiler osyndaı tótennen buıyrǵan oljadan aǵaıynǵa syı-sııapatyn jasaıdy. Bul dástúr buryn tábárik dep atalǵan. Atam qazaqtyń kóńiliniń darqandyǵyn, peıiliniń keńdigin bildiretin dástúri.
Kórshiniń balasy kekilin bir sıpap qoıyp, oılanyp qaldy. Nesi bar, osyndaı jaqsylyqty súıegine sińire berse, izgiliktiń izetine bólenip óspeı me?
Kókshetaý