• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
О́ner 27 Maýsym, 2024

Sheteldegi sheber

53 ret
kórsetildi

Aıǵana Ǵalı esimi qazaq qyzy batys elderine keńinen tanymal. О́zi qanshama jyldan beri Londonda tursa da, kórmeleri sheteldiń beldi galereıalarynda ótse de, sýretshi shyǵarmashylyǵynyń túpqazyǵy – dala. Qazaqtyń ulttyq saryny – Aıǵana Ǵalı qylqalamyna negizgi arqaý.

Byltyr Londonda ótken kórmesinde de batys kórermeni kartı­na­­lar­daǵy názik bir shyǵystyq stıldi birden baıqady. Avtor abstraksııa stılinde salynǵan sýretteriniń jańa toptamasyn jaryq taqyrybymen baı­lanystyrǵan. О́mirdiń qalaı bas­taý alyp, jalǵasatynyn jet­kizýge tyrysqan. Jaryqty beıneleı otyryp, ózi dúnıege kelgen qazaq dalasy men kóshpelilerdiń ómirlik fılosofııasyn jetkize bilgen.

«Men úshin, eń aldymen mádenıetimizdi kórsetý mańyzdy. Bizdiń eshkimge uqsamaıtyn mentalıtetimiz bar, ony barshaǵa túsinikti tilmen, óner tilimen jetkizý qajet», deıdi Aıǵana Ǵalı.

Iá, dál osy kórmede óner­tanýshylar da sýretshiniń ózindik ereksheligine kýá boldy.

«Jarqyraǵan sharlar, ım­pýlstik elektr aǵyndary, sary sáýleler – munyń bári Aıǵana Ǵalıdiń sýretterinde kórinis tapqan. Avtor óz eńbekterinde jaryqpen shaǵylysyp, ártúrli keıipke engen zattardy beıneleýge tyrysqan. «Kartınalar múldem basqa tilde sóıleıdi. Kvant­tyq fızıka nemese kosmologııa tili me dersiń», degen sarapshylar.

Avtor sýretterine ulttyq reń berip, «Shańqobyz», «Kıiz úı», «Qosyn» jáne «О́rnek» dep ataǵan. «Táńir», «Dala» toptamalarynyń taqyryptarynan da týǵan jerge degen saǵynyshty baıqamaý múmkin emes. Kóbinese sheteldik óner keńistiginde baǵalanyp júr­gen sýretshiniń týyndylaryna degen suranys ta sol deńgeıde. Máselen, kartınalary Woodward, Geneva, Royal Mansour, Casablanca, St. Regis Hotels&Resorts, Marriott Hotels jáne Ulybrıtanııadaǵy The Ritz-Carlton syndy álemniń úlken qonaqúıleriniń qabyrǵasynda ilinip tur.

«Menińshe, kez kelgen qazaq­standyq sýretshi úshin shetelderde kórmelerge qatysyp, álemdik mádenıetpen bite qaınasý óte mańyzdy. Biraq solaı bola tura avtor óz únin saqtaı bilý kerek. Meniń baqytyma oraı, ju­mystarym zor suranysqa ıe jáne dúnıe júzi boıynsha jeke adamdardyń úılerine nemese murajaılarǵa qoıylǵan», deıdi Aıǵana Ǵalı.

Iá, sýretshiniń óz úni, óz qol­tańbasy, óz boıaýy bar. Shy­ǵarmalary da darqan daladan tynys alady. Avtor óz týyndylarymen Qazaqstandy múldem estip-bilmegen sheteldik ónersúıer kórermendi baıtaq dalamyzben tanystyryp júrgeni sózsiz.

«Avtordyń tól mádenıetine óte jaqyn ekendigin jáne ony joǵary baǵalaıtynyn anyq ańǵarýǵa bolady. Ol kóptegen ju­mysy arqyly uly daladan bas­­taý alatyn Táńirshildik ıdeıa­syn jetkizýge tyrysqan. Biraq onyń shyǵarmashylyǵynyń dinge esh qatysy joq, abstraktilik óner dep baǵalar edim», deıdi sarapshy Nıko Kos Erl.

Aıǵana Ǵalı shyǵar­ma­shy­lyǵynyń ereksheligi sol, kenep pen qaǵazdan bastap, toqyma men qolaǵa deıin paıdalanady. Shy­ǵarmashylyqta ár kezeńde túrli jańa baǵyttar, jańa saryndar paıda bolyp jatady. Sýretshi de iz­denisten kende emes. Taqyrybyn joǵaltpaı, tek usyný formatyn jetildirip, kásibı ma­mandardyń jaqsy baǵasyn alyp júr.

«Atam sýretti keremet salatyn. Anam da shyǵarmashylyqpen aınalysty. Osynyń bári meniń ómirime, kózqarasyma, óner­ge qushtar bolýyma áser etti. Aı­nalamnan, tabıǵattan, bar­lyq jandy-jansyz dúnıeden sulýlyqty kóre bilý – meni osy deńgeıge jetkizdi dep oılaımyn. Áli de shabytymdy shyńdaı túsetin – osy álem, men kórgen dala, men ósken orta. О́zim qalaı jaryqqa umtylsam, qylqalamym da sezgenimdi, túıgenimdi saldy. Árqashan aınalama qulaq túrip júremin. Aspannyń, kún men tún, jaryq pen kóleńke, jel men jaýynnyń daýysyn estigim keledi. Tabıǵattyń ár kúıine, tylsymyna kýá bolǵym keledi», deıdi ózi.

Sýretshiniń shyǵarmashylyǵy áralýan formaǵa ıe. Ásirese onyń mataǵa salǵan sýretteri kóp suralyp jatady. Aıta keteıik, Aıǵana Ǵalı álemge «Dala» atty óner týyndylarymen tanymal.