Qulsary turǵyndarynyń qýanyshy

Bir kúnde baspanasynan aıyryl­ǵan 30 myńnan asa qulsarylyq­tyń keı­biri aǵaıyn-týysyn jaǵalap ket­ti. Kóp­­shiligi Qulsary men Atyraý qalasyndaǵy, kórshiles Mańǵystaý oblysyndaǵy janashyr jandardyń úıi men evakýasııalyq pýnktterdi, «Teńiz» ken ornyndaǵy jataqhanalardyń qýyqtaı bólmesin ýaqytsha panalaýǵa májbúr bolǵany belgili.

Atyraý oblystyq qurylys bas­qarmasynyń basshysy Nurbergen Qusaıynovtyń aıtýynsha, tasqyn sýdan zardap shekken turǵyndar úshin Qulsary qalasynda jańa shaǵyn aýdan boı kóterdi. Shaǵyn aýdan «Bolashaq» dep atalady. Munda 100 turǵyn úı salýǵa jergilikti 8 merdiger kompanııa tartyldy. Jańadan boı kótergen 80 úıdiń qurylysyna «Qazaqstan halqyna» qory demeýshilik tanytty. Al 20 úıdi salýǵa jergilikti bıýdjetten qarjy bólindi.

«Merdigerler jumysty maýsym aıyn­da bastady. Ár úıdiń qurylysyn júrgizýge 10 sotyq jer telimi bólindi. Jumys eki aýysymmen – kúndiz de, túnde de jal­ǵas­ty. Jańa úılerge sý, gaz, elektr je­lisi tartyldy. Osy kezge deıin 62 úı­diń qurylysy tolyǵymen aıaqtaldy. Endi 58 úıdiń qurylysyn qyrkúıektiń sońy­na deıin aıaqtaý kózdelip otyr», dedi N.Qusaıynov.

Turǵyn úı qurylysyn júrgizgen mer­digerdiń biri – «Armandastar Atyraý» JShS. Bul seriktestik 14 úıdiń qurylysyn júrgizgen. Seriktestik dırektory Amandyq Imanbaevtyń aıtýyna qaraǵanda, qurylys jumysyna otandyq materıaldardy paıda­la­nýǵa basymdyq berilgen. Máselen, Mańǵystaý oblysyndaǵy Beıneý aýdanynan tas ákelingen.

«Qazaqstan halqyna» qory basqarma tóraǵasynyń orynbasary Lázzat Shyńǵysbaevanyń aıtýynsha, Qulsary qalasyndaǵy 80 turǵyn úıdiń qurylysyn júrgizýge 2 mıllıard 640 mıllıon teńge bólinipti. Munda 1 úıdi salýǵa shamamen 31 mıllıon teńgeden astam qarjy jumsalypty. Tıptik úlgidegi jańa úılerdiń árqaısysynyń aýdany – 100 sharshy metr. Turǵyn úılerdiń avtorlyq dızaınyn «Etalon Project Group» JShS daıyndaǵan eken. Serik­testik dızaınnyń saqtalýyna jiti baqylaý júrgizip otyr. Al tehnıkalyq qadaǵalaýdy «ZAF-Stroıservıs» JShS júzege asyryp keledi.

Tasqyn sýdan zardap shekken turǵyn­darǵa qurylysy tolyq aıaqtalǵan 62 úıdiń kilti tapsyryldy. Turǵyndar qýanyshyn bólisýge kelgen Atyraý oblysynyń ákimi Serik Shápkenovtiń aıtýynsha, endi shaǵyn aýdanda jańa turǵyn úılermen birge 2 myń oryndyq Binom mektebin, 300 oryndyq balabaqsha nysanyn salý jos­parlanyp otyr. Sondaı-aq shaǵyn alleıa­lar salynady.

«Bıyl kóktem maýsymy qapylyspen ótti. Endi qıyn kúnder artta qaldy. Biz úlken synaqty abyroımen eńserdik. Prezıdent Qasym-Jomart Toqaevtyń tapsyrmasymen tótenshe jaǵdaıdyń saldaryn joıýǵa bar kúsh-jigerimizdi saldyq. Endi bul shaǵyn aýdandy damytý baǵdarlamasy qolǵa alynady. Aldaǵy jyly áleýmettik nysandardyń qatarynda dene shynyqtyrý-saýyqtyrý kesheni de salynady», dedi Serik Shápkenov.

Jańa baspananyń kiltin alǵan turǵyndardyń qýanyshynda shek joq. Bir-birin qut­tyqtap, keıbireýi kózine jas aldy. Al balalary qyzyl lenta baı­lanǵan kiltti ustaýǵa umtylyp, bir-biri­men talasyp jatty.

«Buryn Avtojolshylar shaǵyn aýdanynda turǵan edim. Kóktemde úıimdi tasqyn sý basyp, turýǵa jaramsyz bolyp qaldy. Sodan beri jańa baspanamyz bolsa dep ańsap júr edim. Endi, mine, jańa úıdiń kiltin alyp, qýanyp turmyn», deıdi Sholpan Nazarova.

Birneshe aıdan soń Amanǵalı Tólegenov te jańa baspanaǵa ıe boldy. Ol otbasymen «Teńiz» ken ornyndaǵy jataqhanada shildege deıin turypty. Keıin jataqhanany bosatýdy surapty. Onyń otbasynda 5 adam bar. Keıingi 1,5 aıdan beri baspana jaldap otyr.

«Áıelim ekeýmiz ótemaqy alýǵa qujat tapsyrdyq. Qazir jasym – 62-de. Mundaı jasta aýyr jumysty atqarý qıynǵa soǵady. Jas jigit bolsam, qurylys jumy­syn atqarar edim», deıdi ol.

«Bolashaq» shaǵyn aýdan atalǵanymen, Qulsary qalasyna deıingi aralyqta edáýir qashyqtyq bar. Biraq muny qyzmettik kólikpen júretin jergilikti ákimdiktiń ókilderi «Qulsaryǵa tıip tur ǵoı» dep bas­qasha sıpattaıdy. Eki aralyqqa qoǵamdyq kólik qatynamasa, ásirese egde jastaǵy turǵyndar men oqýshylarǵa Qul­saryǵa jaıaý jetý ońaıǵa soqpaıdy. Al­­daǵy ýaqytta osy másele de eskerilgeni jón.

О́temaqy alǵandardyń birqatary Qulsarydaǵy baspanalaryn jóndeýden ótkizip, keıbiri jańasyn satyp alǵan. Máselen, sý tasqynynan zardap shekken­­derdiń qatarynda Qadyrbek Qospaqov ta bar. Onyń úıine 5 sáýirde tasqyn sý kirgen.

«Tasqyn sý tez keldi. Tipti zattarymyzdy jınaýǵa, kıimderimizdi alýǵa úl­ger­­medik. Qujattarymyzdy ǵana alyp, bas­panamyzdy tastap ketýge májbúr boldyq. Sý deńgeıi tez kóterilip, 20 kúnde úıimiz jaramsyz bolyp qaldy. Sol sebepten kórshiles Mańǵystaý oblysyndaǵy Boranqul aýylyna baryp, ýaqytsha panaladyq. Keıin Jylyoı aýdandyq ákimdiginen kómek berildi», deıdi Q.Qospaqov.

Onyń aıtýynsha, arnaıy komıs­sııanyń músheleri burynǵy úıine zerdeleý júrgizgen. Sodan soń baǵalaý komıssııasynyń mamandary onyń úıin jaramsyz dep tanýǵa sheshim shyǵarypty.

«Maýsym aıyna deıin otbasymyz týraly málimetterdi, jaramsyz dep tanylǵan úıimniń qujattaryn arnaıy komıssııaǵa tapsyrǵan edik. Komıssııa ótemaqyǵa beriletin qarjyny eseptep berdi. Bes jumys kúninde arnaıy esepshotyma ótemaqy qarjysy tústi. О́temaqyǵa berilgen qarjynyń mólsheri kóńilimnen shyqty», deıdi Q.Qospaqov.

Ol ótemaqy qarjysyn alǵan soń jańa baspana satyp alýǵa bekinipti. Sóıtip, Atyraý, Aqtaý, Aqtóbe qalasynan satyp alý nusqasyn qarastyrǵan. «Jańa baspana izdep, biraz júrip qaldyq. О́temaqy qarjysyna ózge qalalardan úı sa­­typ alatyndaı múmkindik boldy. Biraq týǵan jer ystyq bolady eken. Basqa qalaǵa kóship kete almadyq. Sol sebepten Qulsarydan eki qabatty kottedj satyp aldyq. Jaqynda kóship keldik», dedi ol.

Atyraý oblystyq kásipkerlik jáne ónerkásip basqarmasynyń bólim basshysy Sáttiǵul Sabyrovtyń deregine qaraǵanda, óńirlik komıssııa músheleri tasqyn sýdyń saldarynan 300 kásipkerlik nysannyń búlingeni anyqtalǵan. Soǵan baılanysty Qulsary qalasyndaǵy tasqyn sýdan zardap shekken kásipkerlerge ótemaqy tóleý júrip jatyr.

«Osy kezge deıin óńirlik komıs­sııanyń 15 otyrysy ótti. Sonyń qorytyn­dysymen 288 kásipkerdiń ótinishi qana­ǵat­tandyryldy. Kásipkerlerge ótemaqy tóleý úshin 2,6 mlrd teńge bólindi», dep málimdedi S.Sabyrov.

42 kásipkerdiń ótinishi Ulttyq ekonomıka mınıstrliginiń buıryǵyna sáıkes 10 jeltoqsanǵa deıin qaralady. Jalpy, kásipkerlerdiń shyǵyndaryn esepteý jumysyna 13 baǵalaý kompanııasynan 58 maman tartylǵan. Nysandary búlingen kásipkerler eseptelgen ótemaqyǵa qatys­ty shaǵym túsirmepti.

Atyraý oblysy