Elimizde kásiptik-tehnıkalyq bilim beretin 772 uıym bar, onda 565 myń stýdent oqıdy. Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev Ulttyq quryltaıdyń tórtinshi otyrysynda suranysqa ıe jumysshy mamandyqtardy daıarlaýǵa basymdyq berý keregin aıtty. О́ıtkeni olardyń erteń-aq oqýyn támamdaıtynyn eskersek, túlekter jumyssyzdardyń emes, jumysshy mamandyq ıeleriniń qataryn tolyqtyrýǵa tıis. Sonda eńbek naryǵynda jumysshyǵa tapshylyq bolmaıdy.
Prezıdent Ulttyq quryltaıda sóılegen sózinde: «О́zderińiz bilesizder, men 2025 jyldy «Jumysshy mamandyqtary jyly» dep jarııaladym. Bul – kásiptik jáne tehnıkalyq bilim berý salasyn jańǵyrtýǵa jáne jumysshy mamandardyń qoǵamdaǵy bedelin arttyrýǵa arnalǵan mańyzdy sheshim.Jastardyń múmkindigin arttyryp, kásibı baǵyt-baǵdar berýge basa nazar aýdarý qajet. Olardyń suranysqa ıe jumysshy mamandyqtardy meńgerýine jaǵdaı jasaý kerek. Bul – óńir basshylarynyń báriniń mindeti.Jastardyń zaman talabyna saı bilim alýyn qamtamasyz etý úshin Úkimet pen oblys ákimdigi Qosshy qalasynda halyqaralyq deńgeıdegi kolledj ashýy kerek. Qalanyń Astana irgesinde turǵanyn jáne turǵyndarynyń sany tez ósip kele jatqanyn eskersek, bul – óte ózekti másele», degen Memleket basshysy maman daıarlaýdaǵy mańyzdy qadamdarǵa toqtaldy.
Rasynda, bıyl básekege qabiletti maman daıarlaýǵa, bilim uıymdaryn materıaldyq-tehnıkalyq quraldarmen jabdyqtaýǵa, pedagogterdiń biliktiligin arttyrýǵa kóp kóńil bólinip jatyr. Tehnıkalyq, kásiptik bilim berý júıesin damytýǵa bıznes-qurylymdar men ınvestorlardy tartý kózdelgen. Kásiporyndardyń tapsyrysy negizinde ekonomıkaǵa qajetti mamandardy maqsatty túrde daıarlaýǵa basymdyq beriledi.
Jyl basynda Úkimet 7 baǵyt boıynsha 70 tarmaqty qamtıtyn «Jumysshy mamandyqtary jylyn ótkizý» jónindegi is-sharalar josparyn bekitti. Oqý-aǵartý mınıstrligi tehnıkalyq jáne kásiptik bilim berýdi transformasııalaýdyń 2025–2027 jyldarǵa arnalǵan jol kartasyn qabyldady.
Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrligi eńbek resýrstaryn boljaýdyń ulttyq júıesin qalyptastyrý jáne onyń nátıjelerin paıdalaný qaǵıdalaryna sáıkes qysqamerzimdi kezeńge (1 jyl), ortamerzimdi kezeńge (6 jyl), uzaqmerzimdi kezeńge (2050 jylǵa deıin) eńbek resýrstaryn boljaýdyń ulttyq júıesin qalyptastyrady. Ortamerzimdi boljamǵa sáıkes 2025–2030 jyldar aralyǵynda jumysshy mamandyqtarǵa suranys aıtarlyqtaı artady. Naqtyraq, sanmen aıtar bolsaq, osy kezeńde eńbek naryǵyna 403 myń jumysshy qajet bolady. Onyń ishinde eń suranysqa ıe mamandyqtardyń tizimin júk kóliginiń júrgizýshileri (21,8 myń) bastaıdy. Santehnıkter men qubyr jóndeýshilerge (17,3 myń), dánekerleýshilerge (15,6 myń), qurylysshy brıgadırleri (11,9 myń), avtobýs júrgizýshileri (10,9 myń), sylaqshylar (9,9 myń), tehnık-elektrık (9,7 myń), traktorshy (9,7 myń), qurylysshy-montajshylar (8 myń), ónerkásip jabdyqtar slesarleri, basqa da mamandyq ıelerine suranys kóbeıedi.
Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrligi mamandyq tańdaýǵa járdemdesetin «Mansap Compasy» aqparattyq platformasyn iske qosty. Osy arqyly el azamattary kásibı mansapty tańdap, óziniń mansaptyq baǵytyn basqara alady. Bul jobada jasandy ıntellekt tehnologııasy, «Amazon» kompanııasynyń sheshimderi paıdalanyldy. Jasandy ıntellektiniń arqasynda platforma ashyq derekqorlardaǵy bos jumys oryndardy anyqtap, ózekti mamandyqtarmen ara qatynasyn belgileıdi. Platformada qoljetimdi bos jumys oryndary, jalaqy, bilim deńgeıine qoıylatyn talaptar, bilim berý mekemeleriniń reıtıngteri, kóptegen ózge málimet týraly egjeı-tegjeı taldaý jasalǵan. Bul birinshi kezekte jastardyń eńbek naryǵynan óz ornyn tabýǵa múmkindik beredi. Jumysqa ornalasý úrdisin tıimdi etedi», dep jazylǵan mınıstrliktiń redaksııaǵa usynǵan resmı aqparatynda.
Elimizde 2012 jyldan bastap stýdentterdi dýaldy oqytý júıesi iske asyp keledi. Osy arqyly jastar mashyǵyn tájirıbede shyńdaýǵa múmkindik aldy. Dýaldy oqytýdyń shartyna sáıkes stýdentter teorııalyq negizderdi kolledjde ótip, tájirıbelik daǵdylaryn jumys ornynda shyńdaıdy. Oqý-aǵartý mınıstrliginiń redaksııaǵa usynǵan resmı aqparatynda: «Dýaldy oqytý memlekettik bilim berý tapsyrysy sheńberinde barlyq stýdentterdiń 28%-yn qamtıdy. Oǵan 10 myńnan astam kásiporyn qatysady. 2025 jyly suranysqa ıe mamandyqtarmen 100% tegin qamtamasyz etiledi. Búgingi kúni bul kórsetkish 90%-dy qurap otyr. Qazir elimizdegi kolledjderde kadr daıarlaýda tehnıkalyq mamandyqtarǵa suranys artyp keledi. Atap aıtsaq, bul qatarda geologııa, taý-ken ónerkásibi, energetıka, metallýrgııa, mashına jasaý, kólik, baılanys, telekommýnıkasııa, IT baǵyttarynyń mamandyqtary bar. Memleket basshysynyń tapsyrmasyna sáıkes 2025 jylǵa deıin memlekettik tapsyrystyń 70%-y tehnıkalyq mamandyqtarǵa baǵyttalady. Osyǵan baılanysty biz jastardy tehnıkalyq mamandyqtardy meńgerýge shaqyramyz», dep jazylǵan.
Jalpy, jumysshy mamandyqty meńgerip, keleshekte qolynan is keletin azamat bolýdy kózdegen jastarǵa múmkindik kóp. Kásiptik-tehnıkalyq kolledjder memlekettik tapsyrys sheńberinde tek eńbek naryǵyna qajetti mamandardy daıarlaıdy. Demek kolledj túlegi ózi tańdaǵan mamandyqtyń naǵyz maıtalmany bolýdy murat tutsa, sol baǵytta talmaı izdense, sózsiz maqsatyna jetedi, suranysqa ıe bolady.