Saran birtindep óndiristiń berekeli oshaǵyna aınalyp keledi. Máselen, «Tengri Tyres» shına zaýytyna «Tatneft» pen «GK «Allıýr» 531,8 mln dollar ınvestısııa quıǵan. Zaýyt alańy – 106 myń sharshy metr. Ozyq tehnologııa rezeńke qospalardy ázirleýden bastap, jınaqtaý men výlkanızasııaǵa deıin tolyq sıklmen shınalardy óndirýge meılinshe múmkindik beredi.
Shına elge de, ekportqa da shyǵyp jatyr
Zaýyttyń jylyna 3 mln jeńil jáne 500 myń júk kóligine arnalǵan shına shyǵaratyn qaýqary bar. Byltyr maýsymda «Attar» brendiniń jeńil avtokólikterine arnalǵan shınalardyń serııalyq óndirisi jolǵa qoıyldy. Jeńil avtokólikter men jol talǵamaıtyn temir tulparǵa arnalǵan qos modeldi shına ázirlendi. Munymen qosa qysqy shınanyń da túrlerin shyǵar-dy. О́ndiris basshylary zaýyt ashylǵaly beri 450 myń shına shyǵarylǵanyn aıtady. Jyl sońyna deıin alǵashqy bir mıllıondyq mejeni baǵyndyrýdy josparlap otyr. 2028 jylǵa qaraı zaýyt qýatyn 7 mln shınaǵa deıin arttyrý kózdelgen.
О́ndiris rettiligi 5 kezeńdi qamtıdy. Alǵashqyda ártúrli shıkizat túrinen rezeńke qospalar ázirlenedi. Sosyn sapaly shınanyń jabdyqtary (mataly kord, breker, protektor) daıyndalady. Odan keıin barlyǵy jınaqtalyp, shına qalybyna kelgende ony výlkanızasııalaý úderisi júredi. Kúrdeli qalyptaý amaldary arnaýly qalypta joǵary qysym men belgili bir temperatýrada júzege asyrylady. Osylaısha, rezeńke qospasy óz qasıetterin ózgertip, qajetti protektor men búıirlik bólikterdiń sýretimen sońǵy pishini shyǵady. Sońynda daıyn ónim óte muqııat tekseristen ótedi.
«Shına qurylymy 7 negizgi elementten turady. Germoqabat ónimniń germetıkalyǵyn qamtamasyz etip, aýanyń syrtqa shyǵýyna jol bermeıdi. Borttyq saqınalar men qanatshalar shına men dóńgelek dıskisiniń durys ornalasýyn qamtamasyz etedi. Kelesi element – búıirlik bólikter, osy arada barlyq jazý aıqyn oqylyp, kórinedi. Odan keıin qabattasyp ornalasqan karkas eki túrge bólinedi: mataly jáne metaldy (breker). Negizgi mindeti – shınany mehanıkalyq zaqymdanýdan meılinshe qorǵaý. Sońǵy elementi – protektor. Osy jetilgen 7 elementtiń árqaısysy arnaıy jabdyq qalybynda óndiriledi», deıdi «Tengri Tyres» JShS dırektorynyń óndiris jáne tehnıkalyq qamtamasyz etý jónindegi orynbasary Maksım Belıavskıı.
Byltyr jazda «Attar» shınalarynyń Reseıge alǵashqy jetkizilimderi bastalǵan. Taıaýda 900 shına Qostanaıdaǵy «Allur» kásipornyna jiberilipti. Endi 205/55 R16 mólsherli «Attar S01» modeldi jazdyq shınalar otandyq jeńil avtokólikterdiń dóńgelegine taǵylady. Sóıtip, buǵan deıin tek sheteldik shına taǵynǵan temir tulparlar endi tolyqtaı otandyq ónimmen qamtyla bastaıdy.
«Artel»-den «Samsung»-qa deıin
Saran ındýstrııalyq aımaǵynda ornalasqan «Silk Road Electronics» kásiporny turmystyq tehnıka shyǵarýmen aınalysady. Jalpy aýdany 61 myń sharshy metrden astam óndiris aımaǵynda túrli seh jumystary retimen jolǵa qoıylǵan. Onyń ishinde emaldaý men untaqty boıaý sehy, termoplast-avtomat sehy sekildi óndiristiń negizgi kúshin quraıtyn aımaq bar. Kásiporyn «Artel» brendimen teledıdar, elektrli sý jylytqysh, shańsorǵysh, asúı toqpeshi, aýasorǵysh, kir jýatyn mashına, jeldetkish sekildi turmystyq tehnıka túrlerin shyǵarady. Qazirge deıin 280 myńnan asa tehnıka saýdalanyp úlgergen.
«Kompanııa – elimizdegi turmystyq tehnıka shyǵaratyn jalǵyz óndiris orny. Aldymyzda úlken meje bar. Qurylysty aıaqtaǵanymyzǵa kóp bola qoıǵan joq. Eskirgen ǵımaratty qaıta qalpyna keltirýge, zaýytty zamanaýı qajetti jabdyqtarmen qamtamasyz etýge kóp kúsh jumsadyq. Saýdaǵa kiriskenimizge ekinshi jyl boldy. Alǵashqy kórsetkishimiz jaman emes. Bizdiń ónim quny syrttan ákeletin turmystyq buıymdarmen salystyrǵanda áldeqaıda tómen. Sapasyna da basa mán beremiz. Iri saýda núktelerinen bólek, ınternet arqyly da saýdany kúsheıtip jatyrmyz. Ásirese «Kaspi.kz» qosymshasy sekildi onlaın saýda platformalaryn tıimdi paıdalanamyz. Satý bólimi menedjerleriniń biliktiligi arqasynda ónimderdi TMD elderine de eksporttaımyz. Bul – kompanııanyń alǵa qoıǵan basty maqsattarynyń biri. Eger shetel naryǵyna shyqsaq, onda kásipornymyz mol tabysqa kenelip, myńdaǵan jumys ornyn ashýǵa múmkindik bolady», deıdi «Silk Road Electronics» JShS dırektory Aleksandr Krıtskıı.
Byltyr «Silk Road Electronics» jáne «Samsung Electronics» otandyq kásiporynda teledıdar óndirisin bastaý týraly kelisimge qol qoıdy. Bıyl jabdyqty ornatý, personaldy oqytý jáne sapany baqylaý júıesin ornatý sekildi daıyndyq jumystary júrgizildi. Jeli tamyz aıynda tolyq iske qosylmaq. Kóktemde kompanııalar «SmartThings» sıfrlyq platformasyna biriktirilgen «Samsung» avtomatty kir jýǵysh mashınalaryn shyǵarý týraly jańa kelisimge qol qoıdy. Jyl sońyna qaraı óndiris iske qosylady.
«Bizdiń kompanııa álemdik naryqqa energııaǵa tıimdi, paıdalanýǵa óte yńǵaıly turmystyq tehnıkany shyǵaryp jatyr. Qyzmetkerlerimiz óndiris kezinde tehnıkalyq ınnovasııalardyń ıgiligin kádege jaratýǵa umtylady. О́nim kópshilik talǵamynan shyǵyp, kózge tartymdy kóriný úshin dızaınyna da erekshe mán beremiz. Álemdik brend qalyptastyrý maqsatynda tájirıbemizdi árdaıym tolyqtyryp, izdenisten qol úzbeımiz», deıdi seriktestik basshysy.
Alyp kompanııaǵa aınalady
«QazTehna» JShS – avtobýs qurastyrýmen aty shyqqan kompanııa. Bes jyldyń ishinde Qaraǵandy avtoparkin ǵana jańartqan joq, Astana, Shymkent, Almaty jáne basqa da qalalarǵa avtobýs qurastyryp berip otyr. Kúnine 4-5 avtobýs jolǵa shyǵady. Osy ýaqyt ishinde shamamen 6 000 avtobýs pen 3 500-ge jýyq arnaıy jáne júk tehnıkasyn óndirgen.
«Qazir bizdiń zaýyt eki negizgi baǵytta jumys isteıdi: biri – jolaýshylar tasymalyna arnalǵan avtobýstar, ekinshisi – tótenshe jaǵdaılar qyzmeti men Ishki ister mınıstrligine arnalǵan arnaıy tehnıka. Barlyq tehnıka elde qurastyrylyp, daıyn ónim retinde shyǵarylady. Árbir bólshek, árbir komponent óndiristik tizbekte óz ornyn taýyp, naqty standartqa saı jasalady», deıdi zaýyttyń tehnıkalyq damý jónindegi dırektory Ádil Shaıkemelov.
Elimizde avtokomponentter bazasyn jasaıtyn kásiporyndar joqtyń qasy. Sondyqtan bul baǵytty ózderi qolǵa alyp, jergilikti óndiristi damytýǵa bet burmaqshy. «Qazirdiń ózinde akkýmýlıator batareıalary, symdar, keıbir bólshekter el ishinde óndirilip jatyr. Biraq bul jetkiliksiz. Osy baǵytty keńeıtýge talpynyp jatyrmyz» deıdi dırektor.
Zaýyttyń mańyzdy jobalarynyń biri – shtampovkalyq óndiristi iske qosý. Bul joba aıasynda 2026 jyldan bastap avtobýstardyń qańqalyq bólshekteri shanaqtyń aldyńǵy, artqy jáne búıir bólikteri, tóbe elementteri elde óndirilmek.
О́nerkásip jáne qurylys mınıstrliginiń aqparaty boıynsha, elimizde 16 arnaıy ekonomıkalyq aımaq pen 55 ındýstrııalyq aımaq jumys isteıdi.
«Silk Road Electronics» turmystyq tehnıka zaýyty jaqyn kúnderi «Samsung» teledıdarlaryn shyǵara bastaıdy. Bul – halyqaralyq seriktestik aıasyndaǵy úlken jetistik. Al «QazTehna» byltyr 1 400 avtobýs óndirip, eldegi jalpy suranystyń jartysyn ótedi», deıdi mınıstr Ersaıyn Naǵaspaev.