Aqtóbe oblysynyń kásipkerler palatasynda «Bir aýyl – bir ónim» jobasyna qatysqan jeńimpazdar marapattaldy. Bıyl Mártók aýdanynda maral ósiretin «Zárý» sharýa qojalyǵy, Qobda aýdanynda «Qobda Milk» brendimen sút ónimderin shyǵaratyn «Nur-MTS» sharýashylyǵy, Qarǵaly aýdanynda bal sharýashylyǵymen aınalysatyn jeke kásipker Nıkolaı Rovenskıı úzdik dep tanyldy.
Saltanatty rásimde óńirlik kásipkerler palatasynyń dırektory Dıdar Boranqulov pen oblystyq kásipkerlik basqarmasynyń basshysy Almas Salyqbaev jeńimpazdarǵa sertıfıkattar men arnaıy músinshiler tabystady. Úsh kásipker endi Astanada ótetin «Bir aýyl – bir ónim» kórmesine Aqtóbe oblysynyń atynan qatysady.
«Ulttyq kásipkerler palatasy aýyldardan básekege qabiletti ónim shyǵara alatyn kásipkerdi shyǵarý maqsatynda úsh jyl buryn qolǵa alǵan bastama ómirsheńdigin kórsetti. Onyń bir dáleli, jyl saıyn osy jobaǵa qatysýshylar qatary kóbeıip keledi. Bıylǵy úzdikterdi qoldaýda eki máselege nazar aýdarylady. Birinshiden, jeńimpazdar óz kásipterin damytý maqsatynda memlekettik qaıtarymsyz granttar konkýrsyna qatysyp, 5 mln teńgege deıin qarjy alý múmkindigine ıe bolady. Ekinshiden, kásibı marketologter olardyń ónimderin biregeı joba retinde tanytýǵa, sertıfıkattaýǵa yqpal etip, eksportqa shyǵarýǵa qoldaý kórsetedi. Nazar aýdararalyq jaıt, ótken jyldan bastap qaıtarymsyz granttar tek «Bir aýyl – bir ónim» jobasynyń jeńimpazdary men áleýmettik-kásipkerlik mártebesi bar kásipkerlerge ǵana beriletin boldy. Qazirde kásipkerlerdiń jeńildetilgen nesıe alýyna baǵyttalǵan túrli memlekettik baǵdarlamalar bar. Munyń úzdik úlgisi – «Aýyl amanaty» jobasy. «Bir aýyl – bir ónim» jobasynyń jeńimpazdary ónim óndirýshiler ǵana emes, óńirlik brendti qalyptastyryp júrgen azamattar. Olar óz jetistikteri arqyly jańa kásip bastaǵandarǵa ónege kórsetip keledi. О́ıtkeni jobanyń túp negizinde jergilikti shıkizatty paıdalaný, qol eńbegimen biregeı ónim jasaý, aýyldy damytý bastamasy tur», dedi oblystyq kásipkerlik palatasynyń dırektory Dıdar Boranqulov.
«Bir aýyl – bir ónim» jobasy aıasynda jer-jerde qolda bar shıkizatty óńdep, túrli turmystyq, sándik buıymdar jasaıtyn, ekologııalyq sapaly tamaq ónimderin óndirýmen qatar, olardy tutynýshylarǵa jetkizý joldaryn qalyptastyrǵan aýyl kásipkerleri jyl saıyn kóbeıip keledi. Aıtalyq, bıylǵy jyldyń jeńimpazy «Zárý» sharýashylyǵynyń ıesi Baný Tilegenova segiz jyldan beri Mártók aýdanynyń Qazan aýylynda maral ósirip, onyń múıizderin emdik maqsattarǵa paıdalanýdy jaqsy jolǵa qoıǵan. Budan bólek, kásipker medısınalyq týrızmdi de damytyp otyr. Qysy-jazy Qazan aýylyndaǵy shıpajaıǵa jan-jaqtan emdelýshiler kóp keledi.
Qobda aýdanyndaǵy «Nur-MTS» sharýa qojalyǵynyń basshysy Nursulý Sataevanyń aıtýynsha, sharýashylyq mamandary 300 iri qarany kútip-baptap, saýylǵan sútin óńdep, qaptamalarǵa salyp, jan-jaqqa taratýmen aınalysady. Bul – aýyl klasteri úlgisi. Ázirshe, sharýashylyq ónimderin aýdanǵa, Aqtóbe qalasyna taratyp keledi. Qojalyq ıesi aldaǵy ýaqytta granttyq qarjyǵa qol jetkizse, sútti óńdeıtin, saqtaıtyn jańa jabdyqtar satyp alýdy maqsat etip otyr.
Bes jyl buryn «Aýyl amanaty» jobasymen jeńildetilgen nesıe alyp, oǵan 10 ara uıasyn satyp alǵan Nıkolaı Rovenskıı osy erekshe jándikti ósirýdiń qyr-syryn talmaı úırenip keledi. Burynǵy temirjol ınjeneri osyndaı táýekelge barǵanyna ókinbeıdi. Qarǵaly ózeniniń boıyndaǵy toǵaıda omartasyn qurǵan kásipker mamyrdan kúzge deıin aralaryn baptaýmen aınalysady. Búginde sharýashylyǵyndaǵy 30 karnıka tuqymdy ara uıasynan satylymǵa tórt túrli bal shyǵaryp otyr. О́nimderi Aqtóbe oblysynda jaqsy suranysqa ıe.
Shara barysynda kásipkerlik basqarmasynyń ókilderi qaıtarymsyz granttarǵa ótinim berý sharttaryn túsindirdi. Grant ıegeri memleket qarjysyn jabdyqtar men shıkizat, franshıza satyp alýǵa, jańa tehnologııa engizýge, ǵylymı zertteý jumystaryna jumsaýǵa tıis. О́z kezeginde kásipkerlerge de talap qatań. О́ıtkeni joba bastaýǵa usynys bildirgen kásipker 20% mólsherinde óz qarajatyn qosady. Grantty basqa maqsatqa paıdalanýǵa múlde bolmaıdy. Túpki nátıje – ónim óndirý, birneshe jumys ornyn qurý. Jaqyn kúnderi Aqtóbe oblysynyń kásipkerlerinen qaıtarymsyz grant alý jobasyna ótinim qabyldaý bastalady.
Aqtóbe oblysy