Atyraý oblysynda kóne dáýirdiń kómbesi saqtalǵan tarıhı mekender az emes. Máselen, Qyzylqoǵa aýdanynda Qarabaý-2, Qaraqudyq-1, Qaraqudyq-2 qorǵany bar.
Oblystyq tarıhı-ólketaný mýzeıiniń dırektory Muhanbetqalı Kıpıevtiń deregine qaraǵanda, atalǵan qorǵandardan 1000-ǵa jýyq jádiger tabylypty. Máselen, Qarabaý-2 qorǵanynda toǵyz qabir saqtalǵan. Onyń ishinde jeteýi tonalmaǵany anyqtalypty.
«Osy kezge deıin tonalmaı jetken qabirlerden 100-ge jýyq altyn men kúmisten, asyl tastan jasalǵan áshekeı buıymdar, qarý-jaraq, qysh pen súıekten jasalǵan ydystar tabyldy. Al Qaraqudyq-1, Qaraqudyq-2 qorǵandaryndaǵy qabirlerdi zertteý kezinde aqbóken men qasqyrdyń beınesi bar kúmis pıktogramma, altynnan daıyndalǵan zergerlik buıymdar, keramıkalyq jáne aǵash ydystar, turmysta qoldanylatyn ártúrli zat, qola qazandar, temirden, qoladan jasalǵan akınak, semser men naıza sekildi qarý-jaraqtyń bólikteri, jebe ushtary shyqty», deıdi M.Kıpıev.
Onyń pikirinshe, atalǵan qorǵandarda júrgizilgen qazba jumysy kezinde alynǵan birneshe jádiger nazar aýdartyp otyr. Sonyń biri – bulan múıizinen qashalǵan qurbandyq ydysy. Mundaı jádiger el tarıhynda sırek kezdesedi.
Sondaı-aq tańbalanǵan qysh ydys boıaýmen qaptalypty. Ań stılindegi aýyzdyq súıekten daıyndalypty. Keıbir jádigerler osy kezge deıin elimizdiń ózge óńirinen tabylmaǵan. Bul kóne tarıhtan syr shertetin jádigerlerdiń qundylyǵyn arttyra túsedi.
Munaıly óńirdegi taǵy bir tarıhı meken – Shoshaq atalatyn qumdy tóbe. Munda eneolıt dáýirindegi qabirler saqtalǵan. Atalǵan tóbedegi qabirden bizdiń zamanymyzǵa deıingi V-IV myńjyldyqtan syr shertetin 605 jádiger tabylypty. Onyń ishinde tas baltanyń bólikteri, kremnıı plastınalary, óńdelgen qaıyrshaq monshaqtar kolleksııasy men tas bilezikter bar.
Atyraý oblysy