2025 jyldyń qorytyndysy boıynsha Qazaqstan adam kapıtalynyń jahandyq baǵalaýynda óz ornyn aıtarlyqtaı jaqsartty. Dúnıejúzilik banktiń derekterine sáıkes, Qazaqstan Human Capital Index Plus (HCI+) ındeksi boıynsha 230 ball jınap, 13 orynǵa kóterilip, 161 eldiń ishinde 42-oryndy ıelendi, dep habarlaıdy Egemen.kz.
HCI+ kórsetkishi boıynsha Qazaqstan Eýropa, Azııa jáne Taıaý Shyǵystaǵy keıbir memleketterden joǵary oryn aldy. Mysaly, Qazaqstan Argentına (200), Malaızııa (201), Grýzııa (207), Ázerbaıjan (208) jáne Qytaı (218) sııaqty elderdi basyp ozdy. Sondaı-aq Qazaqstan Moldova men Grekııa (222 ball), Armenııa (224), Bolgarııa (226), Italııa (225) jáne Túrkııa (228) elderinen de joǵary tur.
Sonymen qatar Qazaqstan Ortalyq Azııa elderi arasynda aıqyn kóshbasshy boldy. Mysaly, Tájikstan – 138 ball, О́zbekstan – 170, Túrikmenstan – 179, al Qyrǵyzstan – 198 ball jınaǵan.
Adam kapıtaly ındeksinde 13 orynǵa kóterilý úlken jetistik bolyp sanalady. Sebebi bilim deńgeıi, halyqtyń densaýlyǵy jáne ómir súrý uzaqtyǵy sııaqty kórsetkishter birden ózgermeıdi, olar uzaq merzimdi memlekettik ınvestısııalardy qajet etedi. Sondyqtan Qazaqstannyń reıtıngtegi ósýi áleýmettik saladaǵy reformalardyń nátıjesin kórsetedi.
Budan bólek, mundaı ındeksterdi halyqaralyq qarjy uıymdary men ınvestorlar ekonomıkanyń turaqtylyǵy men adam resýrstarynyń sapasyn baǵalaý úshin qoldanady.
Adam kapıtalynyń ekonomıkadaǵy róliDúnıejúzilik banktiń baǵalaýynsha, adam kapıtaly uzaq merzimdi ekonomıkalyq ósýdiń negizgi faktorlarynyń biri. Bilim deńgeıi joǵary jáne densaýlyq kórsetkishteri jaqsy elderde eńbek ónimdiligi de joǵary, ekonomıkasy da turaqty bolady.
Qazaqstan úshin bul ındeks boıynsha pozısııanyń jaqsarýy ekonomıkany ártaraptandyrýǵa jáne tehnologııalyq damý modeline kóshý múmkindiginiń kúsheıgenin bildiredi.
Konstıtýsııada adam kapıtaly – negizgi basymdyq
HCI+ ındeksi neni ólsheıdiHCI+ kórsetkishi balanyń eresek ómirge, ıaǵnı eńbek naryǵyna shyqqanǵa deıin jınaı alatyn adam kapıtalynyń deńgeıin baǵalaıdy.
Indeks qoǵam damýynyń negizgi faktorlaryn eskeredi: densaýlyq saqtaý júıesiniń jaǵdaıy, bilim deńgeıi jáne jumyspen qamtylý múmkindikteri. Iаǵnı bul kórsetkish tek qazirgi áleýmettik jaǵdaıdy ǵana emes, eldiń bolashaq ekonomıkalyq áleýetin de kórsetedi.
Adam kapıtalyna basymdyq beriledi