Senimge negizdelgen strategııalyq seriktestik

Premer-mınıstr Oljas Bektenovtiń tóraǵalyǵymen ótken otyrysqa Belarýs Respýb­lıkasynyń Premer-mınıstri Aleksandr Týrchın, Qyrǵyzstan Mınıstrler kabınetiniń tóraǵasy – Prezıdent Ákimshiliginiń basshysy Adylbek Kasymalıev, Reseı Federasııasy Úkimetiniń tóraǵasy Mıhaıl Mıshýstın, Armenııa Respýblıkasynyń vıse-premeri Mger Grıgorıan, EEK alqasynyń tóraǵasy Baqytjan Saǵyntaev, sondaı-aq baqylaýshy memleketterden – О́zbekstan Respýblıkasynyń Premer-mınıstri Abdýlla Arıpov, Kýba Respýblıkasy Premer-mı­nıstriniń orynbasary – syrt­qy saýda jáne sheteldik ı­n­ves­­tısııalar mınıstri Oskar Peres-Olıva Fraga, Iran Islam Respýblıkasynyń Qazaqstandaǵy Tótenshe jáne ókiletti elshisi Alı Akbar Djoýkar qatysty.

Otyrysty ashqan Premer-mınıstr Oljas Bektenov Eýra­zııalyq ekonomıkalyq odaq­tyń ekonomıkalyq ózara is-qı­myl­dy tereńdetýge baǵyttalǵan halyqaralyq uıym ekenin atap ótti. Odaq EAEO elderiniń ornyq­ty ekonomıkalyq ósýin qam­tamasyz etý úshin óz maqsattary men mindetterin udaıy júzege asyrady. Bul, eń aldymen, taýar­lar, qyzmetter, kapıtal jáne jumys kúshiniń erkin qozǵa­lysyn qamtamasyz etetin ortaq naryq­ty qalyptastyrýdy qamtıdy. So­ny­men qatar EAEO ulttyq eko­no­mıkalardyń tehnologııa­lyq jańarýyna, ónerkásip koopera­sııa­syn damytýǵa, múshe mem­le­ket­terdiń álemdik naryqtaǵy ustanymdaryn nyǵaıtýǵa yqpal etedi.

Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev belgilep bergen basym­dyqtarǵa sáıkes Qazaqstan óziniń tóraǵalyǵy sheńberinde Odaq qyzmetiniń salalaryna jasandy ıntellektini engizýge, tranzıttik áleýetti ashýǵa, ónerkásiptik kooperasııany tereńdetýge, ishki naryqtaǵy kedergilerdi dáıekti túrde joıýǵa, syrtqy saýda yntymaqtastyǵyn keńeıtýge basa kóńil bólýge nıetti.

«2026 jylǵy 1 qańtardan beri Qazaqstan Respýblıkasy Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaq organdarynda tóraǵalyq etedi. Osyǵan baılanysty Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev múshe memleketterdiń atyna Qazaqstan tóraǵalyǵynyń negiz­gi basymdyqtary kórsetilgen ún­deý joldady. Elimiz óziniń aldy­na tolyqqandy sıfrlyq el bolý jóninde strategııalyq mindet qoıyp otyr. Osy maqsat­ta Ortalyq Azııadaǵy eń iri halyq­aralyq IT-startaptar tehno­parki sanalatyn Astana Hub kom­panııasynyń negizinde zamanaýı ekojúıe qalyptastyrdy. Bilim berýdi, ǵylymı zertteýlerdi jáne ınnovasııalyq jobalardy qoldaý bastamasy biriktiretin Alem.ai halyqaralyq jasandy ıntellekt ortalyǵy ashyldy. Biz EAEO boıynsha áriptestermen sıfrlyq retteý jáne ekonomıkany transformasııalaý salasyn­da bilim men tájirıbe almasýǵa da­ıynbyz», dedi O.Bektenov.

Premer-mınıstr kedendik ákimshilendirý, logıstıka, ónerkásip, AО́K syndy taǵy da basqa baǵyttarda JI-di paıdalana otyryp, EAEO memleketterin zama­naýı tehnologııalarǵa beıim­deýdiń mańyzdylyǵyn atap ótti.

Odaq elderiniń kólik-tran­zıttik áleýetin tolyq ashý maq­satynda JI bazasynda júk aǵyn­daryn úılestirýdiń ıntegra­sııa­lanǵan platformasyn qurý usy­nyldy. Bul jetkizý merzim­derin qysqartýǵa, bıznes shy­ǵyn­daryn azaıtýǵa ári eýra­zııa­lyq kólik dálizderiniń báse­kege qabilettiligin arttyrýǵa múmkindik beredi.

Veterınarlyq jáne fıto­sanı­tarlyq baqylaýdan ótýdi rastaý úderisterin tolyǵymen elektrondyq formatqa kóshirý ózara saýdadaǵy ashyqtyqty qamtamasyz etedi. Osyǵan baılanysty EEK-ke Odaqqa múshe memlekettermen birlesip, qaǵaz qujat­tarǵa mindetti túrde mór­taban qoıýdan bas tartýdy jáne úshinshi eldermen aqparattyq ózara is-qımyl tetikterin ázirleýdi qosa alǵanda, osy máseleni jan-jaqty pysyqtaý usynyldy.

О́nerkásip pen AО́K salasynda birlesken kooperasııalyq jobalardy qoldaý tetikteri ınnova­sııalyq bastamalarǵa, qosylǵan quny joǵary óndiristerdi qurýǵa baǵyt­talýy kerek. Demon­s­tra­sııa­lyq ortalyqtar, startaptar men salalyq quzyrettilik orta­lyqtary arqyly sıfrlyq sheshimder men JI-di paıdalanýdy yntalandyrý qamtamasyz etilýi qajet.

EAEO-nyń sózsiz qaǵıdaty taýarlardyń, kórsetiletin qyz­met­terdiń, kapıtal men jumys kúshiniń qozǵalys erkindigi bolyp qalýǵa tıis. Komıssııa mindet­temelerdiń saqtalýyn baqylaýda belsendi ról atqaryp, bıznes pen aza­mattardyń múddelerin qor­ǵaý­da jedel áreket etýi kerek. So­n­daı-aq saýda salasynda báse­kege qa­biletti ortany qalyptas­tyrý­dyń mańyzdylyǵy atap ótildi.

Saýda-ekonomıkalyq ózara is-qımyldy keńeıtýge, jańa syrtqy naryqtarǵa shyǵýǵa nazar aýdaryldy. Arab álemi, Ońtústik-Shyǵys Azııa men Afrıka elderi, sondaı-aq bedeldi óńirlik birles­­tiktermen ózara is-qımyl perspek­tıvaly baǵyttar dep tanyldy. Yntymaqtastyq ekonomıkany nyǵaıtýǵa ári halyqaralyq óndiristik tizbekterdi damytýǵa yqpal etedi.

Sonymen qatar otyrys barysynda birqatar memleketterdiń premer-mınıstrleri men EAOE janyndaǵy baqylaýshy memleketter delegasııalarynyń basshylary sóz sóıledi.

Eýrazııalyq úkimetaralyq keńes (EÚAK) otyrysynyń qory­tyndysy boıynsha 12 qu­jatqa qol qoıyldy. Qabyl­danǵan sheshimder ıntegrasııa­lyq úderisterdi odan ári damytýǵa jáne múshe memleketter eko­nomıkalarynyń turaq­tylyǵyn nyǵaıtýǵa baǵyttalǵan.

EÚAK-nyń kelesi otyrysy bıyl 6–7 tamyz kúnderi Sholpan-Ata qalasynda (Qyrǵyzstan) ótedi.