Premer-mınıstr Oljas Bektenov Baký qalasyna jumys sapary aıasynda Ázerbaıjan Prezıdenti Ilham Álıevtiń Túrki memleketteri uıymyna qatysýshy elder delegasııalarynyń basshylarymen ujymdyq qabyldaýyna, sondaı-aq TMU memleketteriniń úkimetteri basshylary men vıse-prezıdentiniń kezdesýine qatysty, dep jazady Egemen.kz.
Ázerbaıjan Prezıdentimen ótken kezdesýde saýda-ekonomıkalyq yntymaqtastyq pen birlesken jobalardy júzege asyrý máselelerine nazar aýdaryldy.
Oljas Bektenov Prezıdent Qasym-Jomart Kemeluly Toqaevtyń ystyq sálemi men shynaıy lebizderin jetkizdi. Eki el basshylarynyń parasatty ári syndarly saıasatynyń arqasynda ekijaqty yntymaqtastyq nyǵaıa túsetini atap ótildi. Bul turǵyda Qazaqstan Úkimeti ónerkásip, kólik-tranzıt, aýyl sharýashylyǵy, energetıka, sıfrlandyrý jáne JI sııaqty basqa da negizgi salalardaǵy áriptestikti odan ári tereńdetýge bar kúsh-jigerin salyp jatyr.
Túrki memleketteri uıymy úkimetteri basshylary men vıse-prezıdentiniń ekinshi kezdesýine Ázerbaıjan Respýblıkasynyń Premer-mınıstri Álı Asadov, Qyrǵyz Respýblıkasy Mınıstrler kabınetiniń tóraǵasy – Prezıdenti Ákimshiliginiń basshysy Adylbek Kasymalıev, Túrkııa Respýblıkasynyń vıse-prezıdenti Djevdet Iylmaz, О́zbekstan Respýblıkasynyń Premer-mınıstri Abdýlla Arıpov, TMU Bas hatshysy Kýbanychbek О́miralıev, sondaı-aq baqylaýshylar qatysty.
Oljas Bektenov EAEO aýmaǵynda júk tasymalyn retteıtin JI platformasyn qurýdy usyndy
Kezdesýde TMU memleketteri basshylarynyń tapsyrmalaryn oryndaý barysy qaraldy. О́ńirlik jáne jahandyq syn-qaterler jaǵdaıyndaǵy ózara is-qımyl, saýda-ekonomıkalyq jáne ınvestısııalyq baılanystardy keńeıtý, kólik ınfraqurylymyn damytý jáne Orta dálizdiń sıfrlyq ıntegrasııasy, energetıkalyq qaýipsizdikti nyǵaıtý perspektıvalary talqylandy.
Sóz sóıleý barysynda Premer-mınıstr Oljas Bektenov ekonomıkalyq yntymaqtastyqty nyǵaıtýda jáne birlesken kúsh-jigerdi úılestirýde TMU-nyń ósip kele jatqan rólin atap ótti.
Oljas Bektenov: Ǵylymǵa uzaq merzimdi ınvestısııa salýdy yntalandyrý qajet
«Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Kemeluly Toqaev atap ótkendeı, búginde jahan jurty bizdi zor syn-qaterlerge tótep bere alatyn, bedeli myqty, yntymaǵy jarasqan memleketter retinde tanıdy. Uıymynyń irgetasyn qalaýshylardyń biri retinde biz áýel bastan túrki ıntegrasııasyn uzaq merzimdi, pragmatıkalyq ári ekonomıkalyq turǵydan baǵdarlanǵan úderis retinde qarastyryp kelemiz. 2025 jyldyń qorytyndysy boıynsha Qazaqstannyń Túrki memleketteri uıymyna múshe eldermen ózara saýda kólemi 12,9 mlrd dollarǵa jetti. Biz birlestigimizdiń bar múmkindikterin paıdalana otyryp, saýda-ekonomıkalyq jáne ınvestısııalyq qatynastardy odan ári tereńdetýge múddelimiz», dedi Oljas Bektenov. Túrki elderiniń saýda-ónerkásip palatalary odaǵyn kúsheıtý jáne ony Túrki ınvestısııalyq qorymen tyǵyz úılestirý qajettigi atap ótildi. Bul TMU ekonomıkalyq ınstıtýttarynyń anaǵurlym tıimdi ózara is-qımylyna yqpal etedi.Oljas Bektenov geologııalyq barlaý jumystaryna otandyq tehnologııalardy qoldanýdy tapsyrdy
О́zara saýda kólemin ulǵaıtý jáne bıznes úshin sıfrlyq ortany qalyptastyrý maqsatynda Qazaqstan Bishkekte ótken TMU-nyń XI sammıtinde qol qoıylǵan Sıfrlyq ekonomıka salasyndaǵy áriptestik týraly kelisimdi (DEPA) ratıfıkasııalaýdy tezdetip aıaqtaýǵa nıetti. О́zara is-qımyldy odan ári tereńdetý maqsatynda Túrki memleketteriniń óńirlik metrologııalyq uıymyn (TURKMET) qurý jáne ony tolyq iske qosý jumystaryn aıaqtaýdy jedeldetý usynyldy.
Qazirgi ýaqytta Túrkistanda bızneske qoldaý kórsetýdiń naqty qadamy retinde «Turan» arnaıy ekonomıkalyq aımaǵy qurylǵan. Qazaqstan osy aımaqta onyń ishinde Túrki memleketteri uıymyna múshe elder seriktesteriniń qatysýymen jańa birlesken óndiristerdi qurýǵa jáne tehnologııalyq klasterlerdi damytýǵa daıyn ekenin rastady.
Kólik-tranzıt salasyndaǵy yntymaqtastyq máselesine erekshe nazar aýdaryldy. Orta dálizdiń mártebesin nyǵaıtý maqsatynda bıyl Qazaqstan men Ázerbaıjan arasynda úkimetaralyq kelisimge qol qoıý josparlanýda. Oljas Bektenov Zangezýr dáliziniń ashylýyn eskere otyryp, Transkaspıı halyqaralyq kólik baǵytyn odan ári damytý qajettigin atap ótti. Qasym-Jomart Toqaev usynǵan TMU Sıfrlyq monıtorıng ortalyǵy Orta dálizdi damytýǵa qosymsha serpin bere alady. Osyǵan oraı, bul bastamany tezirek júzege asyrý úshin arnaıy jumys tobyn shuǵyl túrde qurýdy usynyldy.
Oljas Bektenov ozyq ekologııalyq sheshimder men transshekaralyq energetıkalyq ınfraqurylymdy nyǵaıtý asa qajet ekenin atap ótti. Qazirgi ýaqytta Qazaqstan Úkimeti Memleket basshysynyń tapsyrmasy boıynsha energııa tıimdiligi jónindegi ozyq tájirıbeler keńesin qurýdy jáne Ortalyq Azııada sý resýrstaryn tıimdi paıdalaný boıynsha birlesken baǵdarlamany ázirleý jumystaryn aıaqtap keledi.
Sonymen qatar Qazaqstan Birikken Ulttar Uıymynyń Azııa jáne Tynyq muhıty aımaǵyna arnalǵan ekonomıkalyq jáne áleýmettik komıssııasy (AzTMEÁK) aıasynda Sıfrlyq sheshimder ortalyǵyn qurý jóninde bastama kóterýde.
Kezdesý qorytyndysy boıynsha qatysýshylar Birlesken málimdeme qabyldady. Qujatta Ázerbaıjannyń Túrki memleketteri uıymy aıasyndaǵy tóraǵalyǵyna jáne basym baǵyttar boıynsha praktıkalyq yntymaqtastyqty damytýǵa baǵyttalǵan kúsh-jigerine qoldaý kórsetiletini rastaldy.