Sońǵy jyldary joldary shurq-tesik kúıge túsken qalalardyń biri – Oral. Munda bir shuńqyrdan qashyp avtokóligin kólbete aıdaǵan júrgizýshi úsh shuńqyrǵa baryp soqtyǵady. Osy oraıda, qala kóshelerindegi joldarǵa kúrdeli jóndeý jumystary júrgizilmeıdi desek, shyndyqtan alshaq ketip qalarmyz. Júrgiziledi. Biraq tenderdi jeńip shyqqan merdiger uıymdardyń jaıbaraqattyqqa salynýy saldarynan bul ister tym uzaqqa sozylyp ketip júr. Tipti, oblys ortalyǵynda budan eki jyl buryn bastalǵan kóshe qurylystarynyń áli kúnge deıin aıaqtalmaı kele jatqandary da bar. Munyń bári tańǵaldyrady. Osy aralyqta kezinde osy jumystardy qolǵa alǵan burynǵy merdigerlerdiń izderin sýytyp ketý kórinisteri de kezdesip qalyp júr. Munyń basty mysaly olardyń ornyna jańa merdigerlerdiń kelýi deýge bolady.
Bıyl Oral qalasynda kóshe qurylystary burynǵy jyldarmen salystyrǵanda áldeqaıda erte bastaldy. Ony sáýir aıynyń ishinde qolǵa alý tájirıbesi, sirá, óńirdiń arǵy-bergi tarıhynda bolyp kórmegen shyǵar. Bıyl dál solaı boldy. Buǵan sáýirdiń aq tańy kezinde barsha batysqazaqstandyqtar e, báse, osylaı bolýy kerek edi ǵoı dep kádimgideı rızashylyqtaryn bildirgen edi. Alaıda, qazirgi kúnderi olardyń kóktemdegi kóterińki kóńil kúıleri sý sepkendeı basylyp qalǵany da anyq.
Munyń basty sebebi kúrdeli jóndeý jumystarynyń uzaqqa sozylyp kele jatqany desek, qatelespeımiz. Ásirese, búgingi kúni qalanyń bas dańǵyly – Dostyqtyń boıynda joldy paıdalanýǵa berý merzimin keshiktirip otyrǵan «AzııaTehStroı» JShS qurylysshylarynyń jumysy mandymaı-aq qoıǵany kózge aıqyn kórinedi. Abaı atamyz «Baıaǵy jartas – bir jartas, qańq eter tipti baıqamas», dep osyndaıdy aıtsa kerek. Múmkin olar jumys sapasyna birinshi kezekte mán bergendikten, kúrdeli óndiristik tehnologııalardy qoldanýǵa uzaq ýaqyt ketetindikten kesteni sozyp alǵan shyǵar.
Bulaı deýdiń de eshqandaı qısyny joq. Qalaı degende de qala óte kúrdeli ınjenerlik júıe ekenine eshkim talas týǵyza almaıdy. Sonyń ishinde qubyrlar júıesindegi qudyqtardy jóndeý isinde ala-qulalyq basym ekendigi belgili bolyp otyr. Sonda qalaı bolsa solaı, nemketti, sapasyz jumystar qabyldanyp ketse ne bolmaq? Qomaqty qarajatty jelge ushyrý degen osy emes pe? Budan kim utady? Kim utylady? Onyń arǵy jaǵy aıtpasa da belgili emes pe?
Atalǵan qurylystyń uzaqqa sozylý qubylysy men kórinisi oblystyq jáne qalalyq ákimdik ǵımarattary ornalasqan tusta, ashyǵyn ári anyǵyn aıtqanda, qala jáne oblys ákimderiniń tup-týra kózderiniń aldy men ıekteriniń astynda oryn alýda. Sonda qalanyń shet jaǵyndaǵy jumys yrǵaǵynyń múldem qozǵalmaı qalmasyna kim kepil? Qazirgi qolda bar derekter «AzııaTehStroı» JShS jóndeý jumystary kestesinen on eki paıyzǵa, ıaǵnı jıyrma kúnge keıin qalyp qoıǵanyn kórsetedi. Bul turǵyda qala kóshelerin jóndeýge basty suranys berýshi KPO b.v. kompanııasynyń ókili Samat Sársenǵalıev atalǵan qurylys kompanııasyna uzaqqa sozyp júrgen saldyr-salaq isteri úshin aıyp salǵanyn málimdedi.
Al ókili Artýr Qabdyǵalıev bolyp tabylatyn «Baltemen» JShS iske shuǵyl qarqyn týǵyzbasa, onyń jaǵdaıy budan da aýyr bolatyn túri bar. Iаǵnı, Oral qalasynyń ákimdigi qalanyń jańa shaǵyn aýdandaryndaǵy jol qurylysy isin aqsatqany ári ony sapasyz júrgizgeni úshin merdigerdi sotqa beretin túr tanytsa, buǵan tańǵalýdyń eshqandaı jóni joq.
Bıyl Oral qalasyndaǵy on tórt kósheni kúrdeli jóndeýden ótkizý kózdelgen. Bul jańadan jıyrma shaqyrym jol salynady degen sóz. Atalǵan aýqymdy is KPO b.v sheteldik kompanııasynyń Oral óńirindegi áleýmettik jobalarǵa bóletin qarajaty esebinen qarjylandyrylǵan. Aldaǵy kezde is alǵa jyljyp, atalǵan merdiger uıymdar jumys sapasyn kóterip, kestede kórsetilgen merzimdi qýyp jete ala ma? Ázirge bul saýalǵa birjaqty jaýap qaıtarý qıyn-aq. Buǵan ýaqyttyń ózi tóreshi bolmaq.
ORAL
Sońǵy jyldary joldary shurq-tesik kúıge túsken qalalardyń biri – Oral. Munda bir shuńqyrdan qashyp avtokóligin kólbete aıdaǵan júrgizýshi úsh shuńqyrǵa baryp soqtyǵady. Osy oraıda, qala kóshelerindegi joldarǵa kúrdeli jóndeý jumystary júrgizilmeıdi desek, shyndyqtan alshaq ketip qalarmyz. Júrgiziledi. Biraq tenderdi jeńip shyqqan merdiger uıymdardyń jaıbaraqattyqqa salynýy saldarynan bul ister tym uzaqqa sozylyp ketip júr. Tipti, oblys ortalyǵynda budan eki jyl buryn bastalǵan kóshe qurylystarynyń áli kúnge deıin aıaqtalmaı kele jatqandary da bar. Munyń bári tańǵaldyrady. Osy aralyqta kezinde osy jumystardy qolǵa alǵan burynǵy merdigerlerdiń izderin sýytyp ketý kórinisteri de kezdesip qalyp júr. Munyń basty mysaly olardyń ornyna jańa merdigerlerdiń kelýi deýge bolady.
Bıyl Oral qalasynda kóshe qurylystary burynǵy jyldarmen salystyrǵanda áldeqaıda erte bastaldy. Ony sáýir aıynyń ishinde qolǵa alý tájirıbesi, sirá, óńirdiń arǵy-bergi tarıhynda bolyp kórmegen shyǵar. Bıyl dál solaı boldy. Buǵan sáýirdiń aq tańy kezinde barsha batysqazaqstandyqtar e, báse, osylaı bolýy kerek edi ǵoı dep kádimgideı rızashylyqtaryn bildirgen edi. Alaıda, qazirgi kúnderi olardyń kóktemdegi kóterińki kóńil kúıleri sý sepkendeı basylyp qalǵany da anyq.
Munyń basty sebebi kúrdeli jóndeý jumystarynyń uzaqqa sozylyp kele jatqany desek, qatelespeımiz. Ásirese, búgingi kúni qalanyń bas dańǵyly – Dostyqtyń boıynda joldy paıdalanýǵa berý merzimin keshiktirip otyrǵan «AzııaTehStroı» JShS qurylysshylarynyń jumysy mandymaı-aq qoıǵany kózge aıqyn kórinedi. Abaı atamyz «Baıaǵy jartas – bir jartas, qańq eter tipti baıqamas», dep osyndaıdy aıtsa kerek. Múmkin olar jumys sapasyna birinshi kezekte mán bergendikten, kúrdeli óndiristik tehnologııalardy qoldanýǵa uzaq ýaqyt ketetindikten kesteni sozyp alǵan shyǵar.
Bulaı deýdiń de eshqandaı qısyny joq. Qalaı degende de qala óte kúrdeli ınjenerlik júıe ekenine eshkim talas týǵyza almaıdy. Sonyń ishinde qubyrlar júıesindegi qudyqtardy jóndeý isinde ala-qulalyq basym ekendigi belgili bolyp otyr. Sonda qalaı bolsa solaı, nemketti, sapasyz jumystar qabyldanyp ketse ne bolmaq? Qomaqty qarajatty jelge ushyrý degen osy emes pe? Budan kim utady? Kim utylady? Onyń arǵy jaǵy aıtpasa da belgili emes pe?
Atalǵan qurylystyń uzaqqa sozylý qubylysy men kórinisi oblystyq jáne qalalyq ákimdik ǵımarattary ornalasqan tusta, ashyǵyn ári anyǵyn aıtqanda, qala jáne oblys ákimderiniń tup-týra kózderiniń aldy men ıekteriniń astynda oryn alýda. Sonda qalanyń shet jaǵyndaǵy jumys yrǵaǵynyń múldem qozǵalmaı qalmasyna kim kepil? Qazirgi qolda bar derekter «AzııaTehStroı» JShS jóndeý jumystary kestesinen on eki paıyzǵa, ıaǵnı jıyrma kúnge keıin qalyp qoıǵanyn kórsetedi. Bul turǵyda qala kóshelerin jóndeýge basty suranys berýshi KPO b.v. kompanııasynyń ókili Samat Sársenǵalıev atalǵan qurylys kompanııasyna uzaqqa sozyp júrgen saldyr-salaq isteri úshin aıyp salǵanyn málimdedi.
Al ókili Artýr Qabdyǵalıev bolyp tabylatyn «Baltemen» JShS iske shuǵyl qarqyn týǵyzbasa, onyń jaǵdaıy budan da aýyr bolatyn túri bar. Iаǵnı, Oral qalasynyń ákimdigi qalanyń jańa shaǵyn aýdandaryndaǵy jol qurylysy isin aqsatqany ári ony sapasyz júrgizgeni úshin merdigerdi sotqa beretin túr tanytsa, buǵan tańǵalýdyń eshqandaı jóni joq.
Bıyl Oral qalasyndaǵy on tórt kósheni kúrdeli jóndeýden ótkizý kózdelgen. Bul jańadan jıyrma shaqyrym jol salynady degen sóz. Atalǵan aýqymdy is KPO b.v sheteldik kompanııasynyń Oral óńirindegi áleýmettik jobalarǵa bóletin qarajaty esebinen qarjylandyrylǵan. Aldaǵy kezde is alǵa jyljyp, atalǵan merdiger uıymdar jumys sapasyn kóterip, kestede kórsetilgen merzimdi qýyp jete ala ma? Ázirge bul saýalǵa birjaqty jaýap qaıtarý qıyn-aq. Buǵan ýaqyttyń ózi tóreshi bolmaq.
ORAL
Almatyda «Ortalyq Azııa muraty» atty jańa monografııa tanystyryldy
Aımaqtar • Búgin, 00:05
Shymkent qalasynyń ákimi turǵyndardy jeke-jeke qabyldady
Aımaqtar • Keshe
Jastar • Keshe
Elimizde jańa avtokólikterdiń satylymy artty
Qoǵam • Keshe
Qazaqstannyń segiz oblysynda tasjoldardaǵy qozǵalys shekteldi
Qazaqstan • Keshe
Erteń Astananyń oqýshylary men stýdentteri qashyqtan oqıdy
Aýa raıy • Keshe
Naýryz aıynda ótetin UBT-ǵa 184 MYŃ talapker qatysady
Bilim • Keshe
Semsershi Sofııa Aktaeva Azııa jarysynyń júldegeri
Sport • Keshe