"On eki jyldyq oqytýǵa kezeń-kezeńmen kóshemiz"

Otanymyzdaǵy bilim berý isinde birazdan beri ózekti bolyp kele jatqan jańartylǵan mazmundaǵy 12 jyldyq bilim berý isine qatysty baspasóz máslıhaty keshe elordadaǵy Ortalyq kommýnıkasııalar qyzmetinde ótti. Oǵan Bilim jáne ǵylym mınıstrliginiń ókilderi qatysyp, jýrnalısterdiń alýan túrli suraqtaryna jaýap berdi. Alǵashqy sózdi mınıstrliktiń Mektepke deıingi jáne orta bilim departamenti dırektorynyń orynbasary Zeınep Maqsutova alyp, 2019 jyly 6 jastan bastap 12 jyldyq bilim berýge kóshýdi qamtamasyz etý elimizdiń 2016-2019 jyldarǵa arnalǵan memlekettik bilim jáne ǵylymdy damytý baǵdarlamasynda belgilengen jospar boıynsha iske asyrylatynyn aıtyp, balany mektepke 6 jas­tan berý tájirıbesi Eýropanyń 21 memleketinde keń taraǵanyn, sol sekildi álem elderiniń 60 paıyzy osy tásilmen oqytyp jatqanyn tilge tıek etti. Sonymen birge, memleketimizdiń «Bilim týraly» Zańynda balanyń 11 jyldyq mektepke barý jasy 6 ne 7 dep belgilengenin, al 2019 jyldan bastap bala bilim uıasyna 6 jasynda barý mindetin belgileıtin norma kúshine enetinin, ol atalmysh zańnyń 31-babynda bar ekenin de eske saldy. «12 jyldyq bilim berýdiń máni – mektepke deıingi synyptyń biryńǵaı tıptik bilim berý baǵdarlamasyn engizýde, ıaǵnı 5-6 jasar bala úshin nólinshi synyp (0) engiziledi. Ol mektep­aldy daıyndyq delinedi. 12 jyldyq bilim berý shemasy «0 synyp (mektepaldy daıarlyq) +11 synyp» prınsıpi boıynsha iske asady. Barlyq synyptardyń jańartylǵan mazmunǵa kóshirilýi 2020 jylǵa qaraı aıaqtalady. Bul rette qoldanystaǵy Memlekettik jalpyǵa mindetti bilim berý standarty ózgermeıdi», dedi Z.Maqsutova. Bilim berýdiń jańartylǵan mazmunyna kóshýge kelsek, mysaly, 2016 jyly – 1 synyptar, 2017 jyly – 2, 5, 7 synyptar, 2018 jyly – 3, 6, 8, 10 synyptar, 2019 jyly – 4, 9, 11 synyptardy aýystyrý kózdelgen. Jańartylǵan baǵdarlama aıasynda bazalyq oqý jáne jazý daǵdylary qalyptastyrylyp, aqparattyq-kommýnıka­sııa­lyq tehnologııa baǵyty óristep, sondaı-aq, ma­­tema­tıkalyq, mádenı, azamattyq saýatty­lyq jáne ǵylymı bilim berý ornyqtyrylmaq. Buǵan qosa, 5 kúndik oqý aptasyna kóshý de júzege asyrylady. Ústimizdegi jyly osyndaı ıgilikti isti sapaly atqarý isine óz úlesin qosatyn 63 myń pedagog bilim jetildirý kýrstarynan ótipti. Jalpy, 12 jyldyq bilim berý isi 2002 jyldan beri aıtylyp keledi. 2013 jyly 50 mektepte ótkizilgen tájirıbeniń qorytyndysyna qarasaq, 10 synyp oqýshylarynyń ortasha kórsetkishi 38,7 ball, al respýblıkalyq kórsetkish odan 2,8 ballǵa joǵary eken. Baspasóz máslıhatyna tek Astanadaǵy jýrnalıster ǵana emes, óńirdegi BAQ ókilderi de qatysyp, ózderin mazalap júrgen suraqtaryn mınıstrlik ókilderiniń aldyna kóldeneń tartty. Olardyń kóbi 3 tildi bilim berýge qatysty oılaryn ortaǵa saldy. Mysaly, Almaty oblysynan óz pikirin aıtqan áriptesimiz mektepterdiń 81 paıyzy aýyldyq jerde, aǵylshyn tilin oqytý 3 jyldyń ishinde qalaı júzege asa qoıar eken degen kúmánin jetkizdi. Tıisti mekemeniń laýazym ıeleri buǵan qazir jan-jaqty daıyndyq júrip jatqanyn, 3 óńirden 75 muǵalimniń aǵylshyn tilinde oqyp júrgenin atady. Al 5 kúndik oqýǵa qatysty qoıylǵan suraqtarda úsh aýysymdy mektepter qaıtadan óńirlerde kóbeıip ketpeı me degenge saıdy. Oǵan qaıtarylǵan jaýap, bul másele aldyn ala oılastyrylyp jatqanyn, buryn 19 pán oqytylyp kelse, ol endi 14-ke tómendeıtinin eske saldy. Mundaı jaǵdaıda muǵalimderdiń aılyǵyna kesiri tımeı me, degen pikirge olaı bolmaıtynyna dáıekter keltirildi. Al aǵylshyn tili muǵalimderin oqytý barda, olarǵa qajetti qural-jabdyqtar, ádistemeler jaǵy oılastyrylýda ma degen suraq ta qoıylyp jatty. Sol sekildi qazir 6 jastaǵy balalar bilim alyp júrgen oqýlyqtar mektepaldy daıyndyqtan ótpegen, balabaqsha tabaldyryǵyn attamaǵandarǵa qıyn tıip jatqany týraly suraqqa, ol quraldar arnaıy saraptamadan ótkenin alǵa tartty. Súleımen MÁMET, «Egemen Qazaqstan»