«ENISEI-1200» Shýda shyǵarylady

Shý lokomotıv jóndeý zaýy­ty – elimizge jáne jaqyn shet elderge servıstik qyzme­ti­men keńinen tanymal kásiporyn. Endi, mine, osy kásiporyn ja­qynda taǵy bir jańa jobanyń tusaýyn kesti. Orys eliniń Krasnoıar qa­lasyndaǵy kombaın zaýyty­men kelisim-shartqa otyr­ǵan lokomotıvshiler endi «Enıseı-1200» kom­baındaryn qazaq elinde qu­ras­­tyrýǵa qol jetkizdi. Reseılik «Traktor zaýyty konserni» JShS dırektory Andreı Volf «Shý lokomotıv jóndeý zaýyty» kásipory­ny­nyń basshysy Dıas Súleı­me­nov­tiń qýatty kombaındardy qazaq elinde de qurastyrý jó­nindegi usy­nysyn qulshyna qoldaǵan. Kóp uzamaı Shý lokomotıv jóndeý zaýytymen ta­nysyp, kásiporyn­nyń kombaın qurastyrýǵa tolyq múmkindigi bar ekenine kózi jetken. «Enıseı-1200» markaly kom­baıny zaman talabyna saı qýat­ty tehnıka bolyp taby­la­dy. Ol qýattylyǵyna qara­mas­tan basqa­rý­ǵa jeńil jáne doń­ǵalaqtardy ustap turatyn kú­sheı­tilgen beltemiri kez kelgen aýyrlyqqa shydas beredi. Astyq jınaıtyn býnkeri de keń. Sondaı-aq, tehnıka astyq jınaý, suryptaý, qorap­qa quıý, sa­bandardy tekshelep shómeleleý sııaqty jumystardyń bárin at­qa­rady. Shý zaýytynda quras­ty­rylatyn bir kombaınnyń quny sha­mamen  12 mıllıon teńgeni qu­ramaq. Reseılik mamandar kombaın­nyń sapasyna kepildik berip otyr. Shý lokomotıv jóndeý zaýy­tynyń daıyn ınfraqu­ry­lymy, qýatty aýyr máshıneler jasaýǵa qajetti qural-jab­dyq­tarynyń bolýy bu­ǵan degen senimdi ulǵaıta túsedi. Onyń ústine, kombaınǵa qajetti qos­al­qy bólshekterdiń 30%-y Shý lokomotıv jóndeý zaýytynyń ózinde jasalmaq. Shý qalasy temir joldar toǵysatyn toraptyń biri bolǵandyqtan kombaınnyń negizgi bólshekterin tasymaldaý da ońaı jáne arzanǵa túsedi. Shý lokomotıv jóndeý zaýyty basshylarynyń esepteýinshe, kom­baın qurastyrý jónindegi joba tolyq qýatynda jumys isteı bastaǵan ýaqytta bıýdjetke bir jyldaǵy salyq túsimi 180 mıllıon teńgege jetpek. Jańa joba  maqsaty da osy, sapaly kom­baın­dardy kóptep ótkerý arqyly ká­siporyn tabysyn ulǵaıtý, oblys jáne aýdan ekonomıkasyn jaq­sartýǵa úles qosý jáne qa­ladaǵy talapty jastardy jańa jumysqa tartý. Búginge deıin kásipory­n­nyń 10 mamany Kras­noıar qala­syndaǵy kombaın zaýytynda bolyp, máshı­ne qurastyrý jóninen biliktilikterin jetildirip qaıtty. Reseı kombaın jasaý­shy­la­ry Eýropa elderinde de kóp­tegen tehnıka qurastyrý seh­ta­ryn ashqan. Al «Enıseı-1200» atty qýatty kombaındardy búginde Bolgarııa, Qytaı, Vetnam, Irak, Meksıka sııaqty el­derdiń egis alqaptarynan kó­rýge bolady. Krasnoıar kombaın zaýyty mamandarynyń budan basqa da aýyl sharýashylyǵy tehnıkala­ryn shyǵarýǵa múmkindikteri bar. Suranys bolsa, kommý­nal­dyq jáne ózge de iri kásip­oryn­darǵa qajetti úlken dońǵalaqty  jáne shynjyr tabandy trak­torlardy jasaıdy. Bul ká­siporyn, sonymen birge, álem­dik deńgeıdegi zamanaýı talap­tarǵa jaýap beretin áskerı aýyr tehnıkalardy jasaýymen de belgili. Bıyl Shý lokomotıv zaýy­tynda «Enıseı-1200» kom­baıny­nyń 150 danasyn quras­tyrý josparlanýda. Onyń al­ǵashqy «qarlyǵashy»  sáýirdiń al­ǵashqy aptasynda daıyn bol­maq. Kósemáli SÁTTIBAIULY, Jambyl oblysy, Shý aýdany.