Andreı ChEBOTAREV,
«Alternatıva» taldaý ortalyǵynyń dırektory:
– Qazir naqty boljamdar jasaýǵa erterek. О́ıtkeni, konstıtýsııalyq zańnamalyq aktilerdiń qalaı ózgeretinin bilmeımiz. Prezıdent Úndeýinde Parlamenttiń rólin kúsheıtý úshin zańnamalarǵa ózgerister engiziletinin aıtty. Bul Fransııanyń modelin eske túsiredi. Kezinde osyndaı model kóp talqylaýǵa túsken edi. Úkimet pen Parlament salystyrmaly túrde táýelsiz bolady. Degenmen, barlyǵy ózgerister men tolyqtyrýlar engizý mazmunyna baılanysty bolmaq.
Marat ShIBUTOV,
saıasattanýshy:
– Sýperprezıdenttikten prezıdenttik bılik júıesine aýysyp jatyrmyz. Kópshilik osylaı bolǵanyn qalap otyr. Endi Parlamenttiń ókilettigi edáýir keńeıedi, al Úkimet anaǵurlym derbes bolady. Reforma eki negizgi baǵyt boıynsha iske asyrylady. Birinshiden, Prezıdenttiń áleýmettik-ekonomıkalyq prosesterdi retteýdegi birshama ókilettikterin Úkimetke jáne basqa da atqarýshy organdarǵa bergen jón dep oılaımyn. Sonda bul salaǵa Úkimet, mınıstrlikter jáne ákimdikter tolyqtaı jaýap beretin bolady.
Ekinshiden, kúrdeli másele – bılik tarmaqtary arasyndaǵy qarym-qatynasty konstıtýsııalyq deńgeıde júrgizý kerek. Osy reformanyń aıasynda Úkimetti jasaqtaýda Parlamenttiń róli kúsheıedi. Parlament saılaýynda jeńiske jetken partııa Úkimet quramyn anyqtaýǵa túbegeıli yqpal etetin bolady. Bul Mınıstrler Kabınetiniń ókiletti bılik aldyndaǵy jaýapkershiligin arttyrady. Tıisinshe, bıliktiń zań shyǵarýshy tarmaǵy atqarýshy bılikke baqylaýdy kúsheıtedi.
Muhtar TAIJAN,
B.Taıjan atyndaǵy qordyń prezıdenti:
– Elimiz Parlament pen Úkimettiń rólin arttyrý arqyly demokratııalyq jolǵa tústi. Muny qýana quptaýymyz kerek. Prezıdent ókilettigin Parlamentpen jáne Úkimetpen bólisýi óte durys dep esepteımin. Mundaı tájirıbe álemde keń taralǵan. Úkimet Parlament aldynda jaýap berýi qajet. Al saılaýdyń kem degende jartysy majorıtarlyq júıe, qalǵany proporsıonaldy júıe boıynsha qurylǵany jón.
Marat BÁShIMOV,
saıasattanýshy:
– Biz Úkimet Parlamentke esep berýge mindetti modelge kele jatyrmyz. Parlamenttik basymdyq Úkimetti qalyptastyrady. Elimiz qalyptasa bastaǵan kezde asa kúrdeli kezeń bolatyn. Soǵan baılanysty Prezıdent óz ókilettigin paıdalana otyryp, zań kúshi bar jarlyqtar shyǵardy. Endi Elbasymyz bıliktiń barlyq tarmaqtarynyń kelisilgen qyzmetin qamtamasyz etýdi ózine qaldyryp otyr.
Budan shyǵatyn qorytyndy, Prezıdentke jyl saıyn Joldaý jasaý, syrtqy saıasat jáne basqa ókilettikter qaldyrylady. Úkimetke jańa qurylymdar men baǵdarlamalar ázirleý jáne olardy bekitý júktelmek. Al Úkimet Parlament aldynda jaýap berýge mindetti bolady. Munyń barlyǵy saıası jáne memlekettik basqarý júıeleriniń turaqtylyq qoryn qurýǵa negizdelgen.
Jazyp alǵan
Álısultan QULANBAI,
«Egemen Qazaqstan»
