Vırtýoz

Nurken Almatydaǵy A.Ju­banov atyndaǵy mýzyka mektebin, Qurmanǵazy atyn­daǵy Qazaq ulttyq konservatorııasyn bitirgen. Eńbek jolyn N.Tilendıev atyndaǵy akademııalyq folklorlyq-etnografııalyq orkestrinde solıst qyzmetinen bastaǵan. 19 jasynan bastap sol orkestrdiń bas konsertmeısteri ári solısi qyzmetterin abyroımen atqardy. Búginde ol Jambyl atyndaǵy fılarmonııanyń jeke solısi, oǵan qosa A.Jubanov atyndaǵy respýblıkalyq mýzyka mektep-ınternatynda ustazdyq qyzmetti qatar atqaryp júr. Son­daı-aq, ol óz elimizdegi kon­sertterdi bylaı qoıǵanda, Qazaqstannyń sheteldegi mádenı kúnderi aıasynda osy ýaqytqa deıin túrli shet memleketterde uıymdastyrylǵan is-sharalarda óner kórsetip, qazaqtyń dombyrasyn dáriptep, kúı ónerin tórtkúl dúnıege tanytyp keledi. Nurken qońyr úndi domby­ranyń qudiretine tyńdaýshysyn eliktirip, keýdesinen tógilgen kúıdi saýsaǵynyń sheberligimen kórermeniniń júregine jetkize biledi.

Daýylpaz kúıshilerdiń tutas dáýirdi beıneleıtin sura­pyl kúılerin ekilenbeı, jaý qýǵandaı tasyrańdamaı, artyq dybys shyǵarmaı syrbaz tartatyn Nurkenniń repertýarynda 200-den asa kúı bar. Ol Dáýletkereı men Táttim­bettiń, Jetisý kúı­shile­ri Qojeke, Bestibaı, Hatshy­baı, Tilendilerdiń, Nurǵısa Tilendıevtiń, Qarshyǵa Ahmedııa­rovtyń, qazirgi zamanǵy kom­po­zıtorlardyń, sondaı-aq, qyr­ǵyz, qalmaq, túrikmen kúı­lerin de náshine keltire, asqan sheberlikpen oryndaıdy. Adam boıyndaǵy sezim ataýlyny qozǵap, kóńil-kúı aýanyna beıim­dep, úndestire qoıatyn jalǵyz óner mýzyka desek, onyń ishinde kúı – qazaqtyń bolmys bitiminiń qaınar kózindeı. Ony vır­týozdyń oryndaýynda tyńdaýdyń áseri taǵy bólek. Aıtpaqshy, Nur­kenniń ózi shyǵarǵan jıyrmadan astam kúı bar. «Ta­raz tolǵaýy», «Jyr qıssa», «Aq ke­me», «Kemeler», «Shu­­ǵyla», «Ańy­raqaı shaı­qasy», osylaısha jalǵasa beredi. Oń qolǵa kóbirek kúsh túsi­retin tókpe kúıdi de, sol qolda dybys shyǵarýǵa basymdyq beriletin shertpe kúıdi de ózindik ereksheligimen oryndaıtyn, únemi izdenispen, tehnıkasyn jetildirýmen kele jatqan Nurken eń bastysy toqyrap qalmaýǵa mán beredi. – Otandyq óner sheberleriniń shyǵarmalaryna qosa shetel­dik kompozıtorlardyń shyǵar­malaryn da dombyraǵa óńdep, oryndap júrmin. Kúıdi kórer­men­derime jańa baǵytta, jańa formatta usynyp kórmek oıym bar, – deıdi Nurken. Nurkenniń erekshe qasıetteri – keýdemsoqtyqtan aýlaqtyǵy, ustaz­daryn qurmetteıtin kishi­peıil­diligi, ónerge shyn beril­gendigi. Ustazdy qurmetteý demek­shi, ol ustazy professor Aıtjan Toqtaǵannyń, sahnada úzeńgilesip on jyl qatar júrgen dáýlesker kúıshi Qarshyǵa Ahmedııarovtyń esimin jıi aıtyp otyrady.

Osydan eki jyl buryn óner jolyndaǵy temirqazyǵy ispetti Nurǵısa Tilendıevtiń 90 jyldyq mereıtoıyna arnalǵan «Jyr-qıssa» atty kesh ótkizdi. Sol konserttiń basy-qasynda júrip, uıymdastyrýshylyq jumys­taryn joǵary deńgeıde atqaryp, ónerdegi sabaqtastyqtyń, dástúr jalǵastyǵynyń, tulǵany ulyq­taýdyń úzdik úlgisin kórsetken bolatyn. Tilendıevke arnalǵan «Jyr-qıssa» kúıi de kópshiliktiń kóńilinen shyqqan edi. Búgingi kúni óner áleminde ózindik orny bar, qazaqtyń kúıi men dombyrasyn nasıhattaý­da, dáripteýde bir adamdaı eńbektenip júrgen Nurkenniń otbasy da ónerden kende emes. Jary Ásem «Otyrar sazy» orkestriniń beldi ártisteriniń biri. Qyzy Shuǵyla mýzyka mektebiniń fortepıano synybynda, al uly Nurǵısa skrıpka synybynda bilim alýda. – Kishkentaı Iman­áliniń de mýzykaǵa talaby bar, – deıdi ákesi. Otbasynyń da ónerli bolýy Nurkenniń shyǵar­mashylyq bolmys-bitimin odan saıyn tolyqtyryp turǵandaı. Nurkenniń alar asýy áli alda degen úmittemiz.

Aıgúl SEIILOVA, «Egemen Qazaqstan»