Soǵan oraı Ulttyq ulanda bul kún jyl saıyn «Erlikke taǵzym kúni» bolyp atalyp ótedi. Eske alý sharalary, eldi, óskeleń jas urpaqty eldikke, erlikke, birlikke shaqyrýǵa arnalǵan taǵylymdyq sharalar jer-jerde, respýblıka boıynsha ár áskerı bólimde uıymdastyrylady. Máselen, 7 sáýir kúni Almatyda erekshe áserli sharalarǵa toly boldy. Ulttyq ulannyń «Ońtústik» óńirlik qolbasshylyǵy 5571 áskerı bóliminde el úshin ot keshken erlerdi eske alý sharasy ótti. Onda sóz alǵan «Ońtústik» óńirlik qolbasshylyǵynyń kolbasshysy general-maıor Qaırat Aqtanov: «Kórshińniń úıinde shý shyqsa, sen de tynysh jata almaısyń. Toqsanynshy jyldardyń almaǵaıyp jyldarynda da jaǵdaı osylaı bolyp edi. Kórshi tájik-aýǵan shekarasynda soǵys oty ýshyǵyp turdy. Kúnde qan tógilý, qandy qasap, ot keshý. Osy tusta bizdiń eldiń myńdaǵan jastary da TMD memleketteri arasynda jasalǵan halyqaralyq kelisim aıasynda osy otty núkteden tabyldy, taý halyqtaryna tynyshtyq tilep, ishteı qan juta aqqan qart Pıandj ózeniniń jaǵasyn basty. Sol qantógiste erlikpen antqa adaldyqtaryn dáleldegen qazaqstandyq aldaspan namysty 7-shi rotanyń jaýjúrek jigitteriniń qaı-qaısynyń bolsyn batyrǵa laıyq orny bar. Olar bizdiń máńgilik jadymyzda», dedi.
Sonymen qatar, osy kúni Qorǵanys mınıstrligi Qurlyq áskerleriniń ınstıtýtynda «Erlik kúni» aıryqsha atap ótildi. Oǵan aýǵan soǵysy men ózge tájik-aýǵan shekarasy qaqtyǵysynyń ardagerleri, elimizdegi Tájikstan elshiliginiń áskerı attashesi, oqý ornynyń basshylyǵy men kýrsanttary qatysty.
Aldymen sharany uıymdastyrýshy retinde sóz alǵan «Ardager» Aýǵan soǵysy jáne jergilikti qaqtyǵystardyń ardagerleri men múgedekteriniń respýblıkalyq qoǵamdyq odaǵynyń tóraǵasy, zapastaǵy podpolkovnık Serikbaı Baımoldınov: «Tájik-aýǵan shekarasyndaǵy sol qaraly oqıǵaǵa bıyl 22 jyl tolyp otyr. Qaıtkenmen, qaısar uldarymyz aıqyn basymdyqpen toıtarys tanytqan jaýǵa barynsha tótep berip, jaýyngerlik boryshtaryn ójettikpen ótkerdi. Abyroıdy taptatpaı, antqa degen adaldyqtaryn tanytty. Ishki ásker jaýyngerleriniń erlik isterin Elbasy – Qazaqstan Respýblıkasy Qarýly Kúshteriniń Joǵarǵy Bas qolbasshysy N.Á.Nazarbaev ta joǵary baǵalap «Qazaqstandyq batalonnyń sarbazdary Táýelsiz Memleketter Dostastyǵy syrtqy shekarasynyń tájik-aýǵan bóligin erlikpen kúzetti. Bozdaqtarymyz memleketimizdiń qaýipsizdigin saqtaý jolynda janyn pıda etti. Olar bizdiń beıbitshiligimiz ben tynyshtyǵymyzdy qorǵady», degen bolatyn. Sol ýaqyttan beri sol 17 jaýyngerdiń erligin Ulttyq ulan ylǵı 7 sáýirde atap ótip keledi. Ol erlerimiz eń áýeli búkil elimizdiń senip tapsyrǵan senimin aqtady. Sondyqtan da men jáne bizdiń ardagerler qaýymdastyǵy osy kúndi «Erlik kúni» dep belgilep, erlikti dáripteıtin sharalardy elimizdegi barlyq qorǵanys salasynyń ujymdarynda ótkizýdi usynyp otyrmyz. Osy usynysymyzdy qoldap, óskeleń urpaqqa taǵylymdy tárbıe bolatynyn jete túsinip, osyndaı sharany ótkizýge atsalysyp otyrǵan Qurlyq áskerleri áskerı ınstıtýtynyń basshylyǵyna alǵysymdy bildiremin. Endigi jyldardan bastap bul ataýly kún «Erlik kúni» elimiz boıynsha búkil Otan qorǵaýshy jurtshylyqtyń ortaq sharasy bolyp ótetinine kámil senemin», dedi.
Munan soń sóz alǵan Tájikstan elshiliginiń áskerı attashesi polkovnık Maqsutjan Jumaev qazaqstandyq jaýyngerlerdiń tájik halqyna degen baǵa jetpes kómegi úshin 2007 jyly Dýshanbe qalasynda úlken monýment ornatylǵanyn atap ótti. Sol erlik oqıǵasynyń kózi tiri kýágerleri − Ulttyq ulannyń ardagerleri, zapastaǵy polkovnık Erlan Aldanazarov, zapastaǵy podpolkovnık Qaırat Ǵusmanov jınalǵan qaýym aldynda sol bir qıyn qystaý kúnder jaıly estelikterimen bólisip, taǵylymdy áńgime órbitti.
Shara sońy patrıottyq rýhta shyrqalǵan ándermen jalǵasty. «Erlik kúni» jaıly bizben óz pikirin bólisken «Ońtústik» óńirlik qolbasshylyǵy qolbasshysynyń tárbıe jáne áleýmettik-quqyqtyq jumystar jónindegi orynbasary polkovnık Sabyrjan Súleımenov: «Batyrlarymyzdy ulyqtaý − halqymyzdyń salty. Biz esh ýaqytta da el úshin janyn pıda etken arystarymyzdy umytpaýymyz kerek. Qaıta sol erlerdiń erlik isterimen jas urpaqty otansúıgishtik rýhta tárbıeleı bilýimiz qajet. Buǵan deıin 7 sáýir bozdaqtarǵa taǵzym etý kúni bolyp keldi. Endi ol «Erlik kúnine» aınalǵaly otyr. Tóbemizde máńgilik beıbit aspan ornasyn dep tileımin. Bala jylap, ata-ana qaıǵyrmasa eken. Sol urysta qaza tapqan jaýjúrek jigitterimizdiń qaı-qaısy bolsa da batyr ataǵyna laıyq. Olardyń rýhtaryna myń taǵzym etemin», dedi.
Arman ÁÝBÁKIROV,
maıor
ALMATY